Wręczenie odznaczenia siostrom nazaretankom ze wspólnoty w Loreto odbyło się na zakończenie Mszy św., sprawowanej w 81. rocznicę wyzwolenia Ankony przez żołnierzy 2. Korpusu Polskiego gen. Władysława Andersa. To m.in. z bohaterską ofiarą „Andersowców”, którzy polegli w regionie Marche w czasie 2 wojny światowej związana jest posługa sióstr ze Zgromadzenia Najświętszej Rodziny z Nazaretu, doceniona dziś przez Instytut Pamięci Narodowej.

Wyraz wdzięczności s. Krzysztofory i jej następczyń

Okoliczności te przypomniał Dyrektor Biura Upamiętniania Walk i Męczeństwa IPN Adam Siwek, w przemówieniu podczas wręczenia medalu. Przywołał przy tym postać s. Krzysztofory CSFN, która przez ponad 21 lat, pomimo podeszłego wieku osobiście czuwała nad grobami polskich żołnierzy i krzewami róż, z których słynął cmentarz.

„Wręczony dzisiaj medal Reipublicae Memoriae Meritum jest wyrazem wdzięczności dla siostry Krzysztofory i jej następczyń - wszystkich sióstr z domu w Loreto, które do dziś sprawują duchową opiekę nad grobami naszych bohaterów” – mówił Siwek, podkreślając również, że odznaczenie zbiega się z jubileuszem, jaki w tym roku obchodzi zgromadzenie – „To szczególny rok dla sióstr nazaretanek, gdyż przypada w nim 150. rocznica powołania Zgromadzenia Sióstr Najświętszej Rodziny z Nazaretu, a zarazem 100. rocznica utworzenia Prowincji Warszawskiej Zgromadzenia, co Instytut Pamięci Narodowej miał honor uczcić, fundując pomnik na terenie domu zakonnego w Warszawie”.

Mszy św., sprawowanej w Sanktuarium Świętego Domku w Loreto, przewodniczył bp Fabio Dal Cin. W uroczystości wzięli udział m.in. była ambasador RP we Włoszech i córka gen. Andersa Anna Maria Anders, działaczka polonijna i założycielka Szkoły Języka i Kultury Polskiej „Anders” we Włoszech, Anna Traczewska, a także przedstawiciele Polonii i lokalnej społeczności. W imieniu zgromadzenia zakonnego medal odebrała s. Ewa Walenciak CSFN, przełożona wspólnoty w Loreto. Został on przyznany „za wybitne zasługi w działalności publicznej i społecznej dla upamiętniania historii Narodu Polskiego w latach 1917-1990 oraz wspierania Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu w działalności edukacyjnej, naukowej i wydawniczej."

Siostry Nazaretanki prowadzą dziś w Loreto dom pielgrzyma. Posługują także m.in. w loretańskim sanktuarium. Zaś region Marche, którego stolicą jest Ankona, pozostaje terenem licznej i aktywnej obecności Polonii.