Punktem kulminacyjnym uroczystości św. Jakuba jest Msza św. pontyfikalna w katedrze, będącej od wieków celem Drogi św. Jakuba (Camino de Santiago) i jednym z najważniejszych miejsc pielgrzymkowych w świecie chrześcijańskim. Uroczystościom towarzyszyć będą procesje, występy folklorystyczne, koncerty, parady historyczne, fajerwerki i wieczorny pokaz wideo na słynnej zachodniej fasadzie katedry na Plaza del Obradoiro.

Krótko przed świętem patronalnym fundacja katedralna przedstawiła również nową, szczegółową pracę naukową na temat historii architektury katedry. Wynik czteroletnich badań, z wykorzystaniem skanów 3D, nagrań z dronów oraz ze źródeł historycznych, po raz pierwszy szczegółowo rekonstruuje rozwój budynku od jego rzymskich początków do XIV wieku. Badaczom udało się prześledzić liczne wcześniej nieznane fazy budowy i przebudowy, podkreślając jednocześnie wyjątkowe umiejętności planistyczne średniowiecznych mistrzów budowlanych

Rok Święty 2027

Obecnie trwają przygotowania do kolejnego Roku Świętego 2027 (Xacobeo 2027). Nowy komisarz Xacobeo w galicyjskim rządzie regionalnym, Marcos Gómez Román, uzgodnił z arcybiskupem Santiago - Francisco José Prieto bliższą współpracę między Kościołem a władzami. Celem jest dalsza poprawa opieki nad pielgrzymami i wspólne sprostanie wyzwaniom organizacyjnym Roku Jubileuszowego. Tylko w tym roku ponad 273 tys. pielgrzymów otrzymało już certyfikat odbycia pielgrzymki do Composteli; prawie dwie trzecie z nich pochodziło z zagranicy.

Z Rzymu do Santiago dotarła kolejna wiadomość dotycząca święta św. Jakuba: w tym tygodniu Stolica Apostolska oficjalnie ogłosiła apostoła Jakuba patronem wyspy Formentera na Balearach, co podkreśla oficjalne uznanie kanoniczne wielowiekowemu kultowi ludowemu.

Cel pielgrzymek - grób Apostoła

Santiago de Compostela w północno-zachodniej Hiszpanii jest jednym z najważniejszych miejsc pielgrzymkowych w świecie katolickim, plasując się na równi z takimi głównymi celami pielgrzymek, jak Jerozolima, Rzym i Guadalupe. Według tradycji, w katedrze znajduje się grób apostoła Jakuba Starszego. Od średniowiecza do tego galicyjskiego miasta Drogą św. Jakuba przybywają pielgrzymi z całej Europy. Jego historyczne centrum jest wpisane na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO i co roku przyciąga setki tysięcy pielgrzymów i turystów.

Jakub Starszy był jednym z dwunastu apostołów Jezusa i bratem św. Jana Ewangelisty Jana. Według tradycji kościelnej głosił Ewangelię również na Półwyspie Iberyjskim, jako pierwszy apostoł poniósł śmierć męczeńską w Jerozolimie około 44 roku. Tradycja mówi, że w VII wieku, gdy Arabowie opanowali Palestynę, jego relikwie zostały przywiezione do Composteli w hiszpańskiej Galicji. Od imienia św. Jakuba (w języku hiszpańskim Santiago), miejscowość ta przyjęła nazwę Santiago de Compostela i w wiekach średnich stała się trzecim najważniejszym miejscem pielgrzymkowym w świecie chrześcijańskim, po Ziemi Świętej i Rzymie.

Droga św. Jakuba (po hiszpańsku: Camino de Santiago) istnieje od ponad 1000 lat. Nie ma jednej trasy pielgrzymki, a uczestnicy mogą dotrzeć do celu jednym z wielu szlaków. Droga oznaczona jest muszlą św. Jakuba, która jest także symbolem pielgrzymów. Z jednej strony jest to odwołanie do legendy, wedle której ciało św. Jakuba miało dotrzeć do Hiszpanii na łódce ozdobionej muszelkami. Z drugiej strony w średniowieczu muszle wydawano pielgrzymom na dowód tego, że ukończyli szlak Jakubowy.

Przybycie pierwszego udokumentowanego pielgrzyma, francuskiego biskupa Le Puy - Godescalco, datuje się na rok 950. Ślady pielgrzymek z IX w. znajdujemy na monetach Karola Wielkiego, jednak największe nasilenie ruchów pielgrzymkowych przypada na wiek XII-XIV. W wieku XII dokument papieski uznał Compostelę za trzecie po Jerozolimie i Rzymie miejsce święte chrześcijaństwa. Wówczas Santiago stało się na równi z Rzymem i Jerozolimą jednym z trzech najważniejszych miejsc pielgrzymkowych zachodniej Europy. Pojawiła się nowa terminologia - pątnika udającego się do Santiago zaczęto nazywać peregrino, tak jak swą nazwę miał pielgrzym udający się do Rzymu (romero) czy do Jerozolimy (palmero).

O ogromnej roli pielgrzymek po Camino świadczą słowa Johanna Wolfganga Goethego, iż „drogi św. Jakuba ukształtowały Europę”. Po rewolucji francuskiej znaczenie pielgrzymek wyraźnie spadło i dopiero od końca lat 80. XX w. szlak znowu zaczął przyciągać coraz większą liczbę pielgrzymów z całego świata.

Dwukrotnie był w Santiago papież Jan Paweł II (1978-2005), raz nawet przeszedł niewielki odcinek drogi francuskiej. Po pierwszej wizycie Jana Pawła II w Santiago de Compostela w 1982 r. Rada Europy uznała Camino de Santiago za drogę o znaczeniu dla kultury kontynentu i zaapelowała o odtwarzanie i utrzymywanie dawnych szlaków pątniczych. Droga św. Jakuba została ogłoszona pierwszym Europejski Szlakiem Kulturowym Rady Europy w październiku 1987 r., a sześć lat później wpisana na Listę Światowego Dziedzictwa Kulturowego UNESCO. W 2010 roku w Santiago był papież Benedykt XVI.

Święto Apostoł Jakuba, 25 lipca, jest obchodzone jako Światowy Dzień Pielgrzymek. Jeśli przypada ono w niedzielę, Santiago de Compostela obchodzi „Rok Święty”.