Reklama

Polska

Serce zostawiłem w Zambii i w Polsce

Ks. Marceli Prawica to jeden z najsłynniejszych polskich misjonarzy. Od 45 lat mówi o Bogu i pomaga ludziom w buszu w Zambii. Mieszka w Chingombe, niewielkiej miejscowości, w której znajduje się katolicka misja założona przez jezuitów w 1914 r. Żeby do niej dotrzeć z najbliższego miasta, trzeba przejechać 220 km po stromych zboczach górskich.
Z ks. Marcelim Prawicą – misjonarzem w Zambii – rozmawia dziennikarz TVP Krzysztof Tadej

Niedziela Ogólnopolska 4/2017, str. 20-23

[ TEMATY ]

wywiad

Krzysztof Tadej

Ks. Marceli Prawica

KRZYSZTOF TADEJ: – Czego mogą nas nauczyć mieszkańcy Afryki?

KS. MARCELI PRAWICA: – Kultury, grzeczności i ludzkiego podejścia do człowieka. Przyjechałem na cztery miesiące do Polski i zobaczyłem, jak ludzie są zajęci, zagonieni, nie mają czasu. I odnoszą się do siebie z niechęcią. To niespotykane w Afryce. Tam wszyscy się uśmiechają i dzielą się tym, co mają. A mają niewiele. Pamiętam, jak rozdawałem cukierki dzieciom na misji. Gdy skończyłem, to po jakimś czasie przyszło jeszcze czterech chłopców. Znalazłem, niestety, tylko jednego cukierka i nie wiedziałem, co zrobić. Dam jednemu, to trzech pozostałych będzie smutnych – myślałem. Ale w końcu dałem jednemu z nich. Ten chłopczyk wziął kamień, potłukł cukierka i rozdał kolegom po kawałeczku. Albo inna sytuacja. Jadę do naszej stacji misyjnej. Odprawiam Mszę św. W jej trakcie ludzie przynoszą dary. Podchodzi kobieta z czwórką dzieci i przekazuje mi pół dyni. Po chwili mówi: „Ojcze, przepraszam, że tylko pół, ale od dwóch dni nic nie jedliśmy. I połowę zjedliśmy wczoraj z dziećmi”. Ta kobieta była wdową, nie miała nic, i te pół dyni to był skarb, którym chciała się podzielić.

– Kiedy 4 lutego 1972 r. przyjechał Ksiądz do Zambii, zobaczył straszną biedę. Czy sytuacja się zmieniła i teraz jest trochę lepiej?

– Nic się nie zmieniło. Jest grupka ludzi, 2-3 proc., którzy są niezwykle, nieprzyzwoicie bogaci. Dorobili się na korupcji, może niektórzy na jakimś biznesie. Niewiele osób tworzy klasę średnią – handlarze, farmerzy. A reszta żyje w skrajnej biedzie. Głodują. Mają mniej niż dolara dziennie na przeżycie; np. u nas, w Chingombe, w czasie Bożego Narodzenia nikt z mieszkańców nie miał nawet jednej kromki chleba! Wiesz, co jest najgorsze na misji?

– Samotność?

– Nie, bezradność. Przychodzi matka z dziećmi i mówi: „Nie jedliśmy nic od kilku dni”. A ja jestem bezsilny, bo już wszystko rozdałem. Wcześniej przyszli ludzie słaniający się z głodu i dałem im to, co mieliśmy.

– Chingombe to duża parafia?

– Kiedyś była ogromna. Mieliśmy ponad 50 stacji misyjnych rozrzuconych na wielkim obszarze. Do najbardziej odległej było 350 km. Teraz jest nieco lepiej, ten teren został podzielony na cztery parafie.

– Stacja misyjna, czyli...

– Mała wspólnota. Kilka domów, kaplica. W większych skupiskach organizacje katolickie, chór.

– Do niektórych stacji docierał Ksiądz na piechotę.

– Nadal nie można tam dojechać, bo nie ma dróg. Idzie się przez górskie doliny. Często po 180 km. Bierzesz walizkę z naczyniami i szatami liturgicznymi, leki dla ludzi, trochę żywności, wodę – i ruszasz w drogę.

– Czy możliwe jest utrzymanie misji bez pomocy z zewnątrz?

– Nierealne. Funkcjonujemy dzięki pomocy dobrych ludzi, organizacji charytatywnych, Kościoła. Największe wydatki to benzyna i części do samochodu. A samochód jest tutaj niezbędny. Najgorzej jest, gdy jadę np. z ciężko chorymi do Kabwe, miasta oddalonego o 220 km. Po drodze łapię gumę, a nie mam pieniędzy, żeby kupić nową. Tak było ostatnio.

– I co wtedy?

– Modliłem się do św. Judy Tadeusza. Jakoś dojechaliśmy. Poszedłem odebrać pocztę. A tam ktoś przesłał przekaz z pieniędzmi na misje. Wystarczyło na oponę.

– Czy w Zambii jest niebezpiecznie?

– No, nie przesadzajmy. Tylko raz o mało mnie nie zastrzelili. Bandycki napad. Jechałem z Kabwe z wolontariuszką z Ameryki i jej koleżanką. Chciały zobaczyć misje. Był też z nami nasz parafianin. W pewnym momencie zobaczyliśmy na drodze rozsypane kamienie. Nie mogliśmy przejechać. Padł strzał z kałasznikowa, przebił drzwi samochodu tuż obok mnie. Gdyby pocisk przeleciał 5 cm wyżej, tobyśmy dzisiaj nie rozmawiali. Napastników było trzech. Kazali nam wyjść z samochodu, zabrali pieniądze i odjechali. Później zostali złapani.

– Kiedyś Ksiądz miał też przygodę z krokodylem...

– Zarzucaliśmy sieci na ryby na brzegu zamulonej rzeki. Kilka razy, ale bez powodzenia. Zobaczyłem jakiś kamień i powiedziałem, że może z tego miejsca będzie lepiej. Stanąłem i poczułem łuski. Ale krokodyl był chyba zmęczony i zestresowany, bo zanim zareagował, zdążyłem uciec.
Przypomina mi to inną sytuację. Przepływaliśmy z moim parafianinem przez wezbraną rzekę. Tam mogły być krokodyle. W którymś momencie nie dało się płynąć i trzeba było kawałek pokonać pieszo. Mówię: Idę pierwszy. A on się nie zgadza. Pytam, dlaczego. Odpowiada: „Ja idę pierwszy. Jak mnie krokodyl złapie, to trudno, ale gdyby złapał ciebie, to kto nam później odprawi Mszę św.?”.

– Czy w ciągu 45 lat na misjach zdarzyło się, że miał Ksiądz wszystkiego dość i chciał wyjechać?

– Kilka razy. Ale tylko tak sobie mówiłem, wiedząc, że przecież nie wyjadę. Jak mam trudne chwile, to idę do ludzi. Widzę, jak chcą słuchać o Bogu. Wiem, że jestem im potrzebny.

– Niedawno zachęcał Ksiądz do wyjazdu na misje kleryków w radomskim seminarium. I mówił: „Nie marnujcie ani jednego dnia. Musicie być dobrze przygotowani”.

– Na misjach wszystko się przydaje. Trzeba trochę znać się na budownictwie, żeby ci się chata nie rozpadła. Naucz się gotować, żebyś nie umarł z głodu. I strzelać, żebyś przeżył. Dobrze jest się też znać na samochodach, bo jak się zepsuje, to najbliższy warsztat będzie 300 km dalej. Oczywiście, musisz wiedzieć, jak się robi zastrzyki, bo wtedy uratujesz wiele osób. Taka jest rzeczywistość. Ale to, rzecz jasna, nie jest najważniejsze.

– A co jest?

– Na misje jedzie się po to, aby głosić Ewangelię. To jest istota tego, co robimy. Odprawianie Mszy św., sprawowanie sakramentów, katechizowanie – to najważniejsze zadania misjonarza. Nie można misji sprowadzać tylko do organizowania pomocy. Nie należy też iść do ludzi, jeżeli nie żyje się tym, co się głosi. W myśl zasady, że nie można dać tego, czego się nie posiada. Misjonarz ma więc skupić się na sprawach duchowych w kontaktach z ludźmi, a nie zachowywać się wobec nich jak urzędnik, biznesmen czy polityk.

– Mówił też Ksiądz, że nie można być „letnim” kapłanem. Co miał Ksiądz na myśli?

– Trzeba być zdecydowanym, radykalnym. Trzeba iść na całego albo w ogóle nie iść. Trzeba wiedzieć, po co jest się księdzem. Nie dla kariery, zaszczytów i tego, żeby ludzie mówili: ekscelencjo czy: eminencjo. To Bóg jest najważniejszy, a nie ja. Mam czynić Jego wolę i być sługą dla ludzi. Dlatego codziennie na misjach proszę Ducha Świętego: „Panie Boże, daj mi siłę, aby powiedzieć to, co Ty chcesz powiedzieć w tym momencie ludziom”. Dzisiaj w Polsce mówię do kleryków: „Jeśli masz inne cele, to odejdź! Nie jedz w seminarium chleba za pieniądze ciężko zarobione przez innych ludzi”.
Poza tym myślę, że każdy ksiądz powinien choć raz być głodny, spragniony i powinno go coś boleć.

– Dlaczego?

– Bo tylko wtedy zrozumie drugiego człowieka. Nie z rozmyślań, książek, ale z doświadczenia. Ostatnio odwiedzałem kapłanów, a oni się skarżą, że coś ich boli. Jednego głowa, drugiego serce, innemu strzyka w kolanie. – Dziękuj Bogu! – mówię. – Jednocześnie ratuj się, bo od tego masz rozum. Ale dziękuj za łaskę, że poznajesz to, co czują inni ludzie. Wtedy zrozumiesz ich troski i problemy.

– Niedawno na zakończenie jednego z kazań podczas pobytu w Polsce powiedział Ksiądz: „Wracam do Zambii, aby tam umrzeć!”.

– Trzeba być realistą. Mam już 78 lat. Z trudem chodzę i oddycham. Po problemach z sercem wszczepiono mi by-passy. Ponad 100 razy chorowałem na malarię, co też odbija się na zdrowiu. Czuję, że droga mojego życia na ziemi się kończy.
Wracam do Zambii, bo czuję się tam wśród swoich. To moja druga ojczyzna. Nie z urodzenia, ale z wyboru. Nie chcę używać zbyt górnolotnych słów, ale prawdą jest, że kości misjonarzy są fundamentem Kościoła misyjnego.
Poza tym pogrzeb w Zambii będzie tańszy! Nie trzeba organizować przyjęcia, a nieboszczyków chowa się bez trumny!

– Poczucie humoru pomaga podczas pracy misyjnej?

– Bez tego nie dałoby się przetrwać. Optymizm, uśmiech, radość – to podstawa. Mistrzem żartów był mój przyjaciel kard. Adam Kozłowiecki. Przez 13 lat razem pracowaliśmy w Chingombe.

– Legendarny kapłan, który w czasie II wojny światowej był więziony przez Niemców w Krakowie, w Wiśniczu, a później w obozach koncentracyjnych w Auschwitz i Dachau.

– Tam ocierał się o śmierć. Ale jak ktoś go pytał o ten dramatyczny okres życia, to odpowiadał: „Hitler bardzo się mnie bał i zamknął mnie do obozu!”, a innym razem: „Tak. Byłem w Dachau. Tam spędzałem wakacje na koszt Hitlera!”.

– Skuteczna ewangelizacja zależy od uśmiechu?

– To ważne, tak jak ręka wyciągnięta do człowieka, którego nie znasz. Z szacunkiem i poszanowaniem jego kultury. Często denerwuje mnie, jak słyszę z jakąś pogardą: „Afryka to Trzeci Świat”. Potem wracam do seminaryjnego pokoju i widzę w telewizji w Polsce programy z wróżkami, wróżbitami. Przecieram oczy ze zdumienia. 1000 lat chrześcijaństwa w Polsce i programy z wróżkami, do których dzwonią ludzie po poradę?! To gdzie jest ten „Trzeci świat”? Tu czy tam?

– Tęskni Ksiądz za Polską?

– Jestem Polakiem. Kocham Polskę, ale i Afrykę. Kontynent, któremu wyrządzono kiedyś ogromną krzywdę – wywieziono 20 mln niewolników. I w tym, niestety, brały udział państwa chrześcijańskie. Tej krzywdy nie da się wynagrodzić.
Serce zostawiłem w dwóch krajach. Gdy jestem tam, myślę o Polsce, a tutaj – o Zambii. I przypominam sobie, jak żegnało mnie przed wyjazdem wielu ludzi: mieli łzy w oczach. Jak mógłbym do nich nie wrócić?

2017-01-18 10:25

Oceń: 0 0

Reklama

Wybrane dla Ciebie

Kościół… jak malowany

2020-08-05 07:21

Niedziela zielonogórsko-gorzowska 32/2020, str. IV

[ TEMATY ]

wywiad

renowacja

fresk

Jaczów

Ks. Adrian Put

Ks. Piotr Matus na tle XiV-wiecznego malowidła przedstawiającego św. Piotra

To jeden z najcenniejszych zabytków sakralnych diecezji zielonogórsko-gorzowskiej, a na pewno jeden z najstarszych kościołów na ziemi głogowskiej ocalałych po II wojnie światowej. Zachowały się w nim, prawie w całości, gotyckie polichromie. Takich perełek nie ma zbyt wiele na naszym terenie.

W sprawie kościoła pw. św. Szymona i Judy Tadeusza w Jaczowie rozmawiałem z proboszczem ks. Piotrem Matusem już kilka miesięcy temu. – Przyjedź, a zobaczysz, to bardzo ciekawy obiekt – zapraszał. W końcu udało mi się odpowiedzieć na zaproszenie.

CZYTAJ DALEJ

Ostatni dzień na Pieszej Pielgrzymce Wrocławskiej

2020-08-11 00:16

Michalina Stopka

40. Piesza Pielgrzymka Wrocławska na Jasną Górę dobiegła końca. Ostatniego dnia pątniczego szlaki w “Sztafetę Maryi” włączyła się grupa 6 - Brzeg, Brzeg Dolny, Wołów oraz grupa 7 - Strzelin, Kąty Wrocławskie, Wrocław - Nowy Dwór.

Pielgrzymi musieli wcześnie rano wyjechać ze swoich domów, aby na 6:30 stawić się w kościele pw. św. Michała Archanioła w Blachowni. Tam po otrzymaniu błogosławieństwa od ks. bpa Jacka Kicińskiego wyruszyli na pielgrzymkowy szlak.

Pierwszy etap prowadził do Częstochowy - Gnaszyna:

GALERIA ZDJĘĆ nr 1

Drugi etap z Częstochowy Gnaszyna do Częstochowy Kawodrza:

Trzeci etap prowadził na Jasną Górę:

GALERIA ZDJĘĆ nr 2

I pielgrzymi na Jasnej Górze:

GALERIA ZDJĘĆ nr 3

Pozdrowienia od "Orzecha".

Po Mszy św. w sali o. Kordeckiego odbyło się dziękczynienie za 40 lat pielgrzymowania z Wrocławia. Prowadził je o. Krzysztof Piskorz oraz zespół N.O.E,

GALERIA ZDJĘĆ 4

CZYTAJ DALEJ

MR: już ponad pół miliona bonów turystycznych trafiło do rodzin

2020-08-11 21:11

[ TEMATY ]

turystyka

bon turystyczny

Adobe.Stock.pl

Do polskich rodzin trafiło już 560 tys. bonów turystycznych - poinformował we wtorek resort rozwoju. Jak dodano, wartość przyznanych bonów to 479 mln zł. Od 1 sierpnia bon można aktywować na platformie PUE ZUS.

"Już ponad pół miliona #bonturystyczny jest w rękach polskich rodzin. To blisko pół miliarda złotych!" - napisał we wtorek na Twitterze resort rozwoju.

Polski Bon Turystyczny można aktywować od 1 sierpnia br. Na platformie PUE ZUS mogą to robić rodzice dzieci do 18. roku życia. Profil na PUE można założyć m.in. przy pomocy Profilu Zaufanego oraz bankowości elektronicznej. Po wejściu na PUE rodzice aktywują bon i otrzymają kod. Sam proces płatności odbywa się poprzez przekazanie numeru bonu podmiotowi oraz za pomocą dwóch kodów potwierdzających zakup w momencie płatności za usługę. Bonem można płacić wielokrotnie, aż do wyczerpania środków.

Bon to elektroniczny dokument przyznawany na dziecko, na które przysługuje świadczenie wychowawcze lub dodatek wychowawczy z programu "Rodzina 500 plus". Dotyczy to także dzieci, których rodzice pobierają świadczenie rodzinne za granicą i "500 plus" im nie przysługuje. Na każde dziecko przysługuje jeden bon w wysokości 500 zł. W przypadku dziecka z niepełnosprawnością wsparcie jest dwa razy wyższe i wynosi 1000 zł.

Za pomocą bonu można płacić za usługi hotelarskie i imprezy turystyczne na terenie Polski. Bon jest ważny do końca marca 2022 r. i nie podlega wymianie na gotówkę ani inne środki płatnicze. Lista zarejestrowanych podmiotów jest dostępna na stronach Polskiej Organizacji Turystycznej. (PAP)

autor: Michał Boroń

mick/ amac/

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Najczęściej czytane

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Redaktor Naczelna Tygodnika Katolickiego „Niedziela” wyznaczyła w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję