Reklama

Niedziela Świdnicka

Łączyło ich umiłowanie Polski

„Intelligenzaktion – niemiecka akcja przeciwko polskiej inteligencji na Górnym Śląsku w Rejencji Katowickiej w latach 1939-40” – to tytuł wystawy prezentowanej w Strzegomskim Centrum Aktywności Społecznej „Karmel”

2019-06-12 09:02

Niedziela świdnicka 24/2019, str. 7

[ TEMATY ]

wystawa

Strzegom

Krystyna Smerd

Postać ks. Franciszka Ścigały przybliżyły przedwojenne fotografie obrazujące jego życie w parafii

Pomysłodawcą wystawy jest Fundacja Ślązacy.pl, a autorem Łukasz Kobiela – twórca i współautor znaczących i głośnych wystaw, m.in. o kard. Auguście Hlondzie czy Henryku Sławiku. Warto zauważyć, że wydany przez Stowarzyszenie Pokolenie oraz Instytut Pamięci Narodowej album jego autorstwa poświęcony kard. Augustowi Hlondowi nagrodzony został nagrodą „Feniksa” za najlepszą książkę historyczną roku 2018, przyznawaną przez Stowarzyszenie Wydawców Katolickich. Ekspozycja udostępniona została widzom w hallu „Karmelu” od 25 maja. W jej otwarciu w strzegomskim CAS „Karmelu” uczestniczyli m.in.: posłowie na sejm RP, minister Edukacji Narodowej Anna Zalewska oraz poseł Ireneusz Zyska, inicjatorzy jej sprowadzenia Klub Gazety Polskiej w Essen i Strzegomiu, któremu przewodniczy radna Wioletta Świątek-Kardela – członkowie klubu i zaproszeni goście.

„Intelligenzaktion” to akcja niemieckiego okupanta, której zadaniem było wyniszczenie przedstawicieli polskiej elity na terenach Górnego Śląska i części województwa małopolskiego – realizowana od pierwszych dni wkroczenia Niemców w 1939 r. na ten obszar do wiosny 1940 r. Wystawa ukazuje wstrząsające życiorysy tych ludzi – ofiar niemieckiego barbarzyństwa, z których wszyscy po aresztowaniu trafili do niemieckich obozów koncentracyjnych. Wśród wytypowanych do uwięzienia i w efekcie mordów znajdowali się: uczestnicy powstań śląskich, nauczyciele, lekarze, prawnicy, duchowni, działacze społeczni. – O tych ludziach mówiliśmy i mówimy dzisiaj – polscy patrioci – podkreślał – recenzent wystawy dr Andrzej Krzystyniak, historyk, publicysta, obecny na jej otwarciu w Strzegomiu. Niemcy przed agresją na Polskę doskonale się przygotowali, wychodzili z założenia, że właśnie ci Polacy mogą im przeszkadzać w germanizacji. Nazwiska tych patriotów, prawie wszystkich, znajdowały się na przygotowanych przez okupanta jeszcze na kilkanaście miesięcy przed wojną listach, redagowanych przy udziale niemieckich donosicieli z miejscowej ludności. Po aresztowaniu i biciu w katowickim więzieniu trafiali oni następnie do obozów koncentracyjnych w Dachau, Mauthausen-Gusen i Auschwitz – miejsc przetrzymywania, wyniszczającej pracy i eksterminacji ludzi. Losy tych Polaków są podobne do tego, co działo się na Kresach po wkroczeniu Rosjan po 17 września 1939 r. Jednak aresztowania, jakie następowały w tym samym czasie na Śląsku, nie przedarły się do świadomości polskiego narodu w takim zakresie, na jaki zasługują. – Popularyzacja wiedzy o tych naszych bohaterach i ich zasług, których łączyło umiłowanie Polski i polskości, a którzy zapłacili za to swoim życiem i to w zdecydowanej większości, choć nieliczni z nich też przeżyli wojnę – to cel wystawy – podkreślali – autor Łukasz Kobiela oraz dr Andrzej Krzystyniak. Wystawę tworzą 24 tablice z życiorysami tych ludzi – opisanymi na podstawie relacji członków rodzin oraz najbliższych. Każdą z tych osób poznajemy także ze zdjęć, jakie udało się pozyskać od rodzin, a także z archiwów. Wśród opisanych postaci są również dwie osoby duchowne. To tylko przykład, bo takich księży było więcej. Z uwagą przeczytaliśmy m.in. o przejmującym losie ks. Franciszka Ścigały, proboszcza parafii pw. św. Szczepana w Bogucicach, o bogatym przepełnionym miłością do Polski życiorysie. „Po wybuchu II wojny światowej nadal sprawował posługę duszpasterską jako proboszcz do dnia 1 maja 1940 r., kiedy został zatrzymany przez Niemców i umieszczony w więzieniu w Katowicach, skąd 5 maja 1940 r. trafił do obozu w Dachau. 26 czerwca 1940 r. został przetransportowany do podobozu Mauthausen-Gusen. Tam umieszczono go w baraku nr 17 i skierowano do pracy w kamieniołomach. Okoliczności śmierci kapłana przybliża notatka przygotowana przez współwięźniów na potrzeby tzw. Księgi Gusen. W dniu śmierci został wezwany do kierownika obozu (Karla) Chmielewskiego i przesłuchany na okoliczność zbiorowej petycji parafian z prośbą o zwolnienie go z obozu. Na rozkaz Chmielewskiego kapowie Krutzki i Keleberc znęcali się nad nim i z miejsca pracy został przeniesiony na plac apelowy, a następnie zaniesiony przed blok. Przywołani przez Stanisława Nogaja lekarze dr Pończa, dr Grabień i dr Dulawa nie mogli go już uratować i stali się świadkami jego śmierci. Ks. Franciszek Ścigała zmarł 2 września 1940 r. o godz. 6.40” – fragment życiorysu, cyt. za autorem wystawy.

Reklama

Wystawę można było oglądać w strzegomskim „Karmelu” do 8 czerwca. Od 9 czerwca będzie prezentowana przez kilka kolejnych miesięcy w sali wystawowej byłego Niemieckiego Nazistowskiego Obozu Koncentracyjnego „Gross-Rosen” w Rogoźnicy.

Oceń: 0 0

Reklama

Wybrane dla Ciebie

Wiwat Niepodległa!

2018-11-21 10:49

Niedziela świdnicka 47/2018, str. I-II

[ TEMATY ]

święto niepodległości

Strzegom

100‑lecie niepodległości

Krystyna Smerd

Uroczystości patriotyczne w Strzegomiu

„Najtrudniejszy czas Polska przeżyła w sercach narodu” – w tych ważnych słowach zaczerpniętych z homilii bp. Ignacego Deca, wygłoszonej w bazylice mniejszej w Strzegomiu 11 listopada podczas Mszy św. z okazji 100. rocznicy odzyskania przez Polskę niepodległości, zapamiętany zostanie w tym mieście na zawsze główny dzień obchodów tego wielkiego narodowego święta

Okolicznościową Mszę św. poprzedziło uroczyste wciągnięcie na maszt przed bazyliką strzegomską biało-czerwonej flagi z asystą Kompanii Honorowej Wojska Polskiego 10. Brygady Logistycznej z Opola. W wydarzeniu uczestniczyły poczty sztandarowe reprezentujące instytucje miejskie, organizacje kombatanckie, szkoły i jednostki OSP z obszaru całej gminy. Najważniejszych gości rocznicowych obchodów – bp. Ignacego Deca, który przewodniczył koncelebrowanej Eucharystii w intencji Ojczyzny, gospodarzy miasta w osobach burmistrza Strzegomia Zbigniewa Suchyty i przewodniczącego Rady Miejskiej Tomasza Marczaka, proboszcza sąsiedniej strzegomskiej parafii pw. Zbawiciela Świata i Matki Bożej Szkaplerznej ks. kan. Marka Żmudę, Kompanię Honorową Wojska Polskiego z Opola i oddział wojskowy z Wrocławia (prezentującego wozy bojowe na pl. Jana Pawła II i na późniejszej paradzie, i pikniku wojskowym) wraz z ich dowódcami, a także mieszkańców przybyłych na rocznicową Mszę św. – powitał w bazylice proboszcz ks. prał. Marek Babuśka.

– Ekscelencjo, prosimy o przewodniczenie uroczystej Mszy św. sprawowanej w intencji naszej Ojczyzny w 100-lecie jej ponownych narodzin oraz w intencji tych, którzy w walce o Polskę i jej odrodzenie tracili życie na przestrzeni 123 lat życia pod zaborami – mówił. – Za dziesiątki tysięcy młodych Polaków, uczestników powstań narodowych, zesłańców, skazańców, wygnańców, żołnierzy, którzy swe życie złożyli na ołtarzu Ojczyzny w walce o wolność, odrodzenie Polski, w obronie polskich granic i o to, żebyśmy mogli żyć po ludzku. Byśmy mogli zawsze używać polskiej mowy i kultywować nasze tradycje narodowe i religijne. Wierzymy, że ich męczeństwo i dary złożonego życia zostały nagrodzone w niebie i będziemy prosić Pana Boga o łaski dla poległych, jakże często bardzo młodych, naszych bohaterów.

Bp Ignacy Dec i kapłani odprawili Mszę św. przy ołtarzu przepięknie przybranym biało-czerwonymi kwiatami i ozdobionym naszym narodowym godłem. – W dzisiejszą listopadową niedzielę, kiedy w naszej Ojczyźnie obchodzimy główną uroczystość 100. rocznicy odzyskania przez Polskę niepodległości, w liturgii Kościoła na stole Bożego Słowa w czytaniach i Ewangelii spotykamy dwie kategorie ludzi – są to faryzeusze i dwie wdowy – mówił w homilii Ksiądz Biskup. – Pierwszych Chrystus skarcił, a dwie kobiety daje nam za przykład. Pierwsza nakarmiła proroka Eliasza, kierując się zasadą – najpierw drugiemu, a potem sobie, druga niewiasta wrzuciła zaś do skarbony w świątyni wszystko, co miała. Umiłowani w Panu, dzisiaj jesteśmy jakby na urodzinach naszej matki Ojczyzny, obchodzimy 100. rocznicę jej powtórnych narodzin jako drugiej Rzeczypospolitej w roku 1918 po 123 latach niewoli – akcentował Ksiądz Biskup. – Patrząc dziś na biblijne niewiasty pochwalone przez Pana Jezusa, naszej Ojczyźnie i naszej Matce w dniu jej urodzin złóżmy, jak one, nasze trzy dary. I niech to będą dary szczerej modlitwy, dar rzetelnej i uczciwej pracy, a także dar cichego cierpienia. Następnie Ksiądz Biskup te dary szeroko omówił. – Nasza modlitwa powinna być dziękczynno-błagalna – podkreślił. – Najpierw dziękujmy za ludzi czynu zbrojnego, przywódców powstań narodowych, którzy przelewali krew w walce o wolość i niepodległość. Pamiętajmy nie tylko o politykach, ale też o setkach ludzi nauki i kultury, którzy dysponowali kulturą osobistą budowaną na wartościach chrześcijańskich i patriotycznych. Zatem dziękujmy za narodowych wieszczów: Mickiewicza, Słowackiego, Krasińskiego, Norwida, pisarzy Sienkiewicza, Kraszewskiego i wielu innych, którzy przemawiali do narodu językiem wiary, językiem miłości do Pana Boga i miłości do Ojczyzny. Przywoływał i charakteryzował kolejno wielu zasłużonych ludzi w walce o wolność Polski przed 1918 rokiem i później, a wśród nich świętych: Zygmunta Szczęsnego Felińskiego, arcybiskupa warszawskiego, który został wypędzony ze stolicy przez cara, za to, że wstawiał się za powstańcami styczniowymi; św. Rafała Kalinowskiego; św. Brata Alberta Chmielowskiego; bł. Edmunda Bojanowskiego. Dziękujmy za tych wybitnych ludzi Kościoła, ale też i za wszystkie matki, które przechowywały w rodzinach skarb wiary i skarb polskości i sprawiły, że Polska żyła w sercach Polaków. Dziękujmy za ojców niepodległości: Józefa Piłsudskiego, Romana Dmowskiego, Ignacego Paderewskiego, Wincentego Witosa, Ignacego Daszyńskiego. Historycy tego okresu zgodnie przyznają, że choć różnili się w poglądach, to ich rywalizacja na tym polu w najważniejszym dla Polski momencie, gdy Polska się odradzała i przyszło się targować o jej granice, zeszła na dalszy plan – przypominał bp Dec. Po Eucharystii uczestnicy ze sztandarami, kompanią honorową wojska polskiego, orkiestrą górniczą i strażakami na

czele przeszli w paradzie z bazyliki na strzegomski Rynek, gdzie z okazji 100-lecia odzyskania niepodległości 100 par uczniów szkół wszystkich szczebli z miasta i wiosek oraz reprezentanci zespołu ludowego „Kostrzanie” uroczyście zatańczyło poloneza.

Następnie wszyscy oglądali na Rynku pokaz sprawności wojskowej żołnierzy wojska polskiego z Opola w musztrze paradnej. Kolejnym punktem był przemarsz pod pomnik Ignacego Jana Paderewskiego, pod którego postacią umieszczono nową tablicę z napisem: „Ignacy J. Paderewski 1860-1941, to światowej sławy pianista, kompozytor, polityk, niezłomny patriota. 1918-2018. Wdzięczni za bezcenny dar wolnej ojczyzny w 100. Rocznicę Odzyskania Niepodległości – Społeczeństwo Strzegomia” z datą 11.11.2018. Przy pomniku żołnierze kompanii honorowej odczytali Apel Poległych i oddali salwę honorową. Wysłuchano też najlepszych wypracowań uczniów na temat obchodzonej rocznicy nagrodzonych w konkursie miejskim na najlepsze przemówienie, które zaprezentowali sami autorzy: Janusz Hołówka z SP w Goczałkowie i Maja Czerwiecka z Zespołu Szkół Ogólnokształcących w Strzegomiu. Na koniec goście honorowi, a wśród nich bp Dec, delegacje reprezentujące wszystkie najważniejsze środowiska w mieście i gminie składały uroczyście pod pomnikiem kwiaty.

Ostatnią częścią programu obchodów był wzruszający rocznicowy program słowno-muzyczny w sali widowiskowej SCK przygotowany przez uczniów ze strzegomskich szkół podstawowych oraz licealistów z LO im. Stefana Żeromskiego – z wierszami i pieśniami patriotycznymi i legionowymi. Wystąpił też strzegomski chór seniorów. Przed samym koncertem wręczono Medale 100-lecia Odzyskania Niepodległości przez Polskę, który jako pierwszy otrzymał z rąk burmistrza Strzegomia bp Ignacy Dec i ks. M. Babuśka, tytuły „Zasłużony dla Województwa Dolnośląskiego” i „Zasłużeni dla Ziemi Strzegomskiej”. (Było 16 laureatów tytułów).

Po obejrzeniu programu artystycznego Ksiądz Biskup powiedział: – Koncert ten bardzo mi się podobał. Jestem zauroczony tym, że młodzież i dzieci ze szkoły podstawowej tak mocno zostały zaangażowane przez tutejszą społeczność samorządową do uczczenia 100. rocznicy odzyskania niepodległości. To jest bardzo ważne, godne uznania i pochwały, bo zaszczepiamy wtedy właśnie patriotyzm w młodym pokoleniu.

Ksiądz biskup Ignacy Dec pozostał też na występie Eleni, której recital był ostatnim akcentem obchodów i która zachwyciła wszystkich m.in. wykonaniem „Ave Maria”.

CZYTAJ DALEJ

Rzecznik Episkopatu: abp Lenga nie reprezentuje Kościoła w Polsce

2020-01-22 13:53

[ TEMATY ]

episkopat

Episkopat.pl

Ks. Paweł Rytel-Andrianik

Abp Jan Paweł Lenga nie reprezentuje Kościoła katolickiego w Polsce – poinformował rzecznik Episkopatu, ks. Paweł Rytel-Andrianik. Zaznaczył też, że abp Lenga nie jest członkiem Konferencji Episkopatu Polski.

Ks. Rytel-Andrianik w komunikacie wydanym w środę podkreślił: „W związku z dyskusją nt. wypowiedzi abp. Jana Pawła Lengi, przypominam, że abp Lenga nigdy nie był i nie jest członkiem Konferencji Episkopatu Polski. Informowałem o tym w kwartalniku "Więź" (Jesień 2019, 3 [677]). Wypowiedzi abp. Lengi nie można więc w żaden sposób utożsamiać z Konferencją Episkopatu Polski. Nie można ich też traktować jako stanowiska polskich biskupów”.

Rzecznik Episkopatu wyraził ubolewanie, że abp Lenga „występuje w środkach społecznego przekazu i wprowadza wiernych w błąd”.

Abp Lenga, biskup senior diecezji Karaganda wziął udział w programie TVP "Warto rozmawiać", w którym w rozmowie z Janem Pospieszalskim próbował odpowiedzieć na pytanie: gdzie szukać nadziei w czasach zamętu w Kościele?

Jego wypowiedzi wzbudziły bardzo dużo kontrowersji. Zobacz

CZYTAJ DALEJ

Burkina Faso: kolejna zbrodnia dżihadystów – 38 zabitych

2020-01-22 21:10

[ TEMATY ]

terroryzm

atak

Burkina Faso

Oleg Zabielin/Fotolia.com

W zamachu na targ w prowincji Sanmatenga w Regionie Środkowo-Północnym Burkina Faso dżihadyści zabili 38 osób. Ten kraj w Afryce Zachodniej przez wiele lat uchodził za enklawę spokoju i tolerancji, ale wszystko się zmieniło, gdy ten region Czarnego Lądu znalazł się pod wpływem bojowników tak zwanego Państwa Islamskiego.

Sytuacja w Burkina Faso pogarsza się, jest tam coraz niebezpieczniej – powiedział w Radiu Watykańskim ks. Luca Caveada, chargé d’affaires nuncjatury apostolskiej w tym kraju. Zwrócił uwagę, że nasilanie się przemocy trwa tam już od kilku miesięcy, tworząc nieprzerwany łańcuch wydarzeń. Dodał, że w praktyce codziennie dochodzi do jakiegoś ataku, zwłaszcza na północy i wschodzie, na pograniczu z Nigrem i Mali.

21 stycznia władze potwierdziły ostatecznie, że w wyniku niedawnego zamachu na targowisko zginęło 38 osób

– oświadczył dyplomata papieski. Zaznaczył, że dziś rano na miejsce udała się delegacja z gubernatorem prowincji na czele, w jej składzie jest również miejscowy biskup. Przedstawiciele władz spotykają się z rodzinami ofiar, chcą dodać im otuchy i odbudować dialog.

"Niestety mamy tu jednak do czynienia z postępującą eskalacją" – stwierdził z ubolewaniem ks. L. Caveada. Przypomniał, że zaledwie kilka dni temu w sąsiednim Nigrze zabito 89 żołnierzy, dodając, że nuncjatura w stolicy Burkina Faso - Wagadugu obejmuje także ten kraj. "W stolicy 8 stycznia w szkole wybuchł granat. Na szczęście obyło się bez ofiar. Jest to długi łańcuch wydarzeń, które niestety nadal trwają“ – podsumował swą wypowiedź tymczasowy szef placówki papieskiej w Burkina Faso.

Jest ona nieobsadzona od 19 marca ub.r., gdy dotychczasowy jej szef abp Piergiorgio Bertoldi został przeniesiony na podobne stanowisko do Mozambiku.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Reklama

Najczęściej czytane

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Redaktor Naczelna Tygodnika Katolickiego „Niedziela” wyznaczyła w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję