Reklama

Westerplatte reaktywacja

2019-07-03 08:37

Wojciech Dudkiewicz
Niedziela Ogólnopolska 27/2019, str. 8-9

Wojciech Dudkiewicz/Niedziela
Kacper Płażyński

Przez lata półwysep Westerplatte był zaniedbany. Gdy powstał projekt budowy plenerowego muzeum z prawdziwego zdarzenia, pojawiły się problemy. Własnościowe, polityczne i propagandowe.

Kiedy kilka tygodni temu miejsce bitwy z września 1939 r. obszedł wicepremier Piotr Gliński, jego wnioski były krótkie. Westerplatte – symbol ważny dla Polski i każdego Polaka – powinno być porządnie upamiętnione, a nie jest. Nikt się nim nie zajmował przez lata. – Coś się stało, że przez 30 lat jako Polacy nie zadbaliśmy o Westerplatte, i czas to zmienić – powiedział dziennikarzom wicepremier. W tym roku przypada 80. rocznica wybuchu II wojny światowej, która – przynajmniej symbolicznie – rozpoczęła się 1 września 1939 r. właśnie tutaj.

Nie chcą słyszeć

Plany dotyczące Westerplatte nie powstały nagle. Wiosną 2018 r. dyrekcja Muzeum II Wojny Światowej (MIIWŚ) w Gdańsku, którego oddziałem jest Muzeum Westerplatte i Wojny 1939 w rozruchu, przedstawiła koncepcję nowego zagospodarowania okolicy. W projekcie muzeum, którego budowa miałaby kosztować sporo ponad 100 mln zł, może nawet 150 mln, przewidziano nowoczesną plenerową ekspozycję i m.in. odbudowę kilku obiektów, które zniszczono już po bitwie.

Wkrótce MIIWŚ wystąpiło do władz Gdańska z propozycją przejęcia (lub zakupu za 2 mln zł) terenu na Westerplatte, by zrealizować plany. Grunty należą do różnych właścicieli, z którymi nie byłoby większego problemu. Ogromna większość terenu należy jednak do Gdańska i to od jego władz sporo zależy.

Reklama

Władze Gdańska, z nieżyjącym już prezydentem Pawłem Adamowiczem i jego następczynią Aleksandrą Dulkiewicz na czele, o żadnym przekazaniu, odstąpieniu lub sprzedaniu półwyspu nie chciały i nie chcą słyszeć. Adamowicz miał na propozycję MIIWŚ odpowiedzieć butnie, że „nie będzie brał udziału w ustawce”.

Neptun i Żuraw

Gdy w maju do Sejmu wpłynął przygotowany przez posłów PiS projekt ustawy „o inwestycjach w zakresie budowy Muzeum Westerplatte i Wojny 1939 – Oddziału Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku”, zakładający m.in. przejęcie półwyspu przez państwo, władze Gdańska wyraźnie się ożywiły.

Zdominowana przez Platformę Obywatelską Rada Miasta oficjalnie zaprotestowała przeciwko projektowi. Jedna z radnych PO porównywała pomysł do działań zaborców. Media powtarzały słowa prezydent Dulkiewicz o opresyjnym państwie PiS, które chce zawłaszczyć Westerplatte i zredukować Gdańsk do Neptuna i Żurawia...

– Gdańsk jest częścią Polski i nie da się z niej wypchnąć – powiedziała, zaciskając pięści.

Kacper Płażyński, szef gdańskiego klubu radnych PiS, nie może się nadziwić tej obstrukcji. – Po informacji, że państwo chce zainwestować 150 mln zł w Westerplatte, gdańscy radni, urzędnicy powinni skakać z radości! A tu ściana, protesty i zarzuty – zauważył.

Miotła do ręki

Wicepremier Gliński przyjechał tuż po tym, jak lokalne media pokazały na zdjęciach, jak jest brudno w miejscu, o którym każdy Polak choć parę razy słyszał, choć raz się uczył, w którym nawet był. Pozostałości umocnień zarastały krzaki, wnętrza bunkrów pełne były butelek, puszek, niedopałków, papierów, oszpecone wulgarnymi hasłami i graffiti. Widać było, że od dawna nikt tu nie sprzątał.

Umocnienia tonęły w wodzie, były upstrzone naklejkami, z tablic informacyjnych odpadły litery. „Najgorzej jest na ścieżce edukacyjnej. Szczyt dawnej wieży obserwacyjnej woła o pomstę do nieba. Został zabazgrany przez wandali. Zniszczoną zabytkową suwnicę zdobią butelki” – napisano na lokalnym portalu internetowym. „Pani Dulkiewicz, zamiast krzyczeć «nie oddamy Westerplatte», miotła do ręki i posprzątać Westerplatte!” – napisał ktoś w komentarzu.

Gdańscy urzędnicy tłumaczą, że robią, co mogą: na sprzątanie i bieżące utrzymanie w ciągu 10 lat wydano grube tysiące. A że tego nie widać... Dopiero teraz ktoś zakasał rękawy i Gliński widział już co innego, niż zobaczyłby wcześniej.

Punkty u wyborców

Gdański dziennikarz (zastrzega anonimowość) ocenia, że władze miasta zawsze miały pilniejsze potrzeby i inne priorytety. O Westerplatte przypominano sobie przed 1 września, gdy można było się pokazać i nabić punkty u wyborców. Potem wszystko wracało do normy – czyli nieładu, prowizorki itp.

– A prowizorki są najtrwalsze. Szerokie aleje – dziś podniszczone – wylane betonem tylko w czasach PRL mogły uchodzić za nowoczesne – mówi dziennikarz. To samograj, miejsce, w którym trzeba być, ale do obejrzenia jest niewiele. Ludzie nie wywożą zbyt wielu wrażeń.

Tymczasem nie ma miejsca bardziej symbolicznego dla wybuchu II wojny światowej. – Wojna zaczęła się tutaj 1 września, a nie – jak chcieliby Rosjanie – od najazdu Niemców na ZSRR w czerwcu 1941 r.

Bałagan na Westerplatte potwierdza rosyjską narrację – przyznaje dziennikarz. – I pasuje do polityki historycznej władz Gdańska.

Fałszywa tożsamość

Bo władze słabo pamiętały o Westerplatte, a doskonale o Wolnym Mieście Gdańsku, przeinaczały historię, wpisywały się w tworzenie fałszywej tożsamości Gdańska – dowodzi Kacper Płażyński. – Za czasów prezydenta Adamowicza zaczęto wybielać historię WMG – mówi. W ostatnich latach powstało rondo WMG, tramwaje malowano w kolorach WMG, odrestaurowano stary budynek poczty przy Dworcu Głównym z niemieckim napisem „Postamt”.

O miejscach związanych z Polakami, którzy mieszkali w WMG, np. o cmentarzu na Zaspie, gdzie pochowano obrońców Poczty Gdańskiej, gedanistów, westerplatczyków, pamięta się słabo. – Historyczny teren gdańskiego klubu Gedania – ostoi polskości w WMG – został sprzedany deweloperom – uzupełnia Płażyński.

Ruiny z 1946 r.

Mimo nieładu i prowizorki na Westerplatte, nie tylko w wolne dni, przyjeżdża sporo osób. – To trzecie najbardziej atrakcyjne miejsce turystyczne w mieście, takie gdańskie must see – ocenia dr Karol Nawrocki, dyrektor MIIWŚ. – Ludzie przyjeżdżają, wiedząc, że nic tam nie znajdą. I wychodzą bez świadomości, że nie zobaczyli nic, co opowiada o wrześniu 1939 r. – mówi. – Oglądają ruiny z 1946 r. Przechodząc po Westerplatte ścieżką od parkingu, tzw. pasem startowym, do pomnika, mijają wszystkie relikty walki, które są z boku, poza główną ścieżką. To jest przykre, że ludzie wciąż są wprowadzani w błąd. Nie wiedzą, że pole bitwy – i to, co po niej ocalało – wyglądało inaczej niż to, co dziś mogą zobaczyć. „W trakcie obrony placówki przez polską załogę, Niemcy zniszczyli tylko kilka obiektów, po zakończeniu walk rozebrano część budynków składnicy – można usłyszeć w filmiku przygotowanym przez MIIWŚ. – Komunistyczne władze dopełniły dzieła zniszczenia. Teren uległ degradacji i z biegiem lat zmienił się nie do poznania”.

Przeciąganie liny

Kilkuminutowy film, umieszczony m.in. na YouTube, pokazuje, jak może wyglądać ekspozycja na półwyspie, „który na mapie jest podobny do tego sprzed lat, ale samo Westerplatte, polskie Termopile, nie wygląda tak, jak na to zasługuje”. Planowane są odbudowa i adaptacja części historycznych obiektów, stworzenie nowej trasy zwiedzania i wszystkiego tego, czego w XXI wieku oczekuje się po nowoczesnym muzeum. Brzmi dobrze.

Jednak czy i kiedy plany będą realizowane – nie wiadomo. Spotkanie Aleksandry Dulkiewicz z wiceministrem kultury i dziedzictwa narodowego Jarosławem Sellinem, którego premier wskazał jako osobę do negocjacji na temat przyszłości Westerplatte, zakończyło się czymś w rodzaju protokołu rozbieżności. Sellin po spotkaniu zaprosił władze Gdańska do komitetu honorowego budowy muzeum, Dulkiewicz z kolei zaproponowała wspólne stworzenie placówki i jej prowadzenie pod warunkiem wstrzymania prac nad specustawą. Co, oceńmy, jest raczej niemożliwe.

Tagi:
Westerplatte

Prymat państwa w sporze o Westerplatte

2019-07-16 11:47

Marian Salwik
Niedziela Ogólnopolska 29/2019, str. 33

Spór o Westerplatte jest sporem nie tylko o historię i pamięć, ale też – nawet przede wszystkim – o znaczenie państwa i jego relacje z samorządem terytorialnym.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Ingres do katedry drohiczyńskiej bp. Piotra Sawczuka

2019-07-20 12:05

moni / Drohiczyn (KAI)

W katedrze drohiczyńskiej 20 lipca 2019 r. rozpoczął się ingres do katedry drohiczyńskiej ks. biskupa Piotra Sawczuka. W uroczystości biorą udział licznie zgromadzeni duchowni, przedstawiciele władz i wierni.

Monika Kanabrodzka

Bp Piotr Sawczuk w uroczystej procesji został wprowadzony do kościoła katedralnego. W drzwiach katedry drohiczyńskiej biskup senior Tadeusz Pikus, prepozyt kapituły katedralnej oraz proboszcz parafii ks. Wiesław Niemyjski przywitali pasterza diecezji.

Zobacz zdjęcia: Ingres bp. Piotra Sawczuka

Przedstawiciel Nuncjatury Apostolskiej odczyta bullę nominacyjna papieża Franciszka, mocą której Piotr Sawczuk został powołany do posługi w diecezji drohiczyńskiej. Nowy pasterz Kościoła drohiczyńskiego otrzyma z rąk ks. arcybiskupa Salvatore Pennacchio, Nuncjusza Apostolskiego w Polsce, pastorał, który jest symbolem władzy pasterskiej w diecezji. Będzie to pastorał pierwszego biskupa drohiczyńskiego ks. bpa Władysława Jędruszuka. Istotnym momentem będzie uroczyste wprowadzenie na katedrę ks. Biskupa Piotra Sawczuka. Przedstawiciele duchowieństwa, kapituł kanonickich, osoby życia konsekrowanego, alumni Wyższego Seminarium Duchownego w Drohiczynie złożą przed nowym biskupem drohiczyńskim homagium, będące publicznym aktem czci, szacunku i chrześcijańskiego posłuszeństwa. Bp Piotr Sawczuk, dotychczasowy biskup pomocniczy diecezji siedleckiej, został mianowany przez Ojca Świętego Franciszka biskupem drohiczyńskim. Nowo powołany biskup będzie następcą przechodzącego ze względów zdrowotnych na wcześniejszą emeryturę bp. Tadeusza Pikusa.

- Ufam, że z Bożą pomocą potrafię udźwignąć brzemię odpowiedzialności za Kościół Drohiczyński i strzec duchowych skarbów, jakie ona ma – powiedział w homilii hierarcha.

Bp Piotr Sawczuk w uroczystej procesji został wprowadzony do kościoła katedralnego. W drzwiach katedry drohiczyńskiej biskup senior Tadeusz Pikus, prepozyt kapituły katedralnej ks. prał. Zbigniew Rostkowski oraz proboszcz parafii katedralnej ks. kan. Wiesław Niemyjski przywitali pasterza diecezji.

Przedstawiciel Nuncjatury Apostolskiej w Polsce odczytał bullę nominacyjną papieża Franciszka, na mocy której bp Piotr Sawczuk został powołany do posługi w diecezji drohiczyńskiej, po czym wręczył ją nowemu ordynariuszowi. Nowy biskup drohiczyński otrzymał z rąk abp. Salvatore Pennacchio, nuncjusza apostolskiego w Polsce pastorał, symbol władzy pasterskiej w diecezji. Jest to pastorał papieża Piusa XII ofiarowany pierwszemu biskupowi drohiczyńskiemu Władysławowi Jędruszukowi. Wymownym momentem ingresu było wprowadzenie bp Sawczuka na katedrę.

Następnie przedstawiciele duchowieństwa, kapituł kanonickich, osoby życia konsekrowanego, alumni Wyższego Seminarium Duchownego w Drohiczynie, władze samorządowe, ludzie oświaty i nauki, służby mundurowe, ruchy i stowarzyszenia oraz wierni reprezentowani przez rodzinę z Siemiatycz złożyli przed nowym biskupem drohiczyńskim homagium, będące publicznym aktem czci, szacunku i chrześcijańskiego posłuszeństwa.

- Urodziłem się na Podlasiu, a teraz przychodzę do Drohiczyna, który jest historyczną stolicą tego regionu. Ciągle wiec pozostaje w jego granicach - powiedział bp Sawczuk w homilii. Hierarcha wspomniał o ziemi podlaskiej, która, jak zauważył, ma swoją historię, tradycję, kulturę i piękno.

– Przed tym chwalebnym dziedzictwem trzeba chylić czoła i tak też czynię – podkreślił biskup. - Ufam, że z Bożą pomocą potrafię udźwignąć brzemię odpowiedzialności za Kościół drohiczyński i strzec duchowych skarbów, jakie ona ma. O to proszę i na to liczę, będąc wspierany przez dwóch biskupów: bp. Tadeusza Pikusa i bp. Antoniego Dydycza.

Dodał, że opierając się na ich modlitwie, myśli, trudzie, chce budować dalej. Podkreślił, że "wszyscy jesteśmy w jednym kościele Chrystusa, i na różne sposoby mamy przyczyniać się do jego wzrostu".

Jak zauważył bp Sawczuk, patrząc z Bożej perspektywy nie ma przecież wschodu, czy zachodu, centrum czy prowincji. - Panu Bogu jest jednakowo blisko do wszystkich – powiedział. Dodał, że z Bożego mandatu mamy mieszać się w życie świata, zabiegając jednocześnie o to by, się z nim nie zmieszać, by się z nim zbytnio nie spoufalić.

Życzenia nowemu biskupowi drohiczyńskiemu złożyli m.in. prezydent RP Andrzej Duda, w imieniu którego list gratulacyjny odczytał ks. kan. Zbigniew Kras, kapelan prezydenta, przewodniczący Konferencji Episkopatu Polski, abp Stanisław Gądecki, metropolita białostocki abp Tadeusz Wojda, a także przedstawiciele kościoła prawosławnego.

Bp Piotr Sawczuk, dotychczasowy biskup pomocniczy diecezji siedleckiej, został mianowany przez papieża Franciszka biskupem drohiczyńskim. Kanoniczne objęcie diecezji przez bp. Sawczuka odbyło się dzień wcześniej. Nowo powołany ordynariusz będzie następcą przechodzącego ze względów zdrowotnych na wcześniejszą emeryturę bp. Tadeusza Pikusa.

Bp Piotr Sawczuk urodził się 29 stycznia 1962 r. w Kornicy w woj. mazowieckim. 6 czerwca 1987 r. w katedrze siedleckiej otrzymał święcenia kapłańskie z rąk bp. Jana Mazura. Studia specjalistyczne w zakresie prawa kanonicznego na Wydziale Prawa Kanonicznego Akademii Teologii Katolickiej uwieńczył 27 czerwca 1996 r. obroną rozprawy doktorskiej.

W diecezji siedleckiej był od 1993 r. sędzią w Sądzie Biskupim. Wcześniej pełnił tam urząd notariusza. W latach 1996-2003 był notariuszem kurii diecezjalnej. Od 1 lipca 2003 był kanclerzem kurii diecezjalnej w Siedlcach, a od 7 listopada 2009 r. również wikariuszem generalnym. Wykładał prawo kanoniczne w Wyższym Seminarium Duchownym Diecezji Siedleckiej im. Jana Pawła II oraz w Instytucie Teologicznym w Siedlcach. Ojciec Święty Benedykt XVI podniósł ks. kan. Piotra Sawczuka do godności Kapelana Jego Świątobliwości. Od 19 stycznia 2013 r. był biskupem pomocniczym diecezji siedleckiej.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Świeccy franciszkanie na Jasnej Górze: bądźmy apostołami jedności

2019-07-20 17:05

mir/Radio Jasna Góra / Częstochowa (KAI)

Z udziałem ponad 4 tys. osób na Jasnej Górze odbyła się 26. Ogólnopolska Pielgrzymka Franciszkańskiego Zakonu Świeckich. Spotkanie wpisało się w przygotowania do jubileuszu 800. rocznicy powstania wspólnoty świeckich franciszkanów. Do bycia „apostołami jednoczenia” zachęcał ich biskup świdnicki Ignacy Dec.

BPJG

Podczas dwudniowej pielgrzymki rozważano przesłanie z Listu św. Franciszka do wiernych „Poświęceni są ku jedności” - poinformowała Joanna Berłowska, przełożona narodowa Franciszkańskiego Zakonu Świeckich w Polsce. - Jedność jest bardzo ważną sprawą nie tylko u nas, ale w całej Ojczyźnie, w całym Kościele, wszędzie i o to będziemy się modlić – zapewniała świecka franciszkanka.

- By nie wstydzić się jednoczyć wokół Krzyża i Ewangelii - zachęcał zgromadzonych biskup świdnicki Ignacy Dec, przewodniczący Rady ds. Apostolstwa Świeckich.

- Jesteśmy chorzy na brak jedności – diagnozował biskup świdnicki i ubolewał nad pogłębiającym się rozbiciem w narodzie. Zachęcał do bycia na co dzień „apostołem jednoczenia”.

O wielkiej aktualności i sile franciszkańskiego charyzmatu we współczesnym Kościele mówi o. Andrzej Romanowski, narodowy asystent Franciszkańskiego Zakonu Świeckich. - „Franciszku idź, odbuduj mój Kościół!”. To jest ciągle aktualne, tego bardzo potrzeba na dziś i jutro. To przesłanie, które otrzymał Św. Franciszek jest tak aktualne, tylu ludzi jest zagubionych, tylu poszukujących, zranionych – tłumaczył zakonnik i podkreślił, że potrzeba nie tylko dotrzeć do nich z przesłaniem miłości Jezusa, ale nieść Franciszkowy zapał, entuzjazm, fascynację Chrystusem, gdyż to najbardziej zaraża innych i wpływa na zmianę myślenia.

Franciszkański Zakon Świeckich to wspólnota katolików różnych stanów, dążących do doskonałości chrześcijańskiej poprzez naśladowanie Chrystusa ubogiego, pokornego i posłusznego Ojcu. Nie wymaga ona opuszczenia dotychczasowego środowiska, rezygnacji z małżeństwa czy pełnienia zadań świeckich, umożliwia jednak wielu ludziom realizację powołania zakonnego.

Franciszkański Zakon Świeckich został założony ok. 1221 r. przez św. Franciszka z Asyżu. Powstał on z myślą o ludziach świeckich, którzy pełniąc obowiązki swego stanu – małżeńskie, rodzinne i zawodowe – pragną dążyć do doskonałości chrześcijańskiej. W Polsce zakon liczy obecnie ok. 10 tys. członków.

W Polsce świeckie wspólnoty zakładali franciszkanie po dotarciu do kraju w 1227 roku. W okresie międzywojennym działalność Trzeciego Zakonu bardzo się ożywiła, niestety po drugiej wojnie światowej władze komunistyczne dekretem z 1949 roku zakazały działalności ruchów i stowarzyszeń katolików świeckich. W 1978 roku papież Paweł VI nadał świeckim franciszkanom odnowioną regułę, która wprowadziła istotne zmiany w organizacji i posłudze Trzeciego Zakonu. Została także zmieniona nazwa wspólnoty na Franciszkański Zakon Świeckich, który odtąd stał się wspólnotą autonomiczną pod duchową opieką Pierwszego Zakonu św. Franciszka: Braci Mniejszych, Braci Mniejszych Konwentualnych i Braci Mniejszych Kapucynów.

Patronką Franciszkańskiego Zakonu Świeckich w Polsce jest bł. Aniela Salawa, a tercjarzami, czyli franciszkanami świeckimi byli m.in. św. Sebastian Pelczar biskup, profesor i rektor Uniwersytetu Jagiellońskiego, Jacek Malczewski - malarz, Józef Haller - legionista, generał Wojska Polskiego oraz sługa Boży kard. Stefan Wyszyński - Prymas Polski.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Reklama

Najczęściej czytane

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Redaktor Naczelna Tygodnika Katolickiego „Niedziela” wyznaczyła w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Rozumiem