Reklama

Góra, u stóp której leżą Kielce

Niedziela kielecka 26/2003

Bądź na bieżąco!

Zapisz się do newslettera

Z różnych stron Kielc jest widoczna zalesiona góra, na której szczycie znajduje się kościół z okazałą wieżą dzwonną. Jest nią Karczówka. Wysoka na 319 m, zbudowana z wapieni dewońskich, wchodzi w skład niewielkiego pasma górskiego, przecinającego nasze miasto. To pasmo nosi nazwę "Kadzielniańskie" - od nazwy góry leżącej blisko śródmieścia, Kadzielni. W skład pasma wchodzą jeszcze następujące wzniesienia: Wietrzna - góra rozebrana przez kamieniołom w XX w., Brusznia, Dalnia. Karczówka wchodzi w skład Kielecko-Chęcińskiego Parku Krajobrazowego, utworzonego dopiero w 1988 r.
Górę porasta ok. 180-letni sosnowy las. Szczyt Karczówki jest rezerwatem ścisłym, utworzonym w 1953 r. Strefą ochrony ścisłej objęto powierzchnię 18,5 ha. Zadaniem tego rezerwatu jest ochrona krajobrazu, otaczającego zabytkowy klasztor pobernardyński z XVII w. i wyrobisk dawnych kopalń rudy ołowiu (galeny).
Nazwa góry pochodzi od ludzi, którzy w przeszłości zajmowali się karczowaniem lasu dla potrzeb działalności górniczej. Obecnie mało kto wie, że w dawnych czasach ta góra była jedną wielką kopalnią odkrywkową. Już od XIV w. wydobywano tu ołów.
Wydobycie odbywało się metodą szparowo-szybową. Ruda występowała na powierzchni lub na bardzo niewielkiej głębokości. Żyły ołowiu znajdują się po stronie południowej i zachodniej wzniesienia. Do dzisiaj są zachowane wąskie, wydrążone szczeliny, z których wybrano ołów, oraz zagłębienia po dawnych szybach. Jest ich na Karczówce, Bruszni i Dalni ok. 1000. Wydobyty urobek był przetapiany w hucie ołowiu Niewachlów lub Białogon.
Z upływem czasu zasoby rudy się wyczerpały. W pamięci potomnych po tradycjach górniczych pozostał w kościele klasztornym posąg św. Barbary, z piękną legendą o gwarku (ob. górniku) Mali. Legendę tę spisano i umieszczono obok posągu.
Gwarek ów odnalazł bryłę samorodka galeny, z której wykuto wspomniany posąg św. Barbary, a także płaskorzeźbę Madonny, umieszczoną w północnej nawie katedry, oraz płaskorzeźbę św. Antoniego, umieszczoną w kościele w Borkowicach, nieopodal Przysuchy. To znalezisko miało miejsce już po zbudowaniu klasztoru - 7 grudnia 1646 r.
Klasztor i kościół zbudowano w w. XVII - jako wotum dziękczynne za ocelenie miasta od szalejącej wówczas epidemii. Po powstaniu klasztoru góra ta, niezależnie od działalności górniczej, stała się miejscem kultu religijnego.
Z miejsca widokowego w pobliżu bramy klasztornej rozciąga się przepiękna panorama na Kielce. Tutaj widać, że nasze miasto leży między górami. Widoczna jest kielecka Starówka na czele z katedrą, nowoczesne dzielnice miasta oraz najwyższy budynek - biurowiec przy ul. Targowej.
Po stronie północnej cieszy oko widok na pasma górskie: Oblęgorskie i Tumlińskie. Można zobaczyć kościół w Chełmcach, do którego uczęszczał Henryk Sienkiewicz. Sam Oblęgorek (rodzinna miejscowość H. Sienkiewicza - przyp. red.) jest niewidoczny, ale widać górę Baranią (427m), położoną nad nim.
Piękne widoki na okolicę i miasto rozciągają się również z wieży kościoła. Po stronie południowej widać pasma górskie: Zgórskie, Posłowickie i Dymińskie.
Również po północnej stronie lasy, porastające pasmo tumlińskie, są jakby na wyciągnięcie ręki. Widoczna jest zabudowa przemysłowa KZWM i "Armatur". Niestety te zakłady będące chlubą miasta, są bliskie upadku. Bliżej naszej wieży rozłożone są zakłady "Iskra".
Po stronie zachodniej widać obniżenie rzeczne Bobrzy. Z wieży widoczny jest krzyż na Bruszni, ustawiony przez kieleckich harcerzy w 1917 r. w miejscu, gdzie odbyła się zbiórka powstańców styczniowych przed zamierzonym atakiem na Kielce. Przed tym krzyżem drużyny harcerskie z miasta składają swoje przyrzeczenie.
Z góry widać także całą zabudowę klasztoru, ale o samym klasztorze trzeba powiedzieć więcej następnym razem.

Pomóż w rozwoju naszego portalu

Wspieram

2003-12-31 00:00

Oceń: 0 0

Reklama

Wybrane dla Ciebie

Écône: wbrew woli papieża Bractwo św. Piusa X wyświęciło czerech biskupów

2026-07-01 11:10

[ TEMATY ]

lefebryści

Bractwo św. Piusa X

PAP/EPA/CYRIL ZINGARO

1 lipca 2026 r. w międzynarodowym seminarium św. Piusa X w Écône biskupi Bernard Fellay i Alfonso de Galarreta wyświęcili bez mandatu papieskiego czterech nowych biskupów. Mocą samego prawa czyn ten związany jest z karą ekskomuniki obejmującej zarówno święcących jak i święconych.

Przed rozpoczęciem obrzędu sekretarz generalny Bractwa odczytał oświadczenie uzasadniające decyzję o przeprowadzeniu konsekracji. W dokumencie stwierdzono, że - zdaniem FSSPX - współczesne władze Kościoła katolickiego, od czasu Soboru Watykańskiego II, działają w sposób sprzeczny z Tradycją Kościoła. W związku z tym Bractwo uznało konsekrację nowych biskupów za „święty obowiązek” wobec Kościoła i wiernych oraz środek służący zachowaniu i przekazywaniu niezmiennego nauczania katolickiego. Następnie przedstawiono kandydatów do sakry - ks. Pascala Schreibera, ks. Michaela Goldade, ks. Michela Poinsinet de Sivry oraz ks. Marca Hanappiera.
CZYTAJ DALEJ

Czy Papież przyjedzie do Polski? Nuncjusz apostolski u prezydenta Nawrockiego

2026-07-01 20:35

[ TEMATY ]

Abp Antonio Guido Filipazzi

Karol Nawrocki

Marek Borawski KPRP

O możliwości wizyty Leona XIV w Polsce rozmawiał nuncjusz apostolski w Polsce abp Antonio Guido Filipazzi, który został przyjęty w Pałacu Prezydenckim przez prezydenta Karola Nawrockiego.

Jak podał abp Filipazzi w mediach społecznościowych, rozmawiano o relacjach dwustronych między Rzeczpospolitą Polską a Stolicą Apostolską.
CZYTAJ DALEJ

Dialog religijny dzisiaj?

2026-07-02 23:14

Biuro Prasowe AK

– Bóg nigdy nie cofa daru. Co więcej, On jest gotów za to płacić życiem (…) Wiem, że On za mnie umarł i za to, co ja od Niego dostaję, On zapłacił własnym życiem – mówił kard. Grzegorz Ryś podczas spotkania „Dialog religijny dzisiaj?” w ramach 35. Festiwalu Kultury Żydowskiej.

Punktem wyjścia rozmowy był obraz bramy jako miejsca spotkania dwóch tradycji. Prowadzący zauważył, że człowiek stojący w bramie ma za sobą własny teren, a przed sobą teren drugi, inny. W tym sensie brama dobrze opisuje sytuację dialogu międzyreligijnego: spotkanie osób zakorzenionych we własnej tradycji, ale gotowych spojrzeć także na tradycję drugiego.
CZYTAJ DALEJ

Reklama

Najczęściej czytane

REKLAMA

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Zarząd Instytutu NIEDZIELA wyznaczył w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję