Reklama

Św. Wojciech - patron ewangelizacji zjednoczonej Europy

Ks. Józef Pater
Edycja legnicka 14/2004

Pochodzenie, młodość i studia św. Wojciecha

Wojciech urodził się ok. 956 r. w czeskich Libicach, w możnej rodzinie Sławnikowiców. Po ciężkiej chorobie, jaką przeszedł w dzieciństwie, rodzice przeznaczyli go do stanu kapłańskiego. Tym samym stosunkowo wcześnie musiał rozpocząć naukę. Sztuki pisania i czytania nauczono Wojciecha w domu. Wyższy stopień wykształcenia zdobywał w szkole katedralnej w Magdeburgu, pod opieką tamtejszego arcybiskupa św. Adalberta, który w 961 r. był gościem na dworze Sławnika i na prośbę matki udzielił Wojciechowi specjalnego błogosławieństwa.
Po śmierci św. Adalberta w 981 r. Wojciech opuścił szkolne mury i jako subdiakon wrócił do Czech. Wkrótce znalazł się w otoczeniu pierwszego biskupa Pragi, Dytmara, Niemca z pochodzenia. Tenże biskup udzielił mu dalszych święceń diakonatu i prezbiteratu. Niestety, w styczniu 982 r. bp Dytmar zmarł, targany rozpaczą z powodu poważnych zaniedbań duszpasterskich. Śmierć biskupa wywarła zatem ogromne wrażenie na młodym kapłanie, który nie mogąc znaleźć wewnętrznego spokoju, długo błąkał się od kościoła do kościoła, modląc się i rozdając jałmużnę. Zmienił też radykalnie swoje dotychczasowe życie. Z wesołego młodzieńca stał się surowym ascetą. W rok później na zjeździe w Lewym Hradcu, pod przewodnictwem czeskiego księcia Bolesława II Pobożnego, Wojciech został wybrany na następcę Dytmara. Wprawdzie nie miał jeszcze trzydziestu lat, jak tego wymagały przepisy kościelne, ale odstąpiono od tej zasady, gdyż jako jedyny kandydat miał kwalifikacje i nie był cudzoziemcem. Wybór ten musiał być jednak potwierdzony przez cesarza Ottona II, który w tym czasie zajęty był wyprawą wojenną do Włoch. Stąd dopiero w 983 r. zwołał sejm Rzeszy we włoskiej Weronie, dokąd udał się Wojciech w otoczeniu poselstwa czeskiego.

Biskup w Pradze i benedyktyn na Awentynie

Wybór Wojciecha na biskupa Pragi ostatecznie został zatwierdzony 3 kwietnia 983 r. Konsekrował go 29 kwietnia arcybiskup moguncki Willigis, do którego w tym czasie należało biskupstwo w Pradze. Wychowany na ideałach chrześcijańskich w surowym wydaniu, jako biskup pragnął je wprowadzać w życie diecezji. Pierwszym jego posunięciem była rezygnacja z uroczystego objęcia biskupstwa. Do swojej stolicy wszedł więc pieszo i bosy. Nie zrobiło to większego wrażenia na wiernych, którzy nadal tylko zewnętrznie byli chrześcijanami. Wobec tego, w duchu pokuty za powierzonych mu wiernych, wiódł życie mnisze, pełne modlitwy, obostrzeń i rozdawania jałmużny. Dużo czasu poświęcał na wysłuchiwanie skarg ludzi znękanych losem, odwiedzał chorych, wizytował więzienia oraz wykupywał niewolników, których kupcy dostarczali krajom muzułmańskim. Jedna z legend opisuje, jak pewnego razu przyśnił mu się Chrystus, mówiąc: „Oto znów jestem sprzedawany, a ty śpisz”. Tę scenę utrwalono na jednej z kwater drzwi gnieźnieńskich.
Pasterzowanie biskupa Wojciecha było zatem wyjątkowo trudne. Zaznaczył to jeden z jego biografów - św. Bruno z Kwerfurtu, gdy pisał, że Czechy były wprawdzie chrześcijańskie, ale nie było jeszcze tradycji życia zgodnego z Ewangelią. „Duchowni jawnie się żenili, nienawidzili biskupa, który im tego bronił, podburzali możnych. U możnych zaś wielożeństwo, małżeństwa z bliskimi krewnymi były na porządku dziennym. Nie liczono się też ze świętami kościelnymi i jawnie łamano posty”.
W tej sytuacji biskup Wojciech, widząc beznadziejność swoich zabiegów, po pięciu latach rządów, postanowił opuścić niewdzięczna stolicę. Udał się zatem do Moguncji i tam błagał swojego zwierzchnika - św. Wigilisa o poparcie u papieża, aby go zwolnił z obowiązków biskupich. Z Moguncji biskup praski wyjechał do Rzymu, gdzie przedstawił papieżowi Janowi XV wszystkie trudności, z jakimi musi się borykać jako pasterz diecezji. Papież z ogromną wyrozumiałością wysłuchał relacji biskupa i poradził mu schronić się na jakiś czas w miejscu ciszy i kontemplacji. Wojciech wraz z trzema towarzyszami udał się więc do opactwa benedyktynów na Monte Cassino, z myślą pozostania tam już na zawsze. Tu spotkał go jednak straszliwy zawód. Opat klasztoru odmówił mu jako biskupowi przyjęcia, by nie komplikować prostego i surowego życia wspólnoty zakonnej. Wobec tego udał się do znanego, a przy tym świątobliwego starca żyjącego na pustyni, ascety Nila, aby go oświecił i powiedział wprost, czy ma wrócić do Pragi czy zostać w jakimś klasztorze. Świątobliwy mąż poradził mu udać się do benedyktyńskiego klasztoru na Awentynie w Rzymie. Tam został przyjęty i w Wielką Sobotę 990 r. wraz z bratem Gaudentym-Radzimem otrzymał habit i mógł złożyć profesję zakonną. W Pradze zastępował go w tym czasie biskup sufragan miśnieński Folkold.
Wszystkie żywoty św. Wojciecha podkreślają zgodnie, że w klasztorze jako mnich, pełen wewnętrznego spokoju, wykonywał wszelkie prace nawet służebne, w myśl benedyktyńskiego zawołania „ora ert labora”.

Reklama

Ponownie w Pradze

Niestety, spokojny żywot biskupa-mnicha nie trwał długo. Po niespełna trzech latach pobytu w klasztorze przybyło poselstwo Czechów z wiadomością o śmierci zastępującego go bp. Folkolda i z żądaniem powrotu Wojciecha do kraju. Zauważono bowiem, że brak rodzimego biskupa uzależnia Czechy od Niemców. Do powrotu przekonywali go także arcybiskup moguncki Wigilis i papież Jan XV. Wyciszony wewnetrznie, w duchu posłuszeństwa wrócił do Pragi. Przy czym zabrał ze sobą kilkunastu benedyktynów i założył w Brzewniowie pod Pragą nowy klasztor.
Początkowo współpraca z księciem Bolesławem II układała się dobrze. Książę po przegranej wojnie z Polską dążył do porozumienia i współpracy z wpływowymi w kraju dostojnikami. Pozwolił zatem na wznoszenie nowych świątyń w miejscach wskazanych przez biskupa i na pobieranie dziesięcin przeznaczonych na utrzymanie duchowieństwa. Uregulowano też i podporządkowano Kościołowi sprawy małżeńskie. Bp Wojciech wysłał w tym czasie na Węgry misjonarzy i sam też wziął udział w pracy ewangelizacyjnej, udzielając królowi węgierskiemu, św. Stefanowi, sakramentu bierzmowania. Wszystkie te poczynania zakończyły się jednak klęską, z powodu nowych nieporozumień z księciem i możnowładcami.

cdn.

Reklama

Zlekceważona ambona

2019-10-08 14:18

Bp Andrzej Przybylski, Biskup pomocniczy archidiecezji częstochowskiej
Niedziela Ogólnopolska 41/2019, str. 26

Mocno w to wierzymy, że Bóg jest z nami obecny zarówno w słowie, jak i w Eucharystii

Hans/pixabay.com

Jest taka znana anegdota, jak na początku Mszy św. zaczęło coś trzeszczeć w mikrofonie. Odprawiający ksiądz zamiast pozdrowienia wypowiedział uwagę: „Coś jest nie tak z tym mikrofonem!”. „I z duchem twoim” – odpowiedzieli wierni. Jak widać, nie tylko mikrofon może mieć swoje zakłócenia, ale również nasze słuchanie. Papież Franciszek ogłosił Niedzielę Słowa Bożego pewnie też po to, żeby zwrócić nam uwagę, że każda Msza św. jest ściśle związana ze słuchaniem słowa Bożego. Miejscem tej proklamacji jest ambona, nazywana czasem ołtarzem Słowa. Mam wrażenie, że ta część Mszy św. jest niekiedy lekceważona, a przynajmniej traktowana z mniejszym szacunkiem niż Liturgia eucharystyczna. A przecież mocno w to wierzymy, że Bóg jest z nami obecny zarówno w słowie, jak i w Eucharystii. Dzięki Bogu, klękamy jeszcze przed Najświętszym Sakramentem, a w momencie Podniesienia jesteśmy mocno skupieni i często uderzamy się w piersi, skruszeni przed tą najświętszą obecnością Pana. Kiedy natomiast zaczyna się czas czytań mszalnych i homilii, można odnieść wrażenie, że nastąpił czas rozluźnienia. Nie tylko dlatego, że siadamy wygodnie w ławkach. Wydaje się, że zatraciliśmy gdzieś głębokie przekonanie, iż każde z kierowanych do nas słów to prawdziwa mowa Boga, to program na nasze plany, problemy i pytania.

Kiepsko to czasem wygląda z obu stron ambony. Zdarza się, że lektor dopiero szuka właściwego tekstu, nie mówiąc już o tym, że widzi go pierwszy raz przed odczytaniem. Samo zaś czytanie wykonywane jest tak, jakby Pan Bóg nie miał nic ważnego do powiedzenia swojemu ludowi. A i my, księża, potrafimy się czasem zapomnieć i nie wykazujemy nadzwyczajnego skupienia, i za plecami czytających przygotowujemy się już do kolejnych czynności. A jak wygląda ambona od strony słuchających? I tu mamy sporo do naprawienia. W liturgii prawosławnej przed odczytaniem Ewangelii pada wezwanie: „Bądźmy uważni!”. Chciałbym czasem też tak wykrzyknąć przed Liturgią Słowa. Pewnie przerysowuję problem i mam świadomość, że jest dużo kościołów, w których słowo Boże odbiera należną cześć i szacunek, ale tak z miłości do Boga chcę po prostu przypomnieć: kiedy zaczyna się czytanie słowa Bożego – bądźmy uważni, żeby coś złego się nie stało z naszym duchem.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Toruń: powstaje Szkoła Boskiego Dizajnu

2019-10-16 13:41

dg / Toruń (KAI)

Nie godzą się na kicz i tandetę w kościelnych gablotach, stronach internetowych i social mediach. Uważają, że najważniejsze treści powinny być prezentowane jak najpiękniej. Nie chcą być bierni, więc zakładają w Toruniu Szkołę Boskiego Dizajnu, którą błogosławi ordynariusz toruński i wspiera poznańska prowincja franciszkanów.

youtube.com

- Pomysł na Szkołę Boskiego Dizajnu zrodził się z wielu rozmów w gronie przyjaciół związanych ze wspólnotą Siedem Aniołów. Nasze dyskusje krążyły wokół kondycji tego, jak w Kościele katolickim wygląda jakość wizualnej oprawy przekazywanych treści ewangelizacyjnych. Wyraźnie dostrzegamy bowiem fakt, iż w Kościele często bagatelizuje się kwestie jakości materiałów promocyjnych chociażby takich jak plakaty czy banery – mówi w rozmowie z KAI Julia Andruszko, jedna z inicjatorek szkoły.

Młodzi twórcy zauważają, że współczesny człowiek jest przyzwyczajony do wysokiego estetycznego poziomu przekazu medialnego. „Wielkie marki walczą w ten sposób o naszą uwagę. Aby to osiągnąć, wykonują olbrzymią pracę, by być na bieżąco z dynamicznie zmieniającymi się aktualnymi trendami. Przyzwyczajają nas tym samym do pewnych określonych form komunikacji wizualnej. Jeżeli więc chcemy rzeczywiście nieść dziś wiadomość o miłości Boga - musimy również być na bieżąco z tymi trendami i świadomie się nimi posługiwać” – dodaje Andruszko.

Poprzez cykl warsztatów Szkoła Boskiego Designu chce wpłynąć na zmianę świadomości estetycznych kwestii w Kościele w Polsce. „Pragniemy wzajemnie się inspirować i wspierać w tym, aby to co robimy dla Boga, było w najwyższej możliwej jakości, na jaką nas stać. Wówczas treści, jakie chcielibyśmy przekazać, staną się czytelne dla współczesnego człowieka. Przez wieki Kościół Katolicki wyznaczał kierunek sztuki i kultury, był mecenasem i współtwórcą sztuki wysokiej. Dziś natomiast wielokrotnie nie może jej dogonić i zdarza się, że nie radzi sobie nawet ze stworzeniem dobrej jakości plakatu – mówi Dominika Wajgert.

- Młode pokolenie wychowane w dobie rozwoju mediów, przyzwyczajone jest do tego, że forma estetyczna w jakimś sensie określa tożsamość i charakter danej instytucji, organizacji czy marki. Kościół Katolicki dziś przez wielu utożsamiany jest z ideologią i tradycją, a nie z doświadczeniem Miłości żywego Boga. Jeżeli więc będziemy używać nieestetycznych i archaicznych form graficznych - tym samym możemy wysyłać mylny komunikat, iż treści, które chcemy przekazać, są również nieatrakcyjne i nieaktualne. Dobra Nowina natomiast jest przecież zawsze świeża, ponadczasowa i najprawdziwsza ze wszystkich – podkreślają inicjatorzy.

Podczas pierwszej edycji uczestnicy pochylą się nad zagadnieniem projektowania materiałów graficznych i social mediów. Na całość składać się będą konferencje, panele dyskusyjne i zajęcia praktyczne. Warsztaty przeplatane będą wspólną Eucharystią oraz uwielbieniem prowadzonym przez zespół Fundacji Dom Modlitwy Królewskie Dziedzińce. „Jest dla nas bardzo ważne, aby oprócz wzrostu świadomości współczesnych trendów, osoba która przyjedzie na warsztaty wyjechała z nich z pakietem umiejętności praktycznych” – mówi Julia Andruszko.

- Dobrze wiemy, że tworzenie dobrych projektów wymaga podejmowania wielu prób, nieustannych ćwiczeń i doskonalenia warsztatu. Aby podtrzymać te wysiłki, chcemy stworzyć dla naszych uczestników “Społeczność Inspiracji” - przestrzeń online, w której będą prezentowane udane chrześcijańskie projekty dobrze wpisujące się we współczesną estetykę. Chcielibyśmy, aby można było się nimi zainspirować, poznając przy okazji aktualne tendencje w projektowaniu graficznym – zapowiada Andruszko. Tworzenie dobrych i estetycznych komunikatów wizualnych, szczególnie w przestrzeni internetu, to nie tylko projektowanie graficzne, dlatego ma powstać Szkoła Boskiego Dizajnu, obejmująca kolejne obszary, takie jak fotografia czy video, które byłyby tematami następnych edycji spotkań warsztatowych.

Prowadzący warsztaty to osoby, które na co dzień pracują w szeroko pojętej branży kreatywnej: zespół projektu DAYENU - graficy i właściciele jednego z najlepiej rozpoznawalnych sklepów z gadżetami chrześcijańskimi; Hubert Wawrzkowicz - multidyscyplinarny projektant, grafik, operator, pomysłodawca i koordynator tanecznej inicjatywy ewangelizacynej MIKAEL/Któż jak Bóg; Dawid Kostkowski zajmujący się social mediami we wspólnocie JANKI z Krakowa; Julia Andruszko - antropolog kultury, prowadząca Wytwórnię JASNO i warsztaty twórcze; o. Cordian Szwarc OFM, opiekun duchowy wspólnoty Siedem Aniołów, będzie odprawiał Msze Święte i głosił słowo Boże.

Inicjatywa cieszy się błogosławieństwem ordynariusza diecezji toruńskiej bp. Wiesława Śmigla, który w liście do organizatorów napisał m.in.: “Ewangelizacja kultury poprzez promowanie wartości chrześcijańskich stanowi obecnie jeden z ważniejszych priorytetów, by wierni, szczególnie młodzi, byli świadomymi swojej tożsamości, nie dali się zwieść i 'nie byli dziećmi, którymi miotają fale i porusza każdy powiew nauki' (por. Ef 4,14). (…) Towarzyszę Wam modlitwą i serdecznym błogosławieństwem”.

Młodych twórców wspiera również poznańska Prowincja św. Franciszka z Asyżu Zakonu Braci Mniejszych, a także ks. Andrzej Kowalski odpowiedzialny w diecezji toruńskiej za Nową Ewangelizację.

Inicjatywa skierowana jest do wszystkich zaangażowanych w życie Kościoła.

Zapisy i więcej informacji na stronie: https://dizajnboski.pl/

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Reklama

Najczęściej czytane

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Redaktor Naczelna Tygodnika Katolickiego „Niedziela” wyznaczyła w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Rozumiem