Poinformowano dziennikarzy, że rozpoczęte w lipcu 2018 roku prace konserwatorskie w bazylice katedralnej znajdują się na zaawansowanym etapie realizacji. Zostaną zakończone zgodnie z harmonogramem – w grudniu 2019 roku. Zakres działań został poszerzony o dodatkowe prace: renowację 12 okien witrażowych. Ponadto parafia ze środków własnych przeprowadza montaż rynien na zewnątrz katedry i konserwację XV-wiecznej figury Matki Boskiej Bolesnej.

- Odkryliśmy dekoracje barokową, prawdopodobnie z XVIII w pochodzącą z okresu przebudowy katedry, która znajduje się na elementach architektonicznych stanowiących otoczenie wejścia głównego do katedry. Jest to typowa dekoracja barokowa w formie marmoryzacji - poinformował Roland Róg, prowadzący prace konserwator.

Efekty prac konserwatorów można już oglądać w nawie głównej oraz nawie północnej sandomierskiej bazyliki, gdzie po usunięciu rusztowań można zobaczyć zabezpieczone i odnowione dekoracje malarskie i elementy kamienne. Konserwacji poddano dekoracje malarskie autorstwa krakowskiego artysty Jana Bukowskiego (1935-1939) zdobiące sklepienie i ściany naw bocznych.

Prace konserwatorskie w nawach polegały na konserwacji dekoracji malarskiej autorstwa Jana Bukowskiego i elementów gotyckich wykonanych z kamienia. Elementy kamienne były zniszczone w skutek naturalnego starzenia się ale i posiadały liczne nawarstwienia pochodzące z wcześniejszych remontów.

- Te nawarstwienia usunęliśmy i dotarliśmy do materii oryginalnej, którą uzupełniliśmy i poddaliśmy kompleksowej konserwacji. W nawie północnej poza zniszczeniami malarstwa i tynków spotkaliśmy się ze zniszczeniami wątku ceglanego znajdującego się na sklepieniu. Doszło do niego najprawdopodobniej na skutek uderzenia pioruna lub innego tąpnięcia. Wymagało ono od nas podjęcia dodatkowych prac prowadzonych od strony strychu. Część z tych prac polegała na rekonstrukcji i przebudowie wątku ceglanego i odpowiedniego wzmocnienia konstrukcyjnego - poinformował Roland Róg.

W obszarze konserwacji technicznej i estetycznej malowideł ściennych zakończono jedno z 5 przęseł w nawie południowej. Kolejne planowane prace będą dotyczyły otoczenia wejścia głównego od wewnątrz katedry.

Ksiądz proboszcz Zygmunt Gil poinformował, że ze względu na destrukcyjną działalność wody podjęta została decyzja o montażu rynien i spustów na zewnątrz kościoła. Prace te są aktualnie realizowane i finansowane w pełni ze środków własnych parafii – podobnie jak konserwacja rzeźby Matki Boskiej Bolesnej z pierwszej połowy XV w.

Z figurą Matki Boskiej Bolesnej wiąże się pewna ciekawostka - niepozorna wiekowa figura zajmowała skromne miejsce w kruchcie północnej kościoła. Najprawdopodobniej w pierwotnym układzie była znacznie bardziej wyeksponowana. Rzeźba wykonana z drewna posiada wydrążony środek – w efekcie jest bardzo lekka. Jedna z hipotez zakłada, że była podwieszona na łuku tęczowym pod sklepieniem katedry - tworząc wraz z figurą św. Jana Ewangelisty i krucyfiksem grupę Ukrzyżowania.

Katedra w Sandomierzu to jeden z najstarszych obiektów architektury sakralnej w Polsce. Powstały z fundacji króla Kazimierza Wielkiego korpus nawowy datuje się na 1361 rok. Świątynia nazywana jest „Matką kościołów diecezji sandomierskiej” zarówno ze względu na jej symbolikę religijną, jak i niekwestionowaną wartość historyczną i kulturową.

Prowadzone obecnie prace konserwatorskie są realizacją projektu, z którym wystąpiła parafia katedralna: „Konserwacja wnętrz perły wczesnogotyckiej architektury sakralnej – Bazyliki katedralnej w Sandomierzu - etap II” dofinansowanego przez Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Wkład własny parafii katedralnej w całość projektu pochodzi z prywatnych ofiar księży diecezji sandomierskiej.