Co roku z powodu chorób zakaźnych umiera na świecie ok. 30 mln ludzi. Ta przerażająca liczba byłaby jeszcze większa, gdyby nie stosowano szczepień ochronnych, które obok środków farmakologicznych przyczyniają się w znacznym stopniu do zwalczania drobnoustrojów, wywołujących choroby zakaźne. W Polsce od ponad 40 lat dzieci są szczepione przeciwko wielu chorobom zakaźnym i dzięki ich zastosowaniu zapomnieliśmy już o tak groźnych chorobach jak ospa prawdziwa, nagminne porażenie mózgowe dziecięce (polio), ponadto zmniejszyła się liczba zachorowań na takie choroby jak: różyczka wrodzona, tężec noworodkowy czy krztusiec.

5 czerwca br. w Łomży odbyła się konferencja prasowa nt. Szczepienia dobrodziejstwem dla dzieci i młodzieży - zapobieganie śwince. W spotkaniu z przedstawicielami mediów uczestniczyła dr Jolanta Perkowska - państwowy powiatowy inspektor sanitarny w Łomży oraz przedstawiciele służby zdrowia na czele z dr Anną Pędzińską.

Jak powiedziała dr Perkowska, świnka jest chorobą zakaźną, najczęściej atakującą dzieci z racji przebywania w dużych skupiskach, takich jak przedszkola, szkoły. Choroba przebiega z wysoką gorączką, bolesnym obrzękiem ślinianek, utrudnieniem w przyjmowaniu pokarmów. Dziecko jest rozdrażnione, nie chce jeść, skarży się na bóle głowy, ucha, gardła, musi pozostać w domu, w łóżku. Jeżeli dziecko zachoruje, a choroba przebiega łagodnie, to zyskuje ono odporność na całe życie.

Problemy pojawiają się, gdy chorobie towarzyszą powikłania, do których należą: zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, zapalenie jajników (u dziewczynek) lub jąder (u chłopców), co może w dorosłym życiu spowodować niepłodność; zapalenie trzustki, głuchotę centralną, na którą nie ma żadnej formy leczenia i jak się okazuje, wykrywana jest ona najczęściej przy okazji innych schorzeń. Jedyną formą obrony przed tą groźną chorobą są szczepienia. Niestety są one zalecane, a więc nierefundowane z budżetu ministerstwa zdrowia, trzeba więc za nie zapłacić. Ceny ich są różne, a biorąc pod uwagę koszty naprawy zdrowia, a nawet inwalidztwa, to wydaje się, że mimo wszystko warto się zaszczepić. Po 1 roku życia, kiedy kalendarz szczepień obowiązkowych przewiduje szczepienie przeciwko odrze, lekarz może zaproponować podanie szczepionki skojarzonej przeciwko odrze, śwince i różyczce. Warto dodać, że szczepionki nowej generacji dają możliwość łączenia ich w jednej strzykawce i zaoszczędzają dziecku niepotrzebnej ilości iniekcji.

Zdaniem państwowego powiatowego inspektora sanitarnego w Łomży - lekarz Jolanty Perkowskiej świnka jest jedną z chorób zakaźnych, występujących epidemicznie, czyli jak każda epidemia zaczyna się od pojedynczego przypadku, a potem następuje lawina zachorowań od kilkunastu przypadków do kilkuset.

Tematem również poruszanym na konferencji była sprawa dokumentacji szczepień. Takich problemów w zasadzie nie mają dzieci do 18 roku życia, które w momencie urodzenia zostały wyposażone w standardowe książeczki zdrowia, wypełniane przy okazji każdego szczepienia. Problemem jest prowadzenie dokumentacji w przypadku osób dorosłych wyjeżdżających np. zagranicę. Osoby takie powinny otrzymać legitymację, zwierającą wykaz wykonywanych szczepień - niestety, teoretycznie, ponieważ wiąże się to z dodatkowymi kosztami, a na to nie ma funduszy.

Obserwując masowe szczepienia przeciwko grypie, warto zastanowić się nad zainwestowaniem w szczepienia zalecane. Szczepienia zalecane to cała grupa szczepień, o których należy informować społeczeństwo w celu uniknięcia powikłań, i nie tylko chodzi tu o świnkę, ale o różyczkę, wirusowe zaopalenie wątroby. W społeczeństwie przeważa opinia, że choroby zakaźne są chorobami wieku dziecięcego. Pogląd ten jest co najmniej mylny. Otóż gro zachorowań dotyczy ludzi w każdym wieku, a im później zachorowanie nastąpi, tym cięższy jest przebieg, trudniejszy powrót do zdrowia i groźniejsze powikłania.

Ustawa o chorobach zakaźnych nakłada taki obowiązek na lekarzy rodzinnych, aby informowali o konieczności szczepień obowiązkowych i poinformowania o szczepieniu zalecanym, ale to nie zdejmuje z każdego z nas dbania o swoje zdrowie osobiście, a w przypadku osób niepełnoletnich - przejmują taki obowiązek prawni opiekunowie - podkreśla dr Perkowska. Lekarze rodzinni skrupulatnie pilnują terminów szczepień obowiązkowych, ale powinni też informować o szczepieniach zalecanych dla określonego wieku. To wszystko prawda, ale w tłumie oczekujących w przychodni pacjentów nie zawsze jest czas na spokojną rozmowę, aby uzyskać dokładne informacje, zatem akcję informowania i przypominania powinny podjąć też media. Ich zadaniem jest nagłaśnianie problemu wtedy, kiedy właściwie jeszcze go nie ma, a nie w momencie wystąpienia epidemii.

Jak rysuje się sytuacja epidemiologiczna na terenie powiatu łomżyńskiego grodzkiego i ziemskiego w okresie od 16 do 31 maja 2002 r., pokazują statystyki Sanepidu. W tym okresie odnotowano 23 przypadki ospy wietrznej, 14 - różyczki, 7 - salmonellozy, 4 - szkarlatyny. Na szczęście nie ma jeszcze nawału zachorowań, ale wraz z nadejściem jesiennej pluchy, sytuacja ulegnie zmianie.