W dniach 24-26 września br. w Katolickim Uniwersytecie Lubelskim odbędą się obrady Międzynarodowego Kongresu "Chrześcijaństwo w Dialogu Kultur na Ziemiach Rzeczypospolitej". Swój udział zapowiedzieli przedstawiciele hierarchii Kościoła katolickiego, prawosławnego i protestanckiego z Litwy, Białorusi, Ukrainy, naukowcy z Niemiec, Rosji, Izraela, Stanów Zjednoczonych i innych krajów. Wobec aktualnych problemów Europy potrzeba dialogu staje się coraz bardziej niezbędna. Czy polskie doświadczenia z historii mogą okazać się przydatne?

KAROL KLAUZA: ­ Międzynarodowy Kongres "Chrześcijaństwo w Dialogu Kultur na Ziemiach Rzeczypospolitej" ­ to kolejna inicjatywa Uczelni, uczestniczącej od samego początku swego istnienia w niekiedy niezwykle trudnym dialogu z kulturami, światopoglądami i postawami dalekimi od katolicyzmu. Czy inicjatywa zwołania tego Kongresu stanowi kontynuację Kongresu z 2000 r., który zajmował się także zagadnieniem kultury chrześcijańskiej?

KS. PROF. STANISŁAW WILK SDB: ­ Obecnie przygotowywany Kongres rzeczywiście wpisuje się w tradycyjnie już organizowane we wrześniu międzynarodowe spotkania naukowców, ludzi kultury, wysokich reprezentantów Kościołów chrześcijańskich, liderów życia społecznego i politycznego. W Roku Jubileuszowym, staraniem Wielkiego Kanclerza KUL ­ abp. Józefa Życińskiego, w Lublinie odbył się Kongres poświęcony pogłębionej refleksji nad istotą, specyfiką i perspektywami samej kultury chrześcijańskiej. Zainicjowane wówczas refleksje trwają do dziś dzięki zaangażowaniu do ich realizacji współczesnych form komunikacji. W ubiegłym roku, staraniem Wydziału Teologii, a personalnie ks. prof. Mariana Ruseckiego, przeprowadzono w naszej Uczelni Międzynarodowy Kongres zajmujący się podstawowymi problemami religijności we współczesnym świecie. Na tematy związane z tożsamością chrześcijaństwa, jego zagrożeniami, dialogiem ekumenicznym i perspektywami na nowy wiek mówili wybitni naukowcy europejscy i amerykańscy. Tegoroczny wrześniowy Kongres jest organizowany przez Rektorat KUL i stanowi niejako wkład całej Uczelni w badania nad zjawiskiem dialogu kultur od strony historycznej, religijnej, kulturologicznej, społecznej, psychologicznej i politycznej. Odpowiada to bowiem kierunkom studiów prowadzonych przez poszczególne wydziały naszego Uniwersytetu.

­ Na czym zatem polegać będzie różnica między poprzednimi kongresami na temat kultury a obecnym?

­ Poza wspomnianą już różnicą instytucji organizujących kongresy specyfikę obecnego ­ jego aspekt historyczny ­ określa świadomie podjęty, niezwykle ważny temat, jakim jest dialog, o którym Jan Paweł II w jednym ze swoich przemówień powiedział: "Dialog kultur powinien dokonywać się na uniwersytetach". Wpisując się w tę intuicję naszego byłego Profesora, obecnie niekwestionowanego rzecznika dialogu światowego, pragniemy wskazać na polskie doświadczenie w koegzystencji wielu narodowości, wielu religii w jednej strukturze państwowej.

­ Jaki jest program Kongresu i kogo gościć będzie w czasie jego trwania lubelska Alma Mater?

­ Kongres w poszczególnych dniach podejmie trzy bloki zagadnień. Zajmie się opisem fenomenu współistnienia religii i wyznań, ukaże uwarunkowania koegzystencji narodowości w jednej strukturze państwowej, wskazując przy tym na różne modele trwania "małych Ojczyzn" i wychowywania do ich historycznego rozwoju. Wreszcie zajmie się wspólnotą kultur ­ od poziomu obyczajowości ludowej po kulturę wysoką: literaturę z wieszczami narodowymi, historię sztuki powstającą pod wpływem czynnika religijnego. Zakończeniem Kongresu ma być lubelskie Colloquium charitativum 2002, przy potwierdzonym udziale patriarchy Filareta z Kijowa, metropolity lwowskiego obrządku greckokatolickiego Lubomyra Husara, metropolity Filareta z Mińska, metropolity lwowskiego obrządku łacińskiego ­ kard. Mariana Jaworskiego, metropolity mińsko-mohylewskiego ­ kard. Kazimierza Świątka i metropolity lubelskiego ­ abp. Józefa Życińskiego.

­ Czego Rektorat KUL, jako organizator, spodziewa się po Kongresie w przyszłości? Dotychczas wspomnieliśmy o przewidywanych owocach poznawczych i ekumenicznych. Czy organizatorzy żywią jeszcze jakieś ukryte życzenia wobec podjętej inicjatywy?

­ Chcielibyśmy, aby Kongres był wkładem naszej katolickiej Uczelni w konkretnie realizowany dialog kultur. Chcielibyśmy pokazać, że nie tylko pragniemy uprawiać naukę i refleksję o charakterze akademickim, ale także włączyć się w życie Kościoła w tym jego newralgicznym dzisiaj obszarze potrzeb i wyzwań. Stanie się to m.in. przez umożliwienie prowadzenia takiego dialogu.
Już dziś zapraszam do wzięcia udziału w obradach, proszę o zgłaszanie uczestnictwa, zwłaszcza osoby ze środowisk naukowych, kościelnych i wyznaniowych ­ wszystkich, którzy mogą przyczynić się do refleksji nad polską formą dialogu kultur. KUL otwiera dla nich szeroko swoje podwoje.

­ Dziękuję za udzielone informacje i w imieniu Czytelników życzę owocnych obrad oraz spełnienia oczekiwań.