Reklama

Kultura

35. Rocznica I Pielgrzymki Papieża

Muzyka według świętego

Jaką muzykę lubił, jakiej słuchał św. Jan Paweł II? Słuchał kolęd, muzyki sakralnej i liturgicznej, a także klasycznej. Jego ulubionym utworem była „Barka”, często wykonywana podczas pielgrzymek do Polski. Ulubionym utworem był też „Beatus vir”

„Beatus Vir” opus 38, czyli psalm na baryton solo, chór i wielką orkiestrę, został zamówiony u Henryka Mikołaja Góreckiego jeszcze przez kard. Karola Wojtyłę dla uczczenia 900. rocznicy męczeńskiej śmierci krakowskiego biskupa Stanisława, później ogłoszonego świętym. Ale kompozytor stworzył go już po wyniesieniu Karola Wojtyły na stolicę apostolską. W rezultacie prawykonanie dzieła odbyło się w czerwcu 1979 r., podczas pierwszej pielgrzymki Papieża do Polski. Orkiestrę i Chór Filharmonii Krakowskiej poprowadził sam kompozytor.

Ojciec Święty, któremu dzieło zostało dedykowane, publicznie podziękował Góreckiemu za dostarczenie „tak głębokiego doznania”. Wzruszony Górecki zapamiętał ten dzień na zawsze, zaznaczając wielokrotnie, że było to najważniejsze wydarzenie w jego życiu.

Przyjęcie zamówienia od kard. Wojtyły, a tym bardziej decyzja o ukończeniu kompozycji w czasie, kiedy został on już wybrany Papieżem, przysporzyły Góreckiemu wielu kłopotów natury politycznej i ostatecznie przypieczętowały jego rezygnację ze stanowiska rektora katowickiej Wyższej Szkoły Muzycznej.

Jak najliczniejsze smyczki

Postać św. biskupa Stanisława ze Szczepanowa Papież otaczał szczególna czcią. Historia tego świętego, który został okrutnie zamordowany za to, że odważył się oskarżyć króla o nadużywanie władzy, nabrała dla Polaków w latach 70. nowego wymiaru, nawiązywał do Kościoła będącego w konflikcie z państwem. Ojciec Święty wielokrotnie przywoływał te wydarzenia w czasie pielgrzymki.

Jak pisano – dzieło „Beatus Vir”, skomponowane na olbrzymi zespół chóru, orkiestry „z poczwórnym zespołem instrumentów dętych” oraz „jak najliczniejszymi” smyczkami – było forma medytacji o duchowości Stanisława ze Szczepanowa. Kontemplacją tego, co działo się w sercu Świętego w czasie rozgrywania się tragedii. Tekst kompozycji Górecki zaczerpnął z Księgi Psalmów, tytuł zaczerpnął z Psalmu 33.

Reklama

W „Beatus Vir”, podobnie jak w poprzednich dziełach Góreckiego, takich jak „Ad Matrem”, czy II Symfonia Kopernikowska, tekst determinuje charakter muzyki. „Beatus…” został zaplanowany jako pierwszy z kilku utworów, które mają stanowić cykl „Sancti Tui Domine florebunt sicut liliom”. Kolejną częścią cyklu inspirowanego życiem Świętych jest „Kantata o św. Wojciechu Salve Sidus Polonorum”, op. 72 ukończona w 2000 r.

Dedykowane Papieżowi

„Beatus…” nie jest jedynym utworem dedykowanym Papieżowi. Kilkanaście lat po jego skomponowaniu powstał utwór „Totus Tuus”, napisany z okazji trzeciej pielgrzymki Ojca Świętego do Polski. Wykonano go wtedy na placu Zwycięstwa, dziś Piłsudskiego w Warszawie. To dzieło jest chyba jednym z bardziej, jeśli nie najbardziej znanym jego utworem chóralnym, a capella.

Tytuł, w tłumaczeniu: „Cały Twój”, to motto Jana Pawła II, często przez niego przywoływane. Jak tłumaczył sam Papież, zaczerpnął je z „Traktatu o prawdziwym nabożeństwie do Najświętszej Maryi Panny św. Ludwika Marii Grignion de Montfort”. Jak pisał w „Darze i tajemnicy”, „rdzeń prawd teologicznych, które w tym traktacie się zawierają, jest bezcenny”. Jak potem oceniano, tekst „Totus Tuus”, stworzony przez poetkę Marię Bogusławską, a poruszający wątki maryjne, były Janowi Pawłowi II bardzo bliskie.

Wiemy, że Jan Paweł II upodobał sobie pieśni – zarówno Maryjne i religijne („Z dawna Polski Tyś królową”, „Czarna Madonna”, „Bóg jest Miłością”), ale i góralskie, które zawsze go wzruszały („Wsyćka se Wom życom”, „Życymy, życymy”). Jego ulubionym utworem była jednak „Barka”, często wykonywana podczas pielgrzymek do Polski.

Zaśpiewali „Barkę”

Melodię „Barki” zaczerpnięto z południowoamerykańskiej pieśni „Pescador De Hombres”. W latach 70. tekst do niej napisał salezjanin ks. Stanisław Schmidt. „Właśnie ta oazowa pieśń wyprowadziła mnie z Ojczyzny” – mówił Papież przed 23 laty. po zakończeniu jednej ze Mszy św. w sierpniu 2002 r., gdy zgromadzeni zaśpiewali „Barkę”. „Miałem ją w uszach, kiedy słyszałem wyrok konklawe, i z nią, z tą oazową pieśnią, nie rozstawałem się przez te wszystkie laty. Była jakimś ukrytym tchnieniem Ojczyzny, była też przewodniczką na różnych drogach Kościoła”.

Wydana z okazji kanonizacji Jana Pała II płyta „Beatus Vir”, pod honorowym patronatem kard. Kazimierza Nycza, zawiera i tytułowy utwór i „Barkę” i „Totus Tuus”, a także fragment „Tryptyku Rzymskiego” czytanego przez Jana Nowickiego. Jest to zapis koncertu, który odbył się 13 maja 2011 r. w archikatedrze warszawskiej. Dzień nie był przypadkowy, właśnie wtedy minęło 30 lat od zamachu na Jana Pawła II i od jego cudownego ocalenia. Nieco wcześniej odbyła się beatyfikacja Ojca Świętego.

2014-06-17 12:44

Ocena: +2 0

Reklama

Wybrane dla Ciebie

Każda realizacja jest inna

PIOTR LORENC: - Projekt spiżowych drzwi w parafii św. Marii Magdaleny w Gołaczewach to nie pierwsza Pana realizacja w naszej diecezji?

CZYTAJ DALEJ

Bp Bryl do rektorów i formatorów seminariów duchownych: formacja potrzebuje prawdy serca

2023-02-07 17:39

[ TEMATY ]

seminarium

Bożena Sztajner/Niedziela

W formacji chodzi o to, żebyśmy odkryli prawdę serca, a nie zatrzymywali się tylko na zewnętrznych gestach - mówił biskup kaliski Damian Bryl, który przewodniczył Mszy św. w kaplicy seminaryjnej w Kaliszu w drugim dniu Sesji Formatorów Seminaryjnych, która odbywa się pod patronatem Komisji Duchowieństwa KEP.

W homilii celebrans podkreślał, że formacja wymaga całościowego spojrzenia na konkretnego człowieka. - Trzeba nam widzieć konkretnego człowieka z całą jego historią, z całym obdarowaniem, z całą słabością. My nie formujemy idei o człowieku, tylko konkretne osoby. Uważajmy na to, żeby nie uogólniać, ale żeby widzieć konkretnego człowieka, mieć do niego szacunek i pokornie mu towarzyszyć – powiedział bp Bryl.

CZYTAJ DALEJ

Odblokujcie ustawę o hospicjach perinatalnych - petycja Fundacji Grupa Proelio

2023-02-07 17:06

[ TEMATY ]

pro life

Robert Skupin/Fotolia.com

Wiele matek dzieci ze zdiagnozowaną wadą letalną nie wie, że może otrzymać pomoc w hospicjum perinatalnym. Lekarze powinni być zobligowani, by o tym informować - przekonują członkowie Fundacji Grupa Proelio, którzy przygotowali petycję w sprawie odblokowania projektu ustawy o hospicjach perinatalnych. Petycja powstała m.in. w związku ze zmniejszeniem się liczby hospicjów perinatalnych w ostatnim roku oraz ze znaczącym spadkiem liczby pacjentek, które z nich korzystają.

Jak informował ostatnio "Dziennik Gazeta Prawna" w 2022 roku spadła liczba hospicjów perinatalnych z 16 do 13 oraz liczba pacjentek hospicjów z 459 do 257.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Najczęściej czytane

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Zarząd Instytutu NIEDZIELA wyznaczył w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję