Reklama

Kościół nad Odrą i Bałtykiem

Promocja książki

Jak komuniści walczyli z religią

Na rynku wydawniczym ukazała się właśnie książka, którą polecamy szczególnie miłośnikom historii najnowszej. Odsłania ona bowiem nieznane dotąd fakty dotyczące zwalczania religii na naszych ziemiach

Niedziela szczecińsko-kamieńska 8/2015, str. 5

[ TEMATY ]

książka

promocja

Marcin Ozga

Nakładem szczecińskiego Oddziału Instytutu Pamięci Narodowej (OBEP IPN) ukazała się właśnie książka Zbigniewa Stanucha pt. „Walka o religię. Katechizacja szkolna i pozaszkolna na Pomorzu Zachodnim w latach 1945-1961”. 11 lutego br. w siedzibie OBEP IPN w Szczecinie odbyła się promocja publikacji. W spotkaniu z licznie przybyłymi gośćmi uczestniczyli: autor monografii oraz ks. prof. US dr hab. Grzegorz Wejman.

Promowana publikacja powstała na podstawie dysertacji doktorskiej, obronionej 10 grudnia 2013 r. na Wydziale Teologicznym Uniwersytetu Szczecińskiego. Jej autor uzyskał wówczas stopień doktora nauk teologicznych ze specjalizacją historia Kościoła. Na spotkaniu promocyjnym jako pierwszy głos zabrał ks. prof. Wejman, który był promotorem rzeczonego doktoratu.

Duchowny już na wstępie stwierdził istotny wkład monografii swojego byłego doktoranta w rozwój badań naukowych. Następnie przeszedł do omówienia struktury pracy, która składa się z czterech rozdziałów. W rozdziale pierwszym, który stanowi niejako tło dla dalszych rozważań, przedstawiony został zarys historii Kościoła katolickiego na Pomorzu Zachodnim w latach 1945–1961, ze szczególnym uwzględnieniem relacji państwo-Kościół. Zainteresowany czytelnik odnajdzie tu m.in. informacje o podziale administracyjnym Kościoła na tzw. Ziemiach Odzyskanych i rządcach ordynariatu gorzowskiego oraz przegląd najważniejszych wydarzeń w stosunkach między państwem a Kościołem na terenie Pomorza Zachodniego w czasach objętym cezurami chronologicznymi pracy. W rozdziale drugim Stanuch scharakteryzował podstawy prawne nauczania religii w omawianym okresie. Trzeci rozdział dotyczy polityki lokalnych władz państwowych wobec nauczania religii, zaś czwarty, ostatni, poświęcony został misji katechetycznej Kościoła. „Do tej pory – podkreślał ks. prof. Wejman – nikt nie pokusił się o tak solidną, naukową analizę tego tematu”. Odnotował również, że praca została napisana zrozumiałym, przystępnym językiem, a jej lektura może stanowić prawdziwą „ucztę historyczną” dla szerokiego kręgu odbiorców.

Reklama

Po ks. Wejmanie głos zabrał autor promowanej monografii, który przybliżył gościom podstawowe wnioski ze swoich badań. Jego zdaniem proces eliminacji religii ze szkół w latach 1945-1961 obejmował cztery podokresy. Do 1947 r. z nauczaniem katechezy w szkołach nie było większego problemu, aczkolwiek władze czyniły już pierwsze przymiarki do zasadniczego ataku, np. interpretując na swój sposób przedwojenne przepisy. W komunistycznej reinterpretacji obowiązkowe przed wojną posyłanie dzieci na religię stało się wówczas dobrowolne. Uderzenie w szkolną katechezę przyszło wraz ze zmianą kursu w polityce wyznaniowej komunistów jesienią 1947 r. Był to początek drugiego ze wspomnianych podokresów, który Stanuch nazwał czasem „totalnej walki” o wyrzucenie religii ze szkół. W 1954 r. na Pomorzu Zachodnim nie było już żadnej zawodówki ani liceum, w którym nauczano by katechezy. Jej lekcje przetrwały tylko w szkołach podstawowych. Religia mogła powrócić w szkolne mury w 1956 r., co związane było z tzw. odwilżą październikową, szybko jednak zahamowaną. Już od 1958 r. głównym celem polityki wyznaniowej władz PRL na powrót stała się laicyzacja. Starano się ją wszelako realizować już nieco innymi metodami – próbując przekonać społeczeństwo, że religia nie jest w szkołach potrzebna. Ostateczne „wyprowadzenie” religii placówek szkolnych nastąpiło w 1961 r., który stanowi cezurę końcową książki dr. Stanucha.

Podczas ostatniej części spotkania zgromadzeni mieli okazję zadać pytanie autorowi promowanej pracy. Pytano między innymi o protesty przeciwko usuwaniu religii ze szkół, dostępność podręczników do nauczania katechezy w ówczesnym okresie oraz wykorzystanie agentury tajnej policji politycznej w walce z Kościołem. Stanuch udzielił wszystkim zainteresowanym wyczerpujących odpowiedzi. Ci, którym nie udało się przybyć na promocję, odnajdą je również w publikacji, którą w istocie warto polecić wszystkim zainteresowanym historią Kościoła na Pomorzu Zachodnim.

2015-02-19 11:25

Oceń: 0 0

Reklama

Wybrane dla Ciebie

Prymas Stefan Wyszyński. Nieustraszony Ojciec Ojczyzny

2020-03-18 10:59

Niedziela Ogólnopolska 12/2020, str. 43

[ TEMATY ]

kard. Stefan Wyszyński

książka

www.prymaswyszyński.pl

kard. Stefan Wyszyński

W czasach komunistycznego sztormu stanął za sterem łodzi polskiego Kościoła.

Bohatera tej książki, Prymasa Tysiąclecia, wyróżniały siła moralna, odwaga i upór, co pozwalało mu nawet w więzieniu trwać niezłomnie w decyzjach głęboko przemodlonych i przemyślanych. Żył i posługiwał w czasach dwóch totalitaryzmów: najpierw niemieckiego narodowego socjalizmu, a potem sowieckiego komunizmu, które zaciekle zwalczały Boga i katolicką wiarę. Wobec inwigilacji, prowokacji, przesłuchań i uwięzienia prymas pozostał nieugięty w służbie Bogu i ojczyźnie.

CZYTAJ DALEJ

W jaki sposób możemy uzyskać odpuszczenie grzechów poza spowiedzią (analiza)

2020-03-29 12:14

[ TEMATY ]

spowiedź

żal doskonały

O. Waldemar Gonczaruk CSsr

- Kościół wskazuje sposób uzyskania przebaczenia grzechów ciężkich w wyjątkowej sytuacji niemożności wyspowiadania się. Jest nim wzbudzenie żalu doskonałego za grzechy oraz szczere pragnienie (postanowienie) wyspowiadania się – pisze w swej analizie ks. dr hab. Jacek Kempa z Katedry Teologii Dogmatycznej i Duchowości Wydziału Teologicznego Uniwersytetu Śląskiego.

A oto treść analizy:

O UZYSKANIU PRZEBACZENIA GRZECHÓW CIĘŻKICH W SYTUACJI NADZWYCZAJNEJ POZA SPOWIEDZIĄ

Kodeks Prawa Kanonicznego w kan. 960 przedstawia naukę Kościoła o konieczności spowiedzi: „Indywidualna i integralna spowiedź oraz rozgrzeszenie stanowią jedyny zwyczajny sposób, przez który wierny, świadomy grzechu ciężkiego, dostępuje pojednania z Bogiem i Kościołem. Jedynie niemożliwość fizyczna lub moralna zwalnia od takiej spowiedzi. W takim wypadku pojednanie może się dokonać również innymi sposobami”.

Kościół wskazuje taki sposób uzyskania przebaczenia grzechów ciężkich w wyjątkowej sytuacji niemożności wyspowiadania się. Jest nim wzbudzenie żalu doskonałego za grzechy oraz szczere pragnienie (postanowienie) wyspowiadania się.

Katechizm Kościoła Katolickiego (nr 1452) opisując doskonały żal za grzechy stwierdza: „Gdy żal wypływa z miłości do Boga miłowanego nade wszystko, jest nazywany «żalem doskonałym» lub «żalem z miłości». Taki żal odpuszcza grzechy powszednie. Przynosi on także przebaczenie grzechów śmiertelnych, jeśli zawiera mocne postanowienie przystąpienia do spowiedzi sakramentalnej, gdy tylko będzie to możliwe”.

Nauka ta opiera się na orzeczeniu Soboru Trydenckiego, który w nauce o sakramencie pokuty uczy o skrusze, czyli o żalu doskonałym: „…chociaż zdarza się, iż skrucha ta jest niekiedy dzięki miłości doskonała i pojednuje z Bogiem zanim jeszcze sakrament zostanie przyjęty, niemniej jednak pojednania tego nie należy przypisywać samej skrusze bez zawartego w niej pragnienia sakramentu” (rozdz. 4). Nauka ta należy do Tradycji Kościoła. Nie umniejsza ona w żaden sposób wagi sakramentu pokuty. Wręcz przeciwnie, pokazuje jego wartość: do otrzymania przebaczenia wszystkich grzechów w takiej wyjątkowej sytuacji potrzebny jest nie tylko żal doskonały, ale też pragnienie spowiedzi. W przyszłości wyrazi się ono ostatecznie w czynie: w akcie spowiedzi, gdy miną nieusuwalne przeszkody.

Przy przypomnieniu tej ostatniej zasady, kierującej uwagę ku przyszłej spowiedzi, należy pamiętać, że osoba żałująca za swoje grzechy i pragnąca spowiedzi już teraz otrzymuje przebaczenie – „takie samo” (nie ma innego) jak w spowiedzi, czyli otrzymuje łaskę uświęcającą. Może zatem przyjmować Komunię świętą (w sposób sakramentalny lub duchowy).

Co do zachowania zwykłych warunków spowiedzi wypada przypomnieć, że szczery i doskonały żal za grzechy zakłada realizację wszystkich pozostałych warunków: rachunku sumienia, postanowienia poprawy, zadośćuczynienia. Ponieważ ten ostatni nie wiąże się w tym przypadku z obligatoryjną pokutą nakładaną przez spowiednika, to można zakładać, że dobrowolna pokuta będzie owocna, ale jej kształt pozostaje w gestii osoby jednającej się z Bogiem.

ks. dr hab. Jacek Kempa

CZYTAJ DALEJ

Dalsze zaostrzenia ws. epidemii - bez zmian zasady dla kościołów

2020-03-31 13:21

[ TEMATY ]

koronawirus

Adobe.Stock

Dalsze zaostrzenie zasad postępowania w stanie epidemii, w tym ograniczenie dostępu do parków, limity osób w sklepach czy ściślejszą kwarantannę, przewiduje nowe rozporządzenie Rady Ministrów, o którym poinformowali dziś premier Mateusz Morawiecki i minister zdrowia Łukasz Szumowski. Bez zmian natomiast pozostają zalecenia dotyczące zgromadzeń religijnych. - Te, które były w poprzednim rozporządzeniu, utrzymane są tej decyzji Rady Ministrów – odpowiedział na pytanie KAI minister zdrowia.

Premier Mateusz Morawiecki podkreślił na początku konferencji prasowej, że polskie państwo stoi obecnie przed bardzo trudnym wyborem. Albo sytuacja będzie dramatycznie gorsza w najbliższych miesiącach, albo będzie trudniejsza, ale będzie możliwa do zarządzenia. - Musimy uniknąć tego najgorszego scenariusza - powiedział.

Następnie omówił krótko nowe obostrzenia. Nowa zasad to m.in. dystans 2 metrów od innej osoby, chyba że chodzi o spacer rodzinny (jedna osoba dorosła i dziecko) lub opiekę nad osobą starszą przebywającą na takim spacerze.

Są to też ograniczenia dostępu do parków, skwerów, deptaków, miejsc rekreacji na świeżym powietrzu, gdyż Polacy nie zachowali w tej mierze zalecanej dyscypliny. - W tych miejscach dochodzi do zakażeń - przypomniał premier.

- Młodzież w weekend wychodziła, spotykała się, stąd zakaz wychodzenia poza dom ludzi młodych bez rodzica - dodał minister zdrowia Łukasz Szumowski.

Kolejne obostrzenia to m.in. zakaz korzystania z wypożyczalni rowerów miejskich, zamknięte punkty usługowe typu gabinety fryzjerskie i kosmetyczne czy salony tatuażu.

Będzie też limit trzech osób na jedną kasę w sklepie. Jeśli zatem w danym sklepie jest 5 kas, to może tam przebywać jednocześnie do 15 osób. Na poczcie ten limit jest ograniczony do dwóch osób na okienko.

Podobnie w miejscach takich jak targi czy bazary: tylko trzy osoby do jednego straganu, aby zmniejszyć zagęszczenie osób w takich miejscach.

Ma ponadto być respektowany obowiązek nakładania rękawiczek dla osób wchodzących do sklepów. Premier sprecyzował, że to sklepy będą miały obowiązek zapewnić klientom rękawiczki, które ci będą musieli założyć przed wejściem po zakupy.

W weekend zostaną zamknięte wolnostojące wielkopowierzchniowe sklepy budowane, które do tej pory były otwarte.

Otwarte pozostają sklepy spożywcze oraz apteki i drogerie jako punkty zaopatrywania się w środki higieniczne, ochronne oraz leki. Sklepy spożywcze, drogerie i apteki w godz. 10.00-12.00 będą otwarte tylko dla osób powyżej 60. roku życia.

Premier Morawiecki zwrócił się tu do seniorów, aby jak najrzadziej wychodzili po zakupy.

W zakładach pracy mają być zapewnione środki do dezynfekcji, musi zostać też zachowany dystans między pracownikami w takich miejscach jak biurowce. Tu obostrzenia zaczną obowiązywać od czwartku.

Kolejne zaostrzenie warunków kwarantanny ma dotyczyć polskich obywateli, którzy nadal przylatują do kraju w ramach akcji "Lot do domu". Od teraz wszystkie osoby, które wjeżdżają do Polski, będą poddawane całkowitej izolacji na dwa tygodnie, również od swojej rodziny.

Podjęto też decyzję o zamknięciu hoteli i miejsc noclegowych.

- Zostańmy w domach, unikajmy kontaktu z innymi ludźmi. To jest podstawowe zalecenie Światowej Organizacji Zdrowia - apeluje premier i przypomina, że w niektórych krajach, jak Włochy czy Hiszpania, obywatele nie stosowali się do rygorów, co dziś skutkuje radykalnym przyrostem zakażeń.

Minister zdrowia Łukasz Szumowski podkreślił, że wszystkie modele matematyczne pokazują, że wzrost liczby chory jest wykładniczy: co kilka dni liczba zakażonych się podwaja. - Wszystkie modele mówią o jednym: jeśli ograniczymy kontakt z ludźmi, możemy spowolnić ten wzrost. Ale nie o połowę, a o 80 proc. Dopiero wtedy mamy szansę wpłynąć na zahamowanie wzrostu - wyjaśnił.

W trakcie konferencji KAI zapytała członków rządu o to, czy nowe rozporządzenie zawiera dalsze zaostrzenie zasad w przypadku limitu osób uczestniczących w Mszach świętych i zgromadzeń o charakterze religijnym.

„Tutaj nie zmieniamy zaleceń i tak wyjątkowo ostrych, dotyczących kościołów i zgromadzeń religijnych. Te, które były w poprzednim rozporządzeniu, utrzymane są tej decyzji Rady Ministrów” – odpowiedział minister zdrowia Łukasz Szumowski.

Minister zaapelował też o przestrzeganie tych wszystkich zasad w okresie świąt Wielkanocy. Pytany, czy na święta zostanie wprowadzony zakaz spotkań rodzinnych - nie wykluczył tego. Podkreślił, że wszystko zależy od tego, jak duże będą wzrosty zachorowań. Dodał jednak, że duże spotkania rodzinne zwiększają prawdopodobieństwo zakażenia. - Jeśli mają to być święta nowego życia, to musimy przestrzegać zasad - powiedział.

Nadal za złamanie tych i poprzednio wprowadzonych zasad obowiązywać ma kara grzywny od 5 do 30 tys. zł, która - jak zaznaczył min. Szumowski - i tak jest niewspółmierna z ryzykiem zakażenia innej osoby.

CZYTAJ DALEJ
E-wydanie
Czytaj Niedzielę z domu

Reklama

Reklama

Najczęściej czytane

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Redaktor Naczelna Tygodnika Katolickiego „Niedziela” wyznaczyła w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję