5 stycznia Konferencja Rektorów Austriackich Seminariów ogłosiła nowy program dla diecezji, podkreślając, że będzie on dostosowany indywidualnie do każdego kandydata, a nie oparty na uniwersalnym podejściu do późnych powołań. Program ten, znany jako Zweiten Weg für Spätberufene, czyli Druga droga dla późnych powołań, pozwoli kandydatom na kontynuowanie studiów teologicznych w elastycznym trybie lub w ramach kształcenia zdalnego, przy jednoczesnym kontynuowaniu codziennej pracy zawodowej.

Warunki pracy zawodowej i formacji

Praktyczne i duchowe szkolenie kandydatów będzie odbywać się w seminarium. Ma być jednak dostosowane do ich obowiązków zawodowych. W rzadkich przypadkach kandydaci w ramach nowego programu będą mogli zachować swoje miejsca pracy po święceniach, ale jedynie w ograniczonym zakresie i tylko za zgodą swoich diecezji. Podkreślono, że zawód musi być zgodny z etosem kapłańskim.

Jeśli kandydat na kapłana pełni urząd polityczny będzie musiał zrezygnować z niego przed rozpoczęciem diakonatu.

Nowy program wprowadzono, ponieważ kandydaci, których powołanie przychodzi późno, zazwyczaj rezygnują z pracy, by rozpocząć studia w pełnym wymiarze godzin w seminariach. Na przykład w seminarium św. Lamberta w niemieckim kraju związkowym Nadrenia-Palatynat tacy kandydaci rezygnują z pracy i żyją we wspólnocie.

Model austriacki idzie jednak o krok dalej: podczas gdy studenci w seminarium św. Lamberta rezygnują ze swojego zawodu na czas formacji i mieszkają we wspólnocie domowej, Austria stawia na integrację kapłaństwa z istniejącym życiem codziennym kandydatów. Tym samym Kościół podąża za wytycznymi Watykanu, który w dokumencie podstawowym „Ratio Fundamentalis” wyraźnie zachęca do postrzegania „dojrzałej osobowości” starszych kandydatów jako szansy.

Wymagania wobec kandydatów

Mężczyźni, którzy będą objęci nowym programem w Austrii muszą spełniać standardowe wymagania dotyczące szkolenia kapłańskiego w diecezjach. Muszą być niezamężni – choć mogą być wdowcami – i muszą zobowiązać się do celibatu na całe życie.

Statystyki i kontekst demograficzny

W 9-milionowej Austrii katolicy stanowią nieco mniej niż połowę obywateli. Według urzędu statystycznego mieszka tam 850 tys. mężczyzn w wieku od 45 do 60 lat. Około 400 tys. z nich to ochrzczeni katolicy, z czego około 50 tys. regularnie uczęszcza na Msze święte. Chociaż większość mężczyzn w tym wieku jest żonata, liczba potencjalnych kandydatów do nowego programu prawdopodobnie sięga kilku tysięcy.

Austria, podobnie jak inne kraje Europy Zachodniej, doświadcza znacznego spadku powołań kapłańskich po Soborze Watykańskim II. Późne powołania stały się powszechnym zjawiskiem pod koniec XX wieku. W ostatnich latach coraz więcej młodych kandydatów zgłasza się do seminariów. W ostatnich latach średni wiek święceń kapłańskich w Austrii wynosił 35 lat lub więcej. W 2025 r. spadł on do 34 lat.

Zgodność z wytycznymi Watykanu

Konferencja Rektorów Austriackich Seminariów podkreśliła, że nowy program starszych kandydatów do kapłaństwa będzie zgodny z wytycznymi Watykanu, określonymi w dokumencie Ratio Fundamentalis Institutionis Sacerdotalis. Konferencja zaprasza potencjalnych kandydatów do nowego programu do skontaktowania się z lokalnym seminarium lub diecezjalnym biurem powołań.