Najważniejsze daty z życia

Nowy Biskup Rzymu urodził się 14 września 1955 r. w Chicago, w stanie Illinois, jako syn Louisa Mariusa Prevosta, pochodzenia francusko-włoskiego, oraz Mildred Martínez, pochodzenia hiszpańskiego. Ma dwóch braci - Louisa Martina i Johna Josepha.

Dzieciństwo i młodość spędził z rodziną, uczęszczając najpierw do Niższego Seminarium Ojców Augustianów, a następnie do Villanova University w Pensylwanii, gdzie w 1977 r. uzyskał licencjat z matematyki i podjął studia filozoficzne. 1 września tego samego roku rozpoczął nowicjat w Zakonie Augustianów w Saint Louis, w prowincji Matki Boskiej Dobrej Rady w Chicago, a 2 września 1978 r. złożył pierwszą profesję zakonną. Śluby wieczyste złożył natomiast 29 sierpnia 1981 r.

Studia teologiczne kontynuował w Catholic Theological Union w Chicago, wieńcząc je uzyskaniem dyplomu. W wieku 27 lat został wysłany przez przełożonych do Rzymu na studia z prawa kanonicznego na Papieskim Uniwersytecie Świętego Tomasza z Akwinu (Angelicum). W tym czasie, 19 czerwca 1982 r. przyjął święcenia kapłańskie w kolegium augustiańskim Santa Monica z rąk abpa Jeana Jadota, ówczesnego pro-przewodniczącego Papieskiej Rady ds. Niechrześcijan (obecnej Dykasterii ds. Dialogu Międzyreligijnego).

Prevost uzyskał licencjat kanoniczny w 1984 r., a rok później, w ramach prac nad doktoratem, został wysłany na misję augustiańską w Chulucanas, w Piurze, w Peru (w latach 1985-1986). W 1987 r. obronił rozprawę doktorską na temat: „Rola przeora lokalnego w Zakonie Świętego Augustyna” i został mianowany dyrektorem ds. powołań oraz misji prowincji Matki Dobrej Rady w Olympia Fields w stanie Illinois (USA).

W następnym roku trafił na misję do Trujillo, również w Peru, jako dyrektor wspólnego programu formacyjnego dla kandydatów augustiańskich z wikariatów Chulucanas, Iquitos i Apurímac. Na przestrzeni 11 lat pełnił funkcje przeora wspólnoty (w latach 1988-1992), odpowiedzialnego za formację (w latach 1988-1998) i wychowawcy w seminarium (w latach 1992-1998). Posługiwał także w archidiecezji Trujillo, jako wikariusz sądowy (w latach 1989-1998) a także był wykładowcą prawa kanonicznego, patrystyki i teologii moralnej w Wyższym Seminarium Duchownym San Carlos y San Marcelo. Równocześnie powierzono mu duszpasterską opiekę nad wspólnotą Nuestra Señora Madre de la Iglesia, która została następnie przekształcona w parafię pod wezwaniem św. Rity (posługiwał tam w latach 1988-1999) i która znajduje się na ubogim przedmieściu Trujillo. O. Prevost pełnił również funkcję administratora parafii Nuestra Señora de Monserrat (w latach 1992-1999).

W 1999 r. został wybrany prowincjałem prowincji augustiańskiej „Matki Dobrej Rady” w Chicago, a dwa i pół roku później, podczas Kapituły Generalnej Zakonu Świętego Augustyna, współbracia powierzyli mu misję przeora generalnego, którą kontynuował także w drugiej kadencji, po kapitule z 2007 r.

W październiku 2013 r. wrócił do rodzimej prowincji w Chicago i został odpowiedzialny za formację w klasztorze św. Augustyna, a także radnym i wikariuszem prowincjalnym. Funkcje te pełnił do chwili, gdy Papież Franciszek mianował go 3 listopada 2014 r. administratorem apostolskim peruwiańskiej diecezji Chiclayo, mianując go biskupem i przydzielając mu stolicę tytularną Sufar. 7 listopada objął diecezję. Nieco ponad miesiąc później, 12 grudnia w uroczystość Matki Bożej z Guadalupe, nuncjusz apostolski w Peru abp James Patrick Green, udzielił mu święceń biskupich.

Jego zawołaniem biskupim są słowa „In Illo uno unum” - słowa św. Augustyna z „Objaśnień do Psalmu 127”, podkreślające, że „chociaż my, chrześcijanie, jesteśmy liczni, w Chrystusie stanowimy jedno”.

26 września 2015 r. papież Franciszek mianował go biskupem Chiclayo, a w marcu 2018 r. został wybrany drugim wiceprzewodniczącym Konferencji Episkopatu Peru, w której należał również do Rady Gospodarczej oraz był przewodniczącym Komisji ds. Kultury i Edukacji.

13 lipca 2019 r. Franciszek mianował go członkiem Kongregacji ds. Duchowieństwa, a rok później także członkiem Kongregacji ds. Biskupów (21 listopada 2019 r.) W międzyczasie, 15 kwietnia 2020 r., został on administratorem apostolskim diecezji Callao w Peru.

30 stycznia 2023 r. papież mianował go prefektem Dykasterii ds. Biskupów i przewodniczącym Papieskiej Komisji ds. Ameryki Łacińskiej, podnosząc go do godności arcybiskupa. Na konsystorzu 30 września tego samego roku kreował go kardynałem, z kościołem tytularnym św. Moniki, należącym do rzymskiej diakonii pod wezwaniem tej samej świętej. Kard. Prevost objął ją 28 stycznia 2024 r. i jako prefekt dykasterii uczestniczył w ostatnich podróżach apostolskich papieża Franciszka oraz w pierwszej i drugiej sesji XVI Zwyczajnego Zgromadzenia Ogólnego Synodu Biskupów o synodalności, odbywających się w Rzymie odpowiednio w dniach 4-29 października 2023 r. oraz 2-27 października 2024 r. Jako przeor generalny augustianów i przedstawiciel Unii Przełożonych Generalnych (USG) miał już bowiem doświadczenie prac synodalnych.

Następnie, 4 października 2023 r., Franciszek mianował go członkiem Dykasterii ds. Ewangelizacji (Sekcji do spraw Pierwszej Ewangelizacji i Nowych Kościołów Partykularnych), Dykasterii Nauki Wiary, Dykasterii ds. Kościołów Wschodnich, Dykasterii ds. Duchowieństwa, Dykasterii ds. Instytutów Życia Konsekrowanego i Stowarzyszeń Życia Apostolskiego, Dykasterii ds. Kultury i Edukacji, Dykasterii ds. Tekstów Legislacyjnych, a także Papieskiej Komisji ds. Państwa Watykańskiego.

Rok 2025

6 lutego papież Franciszek włączył go do grona kardynałów biskupów, przyznając mu diecezję Albano.

3 marca w czasie ostatniego pobytu papieża Franciszka w rzymskiej Poliklinice Gemelli, kard. Prevost przewodniczył na Placu św. Piotra modlitwie różańcowej, sprawowanej w intencji powrotu do zdrowia Ojca Świętego.

8 maja po trwającym zaledwie jeden dzień konklawe z udziałem 133 purpuratów kolejnym następcą św. Piotra został pochodzący z USA 69-letni kard. Robert Francis Prevost, dotychczasowy prefekt Dykasterii ds. Biskupów, a wcześniej biskup diecezji Chiclayo w Peru i generał zakonu augustianów. „Niech pokój będzie z wami!” - te słowa Chrystusa zmartwychwstałego wypowiedział jako pierwsze nowy papież Leon XIV do 100 tysięcy wiernych zgromadzonych na placu św. Piotra w Watykanie.

W przerywanym oklaskami przemówieniu, częściowo czytanym, a częściowo improwizowanym, wyjaśnił, że chce, aby te słowa dotarły do serc i do rodzin, do wszystkich narodów i do całej Ziemi. Zaznaczył, że ten „bezbronny i rozbrajający pokój” pochodzi od Boga, który nas wszystkich bezwarunkowo kocha.

Przywołał postać błogosławiącego Rzym i świat papieża Franciszka w dzień Wielkanocy. Kontynuując jego błogosławieństwo, zapewnił, że zło nie zwycięży, bo wszyscy jesteśmy w rękach Boga. Idźmy więc naprzód trzymając za rękę Boga i siebie nawzajem. Chrystus, który jest dla ludzkości mostem do Boga, poprzedza nas, a świat potrzebuje Jego światła, wskazał Leon XIV i zachęcił do budowania mostów poprzez dialog i spotkanie, jednocząc się, aby stać się jednym ludem, zawsze w pokoju. „Dziękujemy, papieżu Franciszku!” - powiedział nowy biskup Rzymu.

Podziękował również kardynałom za to, że go wybrali następcą św. Piotra. Zachęcił do wspólnego podążania jako Kościół drogą pokoju, sprawiedliwości, do wspólnego z ludźmi wierzącymi w Chrystusa głoszenia Ewangelii jako misjonarze.

Jako zakonnik augustianin przywołał słowa św. Augustyna: „Z wami jestem chrześcijaninem, dla was jestem biskupem”, aby razem podążać do tej ojczyzny, którą Bóg dla nas przygotował.

Szczególne pozdrowienie skierował do Kościoła Rzymu. Musimy razem szukać, jak być Kościołem misyjnym, Kościołem, który buduje mosty, „otwartym i przyjmującym jak ten plac z otwartymi ramionami wszystkich, którzy potrzebują naszego miłosierdzia, naszej obecności, dialogu, miłości”. Chcemy być Kościołem synodalnym, Kościołem w drodze, Kościołem, który zawsze dąży do pokoju, zawsze dąży do miłosierdzia, zawsze chce być blisko cierpiących, zapewnił nowy papież.

W dniu Supliki do Matki Bożej Pompejańskiej zachęcił do modlitwy za jej wstawiennictwem za „tę nową misję, za cały Kościół, o pokój na świecie”, po czym odmówił za zgromadzonymi modlitwę „Zdrowaś, Maryjo”. Udzielił też swego pierwszego błogosławieństwa Urbi et Orbi (Miastu [Rzymowi] i Światu).

Inauguracja jego posługi Piotrowej odbyła się 18 maja na Placu św. Piotra, zaś ingres do bazyliki św. Jana na Lateranie - katedry biskupów Rzymu - 25 maja.

Najważniejsze wydarzenia i dokumenty minionego roku

CZERWIEC

Kolarze uczestniczący w wyścigu Giro d’Italia po raz pierwszy 1 czerwca przejechali przez Watykan. Ten etap nie był zaliczany do zawodów, kolarze nie musieli więc ścigać się na wybrukowanych uliczkach Ogrodów Watykańskich. Pozdrawiając ich Leon XIV przypomniał o roli sportu w kształtowaniu młodzieży. „Jesteście wzorem dla młodych ludzi na całym świecie” - przypomniał papież, zachęcając sportowców, by troszczyli się nie tylko o ciało, ale także o „umysł, serce i ducha”.

LIPIEC

Dykasteria ds. Kultu Bożego i Dyscypliny Sakramentów zatwierdziła formularz Mszy św. „pro custodia creationis”. Jest on inspirowany encykliką „Laudato si’” papieża Franciszka i jego nauczaniem na temat ochrony stworzenia. Zawarte w nim teksty biblijne mówią głównie o wdzięczności wobec Boga za dar stworzenia. Jako pierwszy Mszę według formularza odprawił 9 lipca Leon XIV w Borgo (Wiosce) Laudato Si’ w Castel Gandolfo. Zajmuje ona obszar 55 hektarów eksterytorialnego obszaru Willi Papieskich. Podzielona jest na 35 hektarów ogrodów i 20 hektarów ziemi uprawnej, które mają być uprawiane i zachowane dla przyszłych pokoleń zgodnie z zasadami zawartymi w encyklice Franciszka. Wioska ma również prowadzić działalność edukacyjną. Papież oficjalnie otworzył ją 5 września.

Papież przyjął 9 lipca prezydenta Ukrainy Wołodymyra Zełenskiego. Do ich ponownego spotkania doszło w grudniu. Stolica Apostolska podejmuje wysiłki dyplomatyczne zmierzające do odzyskania przez Ukrainę dzieci porwanych przez Rosję w czasie działań wojennych. Wyraża również gotowość do podjęcia się mediacji między obu krajami w celu doprowadzenia do zawieszenia broni.

Leon XIV zaangażował się w rozwiązanie kryzysu humanitarnego w Strefie Gazy. W lipcu rozmawiał telefonicznie z premierem Izraela i prezydentem Palestyny, we wrześniu przyjął prezydenta Izraela, w listopadzie prezydenta Palestyny, a w grudniu ponownie rozmawiał z prezydentem Izraela przez telefon.

SIERPIEŃ

Leon XIV kontynuuje reformę Kurii Rzymskiej i watykańskich finansów, rozpoczętą przez Franciszka. W sierpniu opublikowano rozporządzenie wykonawcze, zawierające regulamin wdrażający decyzje Franciszka z 2020 i 2024 roku dotyczące zasad przejrzystości, kontroli oraz konkurencji w procedurach udzielania zamówień publicznych Stolicy Apostolskiej i Państwa Miasta Watykańskiego. Z kolei w październiku Leon XIV uchylił instrukcję z 2022 roku o zarządzaniu działalnością finansową i płynnością Stolicy Apostolskiej i instytucji z nią związanych, w pełni podporządkowując ich działalność inwestycyjną, przeznaczoną na własny użytek przepisom Komitetu ds. Inwestycji, korzystając „z wewnętrznej struktury organizacyjnej Instytutu Dzieł Religijnych”. Ponadto w sierpniu poszerzono prawa i ochronę socjalną osób pracujących w Watykanie poprzez zmiany m.in. w kwestii płatnego urlopu rodzicielskiego i zasiłków rodzinnych. We wrześniu papież zezwolił na zatrudnianie osób z niepełnosprawnością. W listopadzie zatwierdził publikację nowych regulaminów Kurii Rzymskiej i pracującego w niej personelu, zastępując przepisy wprowadzone przez Jana Pawła II w 1999 roku. W grudniu zaś Leon XIV zatwierdził nowy statut Urzędu Pracy Stolicy Apostolskiej, wzmacniający prawną ochronę jej pracowników Stolicy Apostolskiej, m.in. przez nowe regulacje w kwestii rozwiązywania sporów. Jest to wyraz stosowania nauczania społecznego Kościoła wewnątrz Stolicy Apostolskiej.

WRZESIEŃ

Kanonizacja dwóch młodych błogosławionych z Włoch: Piotra Jerzego Frassatiego (1901-1925), znanego jako „człowiek Ośmiu Błogosławieństw”, i Karola Acutisa (1991-2006), który Eucharystię uważał za „autostradę do nieba”. Była to pierwsza kanonizacja za pontyfikatu Leona XIV, choć decyzję o niej podjął jeszcze papież Franciszek.

PAŹDZIERNIK

1-3 października Włochy. Leon XIV wziął udział w międzynarodowej konferencji na temat zmian klimatu, organizowanej przez Ruch Laudato Sì z okazji dziesiątej rocznicy publikacji encykliki papieża Franciszka „Laudato si’”. Spotkanie odbyło się w ośrodku Mariapoli w Castel Gandolfo pod hasłem „Raising Hope for Climate Justice” (Wzbudzić nadzieję na sprawiedliwość klimatyczną).

Pierwsza adhortacja apostolska Leona XIV „Dilexit te” o miłości do ubogich została opublikowana 9 października. Była ona przygotowywana jeszcze za pontyfikatu Franciszka. Dokument przypomina, że miłość do ubogich nie jest „drogą opcjonalną”, lecz stanowi „kryterium prawdziwego kultu”, gdyż ubodzy są w sercu Ewangelii i dlatego nie można jej sprowadzać do osobistego upodobania niektórych papieży lub określonych nurtów teologicznych, ani przedstawiać jako społeczną czy humanitarną konsekwencję, zewnętrzną względem wiary chrześcijańskiej.

Kanonizacja siedmiorga błogosławionych odbyła się 19 października. Wśród nowych świętych byli dwaj męczennicy: Ignacy Maloyan, ormiański arcybiskup i męczennik z czasów ludobójstwa Ormian (1869-1915) oraz Piotr To Rot, świecki katecheta z Papui-Nowej Gwinei, który oddał życie za obronę małżeństwa chrześcijańskiego (1912-1945), a ponadto: Maria Troncatti, salezjanka i misjonarka wśród rdzennego ludu Shuar w Ekwadorze (1883-1969); oraz Wincencja Maria Poloni, założycielka Instytutu Sióstr Miłosierdzia z Werony (1802-1855); Carmen Elena Rendiles Martínez, założycielka Zgromadzenia Służebnic Jezusa z Caracas (1903-1977); Bartłomiej Longo, świecki apostoł Różańca i założyciel sanktuarium w Pompejach (1841-1926); oraz Józef Grzegorz Hernández Cisneros, lekarz i naukowiec z Wenezueli, zwany „lekarzem Boga” (1864-1919). O ich kanonizacji zdecydował jeszcze papież Franciszek, uznając cuda przypisywane ich wstawiennictwu, natomiast jej datę wyznaczył już Leon XIV.

Zwierzchnik Kościoła Anglii i katolicki biskup Rzymu modlili się razem po raz pierwszy od XVI wieku. Nabożeństwo z udziałem króla Karola III i papieża Leona XIV odbyło się 23 października w Kaplicy Sykstyńskiej w Watykanie. Obaj odmówili wspólnie modlitwę południową z Liturgii Godzin w towarzystwie anglikańskiego arcybiskupa Yorku Stephena Cottrella. Brytyjski monarcha otrzymał też tytuł Królewskiego Konfratra wspólnoty benedyktyńskiej w Papieskiej Bazylice św. Pawła za Murami, której monarchowie Anglii byli w średniowieczu protektorami. Powstanie Kościoła anglikańskiego przerwało tę tradycję, ale w herbie bazyliki wciąż widnieje Order Podwiązki, najwyższe odznaczenie brytyjskiej monarchii.

Leon XIV po raz pierwszy udzielił święceń biskupich. W Bazylice św. Piotra 26 października przyjął je Polak, 55-letni ks. prał. Mirosław Wachowski, dotychczasowy podsekretarz Sekcji ds. Stosunków z Państwami i Organizacjami Międzynarodowymi w Sekretariacie Stanu Stolicy Apostolskiej, mianowany nuncjuszem apostolskim w Iraku.

Do Watykanu przybył Mar Awa III, patriarcha-katolikos Asyryjskiego Kościoła Wschodu. Przyjmując go 27 października papież podkreślił, że głównym wyzwaniem w dialogu ekumenicznym jest „wspólne wypracowanie modelu pełnej komunii, inspirowanego pierwszym tysiącleciem, a jednocześnie stanowiącego rozważną odpowiedź na wyzwania naszych czasów”. Nie powinien on „polegać na absorpcji lub dominacji, ale raczej promować wymianę darów między naszymi Kościołami, otrzymanych od Ducha Świętego dla budowania Ciała Chrystusa”.

28 października opublikowano List apostolski Leona XIV „Disegnare nuove tappe di speranza” (Kreślić nowe mapy nadziei). W 60. rocznicę ogłoszenia deklaracji „Gravissimum educationis” na Soborze Watykańskim II papież ukazuje edukację jako serce ewangelizacji i „jedną z najwyższych form chrześcijańskiej miłości”.

LISTOPAD

Leon XIV ustanowił 13 listopada Apostolstwo Ludzi Morza jako centralny i koordynacyjny organ Dzieła Apostolstwa Morza. Jednocześnie papież zatwierdził jego statut. Tym samym Apostolstwo Ludzi Morza stało się podmiotem prawa kanonicznego.

Leon XIV postanowił 21 listopada, że przewodniczącym Papieskiej Komisji do spraw Państwa Watykańskiego nie musi być już kardynał. Tym samym dostosował obowiązujące prawo do stanu faktycznego, gdyż od 1 marca br. na czele Komisji stoi włoska siostra zakonna Raffaella Petrini.

List apostolski Leona XVI „In unitate fidei” wydany z okazji 1700. rocznicy Soboru Nicejskiego. „Musimy wspólnie kroczyć ku jedności i pojednaniu między wszystkimi chrześcijanami. Credo nicejskie może być podstawą i punktem odniesienia tej wędrówki” - stwierdził papież. Zachęcił cały Kościół do ponownego odkrycia i pogłębienia wiary wyrażonej w nicejskim Wyznaniu Wiary. Przypomniał, iż został zatwierdzony dokument Międzynarodowej Komisji Teologicznej „Jezus Chrystus, Syn Boży, Zbawiciel. 1700. rocznica Soboru Ekumenicznego w Nicei”.

W dniach 27 -31 listopada Leon XIV przebywał z wizytą w Turcji. Przybył z okazji 1700. rocznicy Soboru w Nicei (dzisiejszy İznik), podczas którego położono podwaliny pod chrześcijańskie wyznanie wiary, a także wziął udział w obchodach prawosławnej uroczystość św. Andrzeja. W czasie wizyty pod hasłem: „Jeden Pan, jedna wiara, jeden chrzest” papież odwiedził Ankarę, Stambuł i İznik. Leon XIV apelował poszanowanie mniejszości i jedność Kościołów chrześcijańskich. Wspólnie z honorowym zwierzchnikiem prawosławia, ekumenicznym patriarchą Bartłomiejem I, zapowiedział nowe kroki w kierunku jedności wszystkich chrześcijan.

GRUDZIEŃ

W dniach 31 listopada - 2 grudnia Leon XIV przebywał w Libanie. W czasie wizyty w Kraju Cedrów, która odbyła się pod hasłem: „Błogosławieni, którzy wprowadzają pokój” papież odwiedził Bejrut, Baabdę, Harissę, Bkerke, grób św. Szarbela w Annaji oraz szpital w Jal El Dibie. Zachęcał członków wszystkich wspólnot religijnych do działania na rzecz pojednania i pokoju w swoim kraju i na całym Bliskim Wschodzie. Zwierzchnik Kościoła katolickiego został przyjęty jako posłaniec nadziei i pokoju zarówno przez chrześcijan różnych Kościołów, jak i wyznawców innych religii. Podróż do Turcji i Libanu była pierwszą zagraniczną podróżą apostolską papieża Prevosta.

Na znaczenie archeologii chrześcijańskiej dla życia i misji Kościoła wskazał Leon XIV w liście apostolskim ogłoszonym 11 grudnia z okazji stulecia Papieskiego Instytutu Archeologii Chrześcijańskiej. Papież zaznaczył, że archeologia chrześcijańska pomaga lepiej rozumieć wiarę. Wskazał, iż jest ona „nieodłącznym elementem interpretacji chrześcijaństwa, a co za tym idzie, formacji katechetycznej i teologicznej”. Chrześcijaństwo jest bowiem religią wcieloną, zakorzenioną w historii, w konkretnych miejscach, gestach i przedmiotach. Badania archeologiczne odsłaniają te materialne ślady pierwszych wieków, czyniąc wiarę bardziej namacalną i chroniąc ją przed oderwaniem od rzeczywistości.

List apostolski Leona XIV „Una fedeltà che genera” (Wierność, która rodzi) o kapłanach i ich tożsamości. Został ogłoszony 22 grudnia z okazji 60-lecia dekretów Soboru Watykańskiego II o posłudze i życiu kapłanów „Presbyterorum ordinis” i formacji kapłanów „Optatam totius”. Papież przekonuje, że odnowa Kościoła w dużej mierze zależy od posługi kapłańskiej. Cytując św. Jana Marię Vianneya podkreśla, że „«Kapłaństwo to miłość serca Jezusowego». Miłość tak silna, że rozprasza chmury przyzwyczajenia, zniechęcenia i samotności, miłość całkowita, która jest nam w pełni dana w Eucharystii”.

Rok 2026

STYCZEŃ

Leon XIV zakończył 6 stycznia Rok Święty 2025. Jego hasło brzmiało: „Pielgrzymi nadziei”. „Pięknie stać się pielgrzymami nadziei. I pięknie być nimi nadal razem!” - powiedział Leon XIV podczas Mszy św. w uroczystość Objawienia Pańskiego. Przed Eucharystią zamknął Drzwi Święte w Bazylice św. Piotra. Według danych Watykanu, w Roku Świętym 2025, między 24 grudnia 2024 r. a 5 stycznia, przybyło prawie 33,5 miliona pielgrzymów ze 185 krajów świata.

„Istotą Kościoła nie są ani kardynałowie, ani biskupi, ani duchowieństwo. Istotą jest głoszenie Ewangelii” - mówił Leon XIV, podsumowując pierwszą sesję konsystorza nadzwyczajnego, odbywającego się w Watykanie. Papież dodał, że Kościół powinien być misyjny, nie patrzeć tylko na siebie, ale na innych. Adhortacja „Evangelii gaudium” i misyjność Kościoła, konstytucja apostolska „Praedicate Evangelium”, rola Kurii Rzymskiej i jej relacje z Kościołami partykularnymi, synodalność oraz liturgia - na tych zagadnieniach skoncentrowały się prace Nadzwyczajnego Konsystorza zwołanego przez papieża Leona XIV w dniach 7 i 8 stycznia.

Podczas noworocznego przemówienia do dyplomatów 9 stycznia Leon XIV podkreślił, że człowiek powołany jest do miłości, co objawia się w szczególny sposób w rodzinie. „Budowanie pokoju wymaga pokory i odwagi. Pokory, by żyć w prawdzie, i odwagi, by przebaczać” - powiedział Ojciec Święty Pierwsze noworoczne przemówienie papieża Leona XIV do korpusu dyplomatycznego stało się dla niego okazją do nakreślenia priorytetów dyplomacji Stolicy Apostolskiej na rok 2026, który, w obszarze stosunków międzynarodowych, od pierwszych dni jest burzliwy. Ukraina, Syria, Iran, Wenezuela, Grenlandia… Na początku roku mnożą się punkty zapalne niezwykle niepewnej geopolityki światowej. Obecnie przy Stolicy Apostolskiej akredytowane są 184 państwa, zaś wśród nielicznych wyjątków, nie utrzymujących oficjalnych relacji dyplomatycznych, znajdują się między innymi Chińska Republika Ludowa i Korea Północna.

Przez chrzest dzieci otrzymują sens życia, którym jest wiara - powiedział Leon XIV 11 stycznia w Święto Chrztu Pańskiego. Podczas Mszy św. w Kaplicy Sykstyńskiej papież udzielił tego sakramentu 20 dzieciom osób zatrudnionych w Watykanie.

„Naszym zadaniem jest budowanie autentycznych relacji” -napisał Leon XIV w opublikowanym 24 stycznia Orędziu na 60. Światowy Dzień Środków Społecznego Przekazu. Jego hasłem są słowa: „Chronić ludzkie głosy i twarze”. Będzie on obchodzony w Polsce w trzecią niedzielę września, 20 września. Papież zaznacza, iż strzeżenie ludzkich głosów i twarzy oznacza strzeżenie osoby, jej godności i jej powołania do spotkania. Leon XIV podejmuje refleksję nad komunikacją we współczesnym świecie, szczególnie w kontekście rozwoju technologii cyfrowych i sztucznej inteligencji.

Leon XIV po raz pierwszy spotkał się 26 stycznia z Trybunałem Roty Rzymskiej z okazji inauguracji roku sądowego. Zwrócił uwagę na ścisły związek między prawdą i miłością. Przestrzegł przed kierowaniem się źle rozumianym współczuciem, które, choć pozornie jest motywowane gorliwością duszpasterską, może utrudnić ustalenie prawdy. Przypomniał, że podstawowym kryterium działalności sądów kościelnych jest troska o zbawienie człowieka.

„Wspólnym zadaniem wszystkich chrześcijan jest mówienie światu z pokorą i radością: `Spójrzcie na Chrystusa! Zbliżcie się do Niego! Przyjmijcie Jego Słowo, które oświeca i pociesza`” - powiedział Leon XIV 26 stycznia podczas II Nieszporów Uroczystości Nawrócenia św. Pawła. Były one sprawowane z udziałem przedstawicieli innych Kościołów i wspólnot chrześcijańskich w Bazylice Świętego Pawła za Murami. Stanowiły zwieńczenie 59. Tygodnia Modlitw o Jedność Chrześcijan.

LUTY

„Sport może naprawdę stać się szkołą życia, w której można się nauczyć, że obfitość nie wynika ze zwycięstwa za wszelką cenę, ale z dzielenia się, szacunku i radości wspólnego wędrowania” - stwierdził Leon XIV w opublikowanym 7 lutego Liście „Życie w obfitości, O wartości sportu”. Jego ogłoszenie zbiegło się z początkiem XXV Zimowych Igrzysk Olimpijskich, w Mediolanie i Cortinie d’Ampezzo. Papież podkreślił, że sport nie jest jedynie domeną zawodowców, lecz powszechną aktywnością dostępną dla wszystkich, sprzyjającą zdrowiu ciała i ducha oraz wyrażającą wspólne człowieczeństwo. Odwołując się do tradycji olimpijskiej i rozejmu olimpijskiego, Leon XIV wskazuje sport jako narzędzie budowania pokoju, dialogu i braterstwa między narodami.

Leon XIV modlił się 12 lutego z chorymi przy grocie Matki Bożej z Lourdes w Ogrodach Watykańskich. „To bardzo piękny dzień, który przypomina nam o bliskości Maryi, naszej Matki, która zawsze nam towarzyszy i wiele nas uczy: co oznacza cierpienie, miłość, złożenie swego życia w ręce Pana” - powiedział papież. W rocznicę objawień w Lourdes Kościół obchodzi Światowy Dzień Chorego.

„Ukierunkujmy na nowo, ze wstrzemięźliwością i radością, całe nasze istnienie, całe nasze serce ku naszemu Ojcu i Ojcu wszystkich, ku Bogu życia” - zachęcił Leon XIV podczas Mszy św. 19 lutego z błogosławieństwem i posypaniem głów popiołem. Od procesji z benedyktyńskiego kościoła św. Anzelma do dominikańskiej bazyliki św. Sabiny na Awentynie pod przewodnictwem Ojca Świętego sprawowano w Środę Popielcową rozpoczęcie Wielkiego Postu.

Bp Erik Varden wygłosił w dniach 22-27 lutego pierwsze w czasie pontyfikatu Leona XIV rekolekcje wielkopostne dla papieża i szefów watykańskich dykasterii. Jest on biskupem Trondheim w Norwegii i przewodniczącym Episkopatu Krajów Nordyckich. W przeszłości był opatem trapistów w Anglii. Jest konwertytą z luteranizmu. Na ich zakończenie Leon XIV podziękował norweskiemu biskupowi. „Dzielił się, jak zauważył Papież, nie tyko własną mądrością, ale także świadectwem św. Bernarda i życia monastycznego”.

MARZEC

„Uczciwe i zgodne z prawdą egzekwowanie sprawiedliwości przyczynia się do stabilności i zaufania w społeczeństwie, a tym samym do jego jedności” - powiedział Leon XIV 14 marca w pierwszym w swym pontyfikacie przemówieniu z okazji inauguracji roku sądowniczego w Państwie Watykańskim. Zastrzegł, że tam, gdzie nie ma prawdziwej sprawiedliwości, nie może istnieć również autentyczne prawo, ponieważ samo prawo wynika z uznania prawdy o godności każdej osoby.

W czasie Wielkiego Postu Leon XIV udał się z wizytą do pięciu wspólnot parafialnych diecezji rzymskiej. Odwiedził parafie: Santa Maria Regina Pacis w Ostii Lido 15 lutego; Najświętszego Serca Pana Jezusa w Castro Pretorio 22 lutego; Wniebowstąpienia Naszego Pana Jezusa Chrystusa 1 marca; Ofiarowania Najświętszej Marii panny 8 marca; Najświętszego Serca Pana Jezusa w Ponte Mammolo 15 marca.

Leon XIV odbył 28 marca ośmiogodzinną podróż apostolską do Monako, gdzie katolicyzm jest religią państwową. Po spotkaniu z księciem Albertem II wezwał mieszkańców kraju, by stawali się królestwem braci i sióstr, a także do pogłębiania nauczania społecznego Kościoła oraz opracowywania dobrych praktyk lokalnych i międzynarodowych, które ukażą jego przemieniającą moc. Do katolików zaapelował w katedrze o głoszenie Ewangelii życia. Młodzież i katechumenów zgromadzonych przed kościołem św. Dewoty przekonywał, że wewnętrznej pustki nie wypełnią rzeczy materialne i przemijające, ani wirtualne uznanie wyrażone tysiącami „lajków”, lecz tylko miłość. Podczas Mszy św. na Stadionie Ludwika II papież podkreślił, że wojny są owocem bałwochwalstwa władzy i pieniądza. Była to druga z kolei, a pierwsza w tym roku podróż apostolska Leona XIV.

Podczas Mszy św. w Niedzielę Palmową na 29 marca Leon XIV skierował do ludzkości dramatyczny apel o pokój. W poruszającej homilii papież Leon XIV przypomniał, że w ranach Chrystusa odbija się cierpienie współczesnych ludzi oraz, że „Chrystus, Król pokoju, wciąż woła ze swojego krzyża: Bóg jest miłością! Zmiłujcie się! Odłóżcie broń, pamiętajcie, że jesteście braćmi!„

KWIECIEŃ

Leon XIV przewodniczył w dniach 2-4 kwietnia po raz pierwszy w Watykanie obchodom Triduum Paschalnego a 5 kwietnia Niedzieli Zmartwychwstania Pańskiego. „W tej mrocznej godzinie dziejów spodobało się Bogu posłać nas, abyśmy rozsiewali woń Chrystusa tam, gdzie panuje odór śmierci. Odnówmy nasze `tak` dla tej misji, która domaga się od nas jedności i która przynosi pokój. Tak, jesteśmy tutaj! Przezwyciężmy poczucie bezsilności i lęku!” - powiedział Leon XIV podczas Mszy Krzyżma w Bazylice św. Piotra w Wielki Czwartek. Z kolei podczas Mszy św. w Bazylice św. Jana na Lateranie, która jest katedrą biskupów Rzymu umył nogi 12 księżom diecezji rzymskiej. Rozważania podczas wielkopiątkowego nabożeństwa Drogi Krzyżowej w rzymskim Koloseum przygotowane przez o. Francesco Pattona, byłego kustosza Ziemi Świętej, skupiają się temacie władzy sprawowanej przez ludzi.

W Wigilię Paschalną papież wskazał na źródło nadziei dla świata pogrążonego w konfliktach: „Chcemy tej nocy wyruszyć z tej bazyliki, aby nieść wszystkim dobrą nowinę, że Jezus zmartwychwstał i że Jego mocą, zmartwychwstając wraz z Nim, również my możemy dać początek nowemu światu, światu pokoju i jedności”. Wskazał, że istnieją „kamienie” lęku, nieufności i egoizmu, które zamykają człowieka i prowadzą do podziałów oraz przemocy. Zaapelował: „Nie pozwólmy, by nas sparaliżowały!”.

W homilii podczas Mszy św. w Niedzielę Zmartwychwstania Leon XIV cytował adhortację papieża Franciszka "Evangelii gaudium": „Tam, gdzie wszystko wydaje się martwe, ze wszystkich stron pojawiają się ponownie kiełki zmartwychwstania. Jest to siła nie mająca sobie równych. To prawda, iż wiele razy wydaje się, że Bóg nie istnieje: widzimy niesprawiedliwość, złość, obojętność i okrucieństwo, które nie ustępują. Jednak jest tak samo pewne, że pośród ciemności zaczyna zawsze wyrastać coś nowego, co wcześniej czy później przynosi owoc”. W orędziu „Urbi et Orbi” Leon XIV ponownie wezwał do odrzucenia obojętności wobec cierpienia. „Kto dzierży broń, niech ją złoży! Kto ma władzę rozpętywania wojen, niech wybiera pokój!” - zaapelował. Ojciec Święty podkreślił, że pokój Chrystusa ma inne oblicze niż logika świata: „Nie pokój narzucany siłą, lecz budowany poprzez dialog! Nie budowany na woli panowania nad drugim, lecz na pragnieniu spotkania z nim!”.

„Dość wojny! Prawdziwa siła objawia się w służbie życiu” - zaapelował Leon XIV podczas czuwania modlitewnego w intencji pokoju. Papież przewodniczył 11 kwietnia w Bazylice św. Piotra modlitwie różańcowej, podczas której rozważano tajemnice chwalebne. W czuwaniu uczestniczyło 10 tys. wiernych: kardynałowie, biskupi, księża, zakonnicy, zakonnice i świeccy. W modlitwie łączyli się katolicy z całego świata, w tym z Polski. Papież zwrócił się ze szczególnym wezwaniem do rządzących: „Zatrzymajcie się! Przyszedł czas na pokój! Zasiądźcie przy stołach dialogu i mediacji, nie przy stołach, przy których planuje się zbrojenia i podejmuje decyzje o śmierci!” - stwierdził.

Leon XIV przyjął 27 kwietnia na audiencji w Watykanie abp Sarah Mullally, która jako pierwsza kobieta 25 marca br. została anglikańskim arcybiskupem Canterbury. W swoim wystąpieniu Leon XIV podkreślił potrzebę jedności chrześcijan, aby skutecznie głosić światu orędzie pokoju Chrystusa. „Byłoby skandalem, gdybyśmy nie kontynuowali pracy nad przezwyciężeniem naszych różnic, niezależnie od tego, jak nierozwiązywalne mogą się one wydawać” - podkreślił Ojciec Święty.

Wnosić łaskę w zakamarki historii, dawać świadectwo o Prawdzie, którą jest Chrystus i zabiegać o wszelkie formy sprawiedliwości, które pomagają uszanować obraz Boga w każdym człowieku - oto zadania, które stawia Leon XIV przed swymi dyplomatami. Po raz pierwszy od rozpoczęcia pontyfikatu złożył 28 kwietnia wizytę w Papieskiej Akademii Kościelnej, która przygotowuje kapłanów do posługi na placówkach dyplomatycznych Stolicy Apostolskiej. Papież zapewnił o swym uznaniu dla tej szczególnej uczelni. Poznał ją osobiście, kiedy gościł w niej jako prefekt Dykasterii ds. Biskupów. Przypomniał, że położona nieopodal Panteonu Akademia Kościelna wydała w ciągu 325 lat istnienia wielu świętych i błogosławionych, a także znamienitych papieży.

W dniach 13-23 kwietnia Leon XIV odbył podróż apostolską do Afryki, odwiedzając: Algierię (13-15 kwietnia), jej hasłem były słowa: „Pokój z wami”, Kamerun (15-18 kwietnia), jej hasłem były słowa „W Nim jesteśmy jedno”, Angolę (18-21 kwietnia), jej hasłem były słowa „Papież Leon XIV - pielgrzym nadziei, pojednania i pokoju, błogosławi Angolę” i Gwineę Równikową (21-23 kwietnia), jej hasłem były słowa „Chrystus, światło Gwinei Równikowej - ku przyszłości pokoju”. Jedenaście dni, cztery kraje, osiemnaście lotów i ponad 18 tys. przebytych kilometrów. Tak w liczbach można opisać papieską podróż do Afryki, stanowiącej dziś bijące serce Kościoła katolickiego. Była to trzecia podróż zagraniczna pontyfikatu.

Podsumowując swoją podróż Leon XIV powiedział: „Wizyta Papieża jest dla ludów afrykańskich okazją do tego, aby usłyszano ich głos, aby mogły wyrazić radość z bycia ludem Bożym oraz nadzieję na lepszą przyszłość”. Wyznał, że było to dla niego ważne doświadczenie spotkania z Kościołem lokalnym oraz przesłanie pokoju w czasie naznaczonym konfliktami.

Mówiąc o pierwszym etapie w Algierii, związanej ze św. Augustynem, papież podkreślił, iż wizyta ta pozwoliła umocnić dialog między religiami i przypomnieć, że mimo różnic można żyć jako bracia i siostry, uznając jednego Boga. W Kamerunie zachęcał do pojednania i pokoju w obliczu napięć. Leon XIV zaznaczył, iż kraj ten ukazuje zarówno bogactwo Afryki, jak i jej wyzwania: potrzebę sprawiedliwości, walki z korupcją i zrównoważonego rozwoju. Mówiąc o trzecim etapie w Angoli, naznaczonej trudną historią, Ojciec Święty zwrócił uwagę, iż jest tam żywy Kościół pełen nadziei. Wierni, zakonnicy i świeccy dają świadectwo wiary poprzez służbę, pojednanie i troskę o drugiego człowieka. Natomiast w Gwinei Równikowej - stanowiącej ostatni etap tej pielgrzymki szczególnie wzruszony był spotkaniem z więźniami oraz radością młodzieży, która w Ewangelii odnajduje drogę życia.