Coraz bardziej niebezpieczne upały

W ciągu ostatnich trzech miesięcy w Europie odnotowano ponad 16 tys. zgonów więcej, niż przewidywano. Europa jest kontynentem ocieplającym się najszybciej na Ziemi – temperatury rosną w tempie dwukrotnie wyższym od średniej światowej. Ekstremalne upały stają się jednak coraz większym zagrożeniem dla zdrowia publicznego na całym świecie, stawiając przed systemami ochrony zdrowia nowe wyzwania, szczególnie w odniesieniu do najbardziej bezbronnych grup społecznych.

Rośnie również ryzyko pożarów lasów, które pogarszają jakość powietrza powodując szkody w infrastrukturze krytycznej i degradację środowiska. Apteka Watykańska, założona w 1874 r. z woli bł. Piusa IX, zwiększyła dostępność środków służących nawodnieniu organizmu, preparatów uzupełniających elektrolity, kremów ochronnych oraz innych produktów pomocnych podczas upałów.

Jak się bronić przed upałem?

Personel apteki przywiązuje szczególną wagę do poradnictwa, ponieważ – jak podkreśla jej dyrektor – właściwa informacja jest często najlepszą formą profilaktyki. „Profilaktyka pozostaje najskuteczniejszym lekarstwem. Naszym celem nie jest wyłącznie wydawanie leków, ale towarzyszenie każdej osobie poprzez odpowiednie porady”. Pracownicy apteki przypominają kilka podstawowych zasad: należy unikać przebywania na słońcu w najgorętszych godzinach dnia, utrzymywać możliwie niską temperaturę w pomieszczeniach, regularnie pić wodę – także wtedy, gdy nie odczuwa się pragnienia – oraz stosować lekką dietę bogatą w owoce i warzywa.

Apteka wspiera ubogich

Apteka Watykańska współpracuje również z dwoma bezpłatnymi ambulatoriami – „Madre di Misericordia” i „San Martino” – działającymi pod kolumnadą Placu św. Piotra. Prowadzi je Dykasteria ds. Posługi Miłosierdzia. Zapewnia leki przepisywane pacjentom tych placówek, umożliwiając kontynuowanie terapii osobom znajdującym się w szczególnie trudnej sytuacji finansowej i społecznej. „Nikt nie powinien rezygnować z leczenia z powodów finansowych. Zdrowie jest podstawowym prawem, a godność człowieka zawsze stoi ponad wszystkimi innymi względami” – podkreśla br. Mulackal.

Podejście indywidualne

Każdego dnia Apteka Watykańska przyjmuje pracowników Watykanu, mieszkańców, osoby konsekrowane, przedstawicieli instytucji kościelnych oraz pielgrzymów. Codziennie wydawane są tysiące leków i produktów medycznych. Dyrektor zaznacza jednak, że ważniejsze od statystyk jest indywidualne podejście: za każdą receptą, prośbą czy poradą stoi konkretna historia człowieka, która zasługuje na uwagę, szacunek i przyjęcie.

Technologia nie może zastąpić człowieka

Od 2019 r. Apteka Watykańska rozwija automatyzację procesów logistycznych i magazynowych. Nowoczesne systemy mają zwiększać bezpieczeństwo, dokładność zarządzania lekami oraz szybkość ich magazynowania i dystrybucji. „Technologia nigdy jednak nie zastępuje człowieka. Przeciwnie, powinna pozwalać naszym współpracownikom poświęcać więcej czasu na słuchanie i towarzyszenie osobom korzystającym z apteki” – zaznacza dyrektor.

Tradycja leków galenowych

Ważną częścią działalności Apteki Watykańskiej pozostają leki i preparaty galenowe, przygotowywane na miejscu z wykorzystaniem surowców roślinnych, zwierzęcych lub naturalnych zgodnie z tradycyjną recepturą. Pozwalają one dostosować terapię do konkretnych potrzeb pacjenta, zwłaszcza wtedy, gdy nie istnieją odpowiednie produkty wytwarzane przemysłowo. Rosnącym zainteresowaniem cieszą się również produkty sygnowane marką Apteki Watykańskiej, m.in. kapsułki na bazie ekstraktów roślinnych, preparaty ze spiruliną, nalewki i herbaty ziołowe. Wciąż dostępne są także historyczne produkty apteki, takie jak płyn do płukania jamy ustnej Stomaticon czy tradycyjne wody zapachowe – lawendowa i kolońska.

Prawdziwa troska rodzi się ze spotkania

Dyrektor wspomina również doświadczenie Roku Świętego 2025, kiedy Apteka Watykańska służyła tysiącom pielgrzymów z całego świata. Jak podkreśla, za każdą prośbą o lek czy poradę kryła się historia, cierpienie i nadzieja. Misja apteki od początku związana jest z charyzmatem bonifratrów, którym powierzono jej prowadzenie.

Charyzmat św. Jana Bożego oznacza postawienie człowieka w centrum oraz przyjmowanie każdego z szacunkiem, współczuciem i profesjonalizmem. „Nie chodzi jedynie o wydawanie leków, ale o promowanie zdrowia, towarzyszenie cierpiącym oraz ofiarowanie bliskości, pocieszenia i nadziei” – mówi br. Mulackal. Przywołuje również słowa papieża Franciszka, który z okazji 150-lecia Apteki Watykańskiej przypominał, że lek jest ważny, ale jeszcze ważniejsza pozostaje relacja z cierpiącym człowiekiem. „Chcemy, aby każda osoba wchodząca do Apteki Watykańskiej czuła się przyjęta nie tylko jako klient, lecz jako brat i siostra, ze świadomością, że prawdziwa troska rodzi się zawsze ze spotkania kompetencji naukowych, miłości i nadziei” – podsumowuje dyrektor br. Binish Thomas Mulackal.