Reklama

Felietony

Babcia Kazia

Myślę, że każdy z nas miał taką „babcię Kazię”, i one to właśnie sprawiły, że trwamy i jesteśmy.

Była niewielką, starszą – odkąd ją pamiętam – panią. Nosiła lekkie okulary z oprawkami umożliwiającymi wymianę kolorowych wstawek zależnie od pory roku, pogody, pory dnia, a nawet od nastroju właścicielki. W epoce ciężkiego PRL nosiła piękne, stylowe i kolorowe sukienki. Do dziś nie przeniknąłem tajemnicy, skąd je brała. Była nałogową palaczką, ale nigdy nie paliła na ulicy ani w lokalu – uważała bowiem, że tak czynią wyłącznie ulicznice. Gotowała koncertowo, a piekła (i to wymyślne, niepowtarzalne w smaku) ciasta symfonicznie. Uwielbiałem spędzać u niej wszelkie wakacje, całe jej małe mieszkanko wypełnione było książkami, i to nie byle jakimi, tylko przeważnie przedwojennymi. Prowadziła niewielką bibliotekę w Bochni. Niewysoka (dwumetrowy mąż – mój dziadek – sadzał ją sobie na ramieniu), ale niezwykle energiczna. W czasach komunizmu, z okrągłymi oczami, słuchałem jej opowieści o przedwojennej Polsce, zwyczajach, rautach, balach i defiladach. W końcu była żoną przedwojennego oficera i legionisty Marszałka.

Jej świat zatrząsł się w 1940 r. Wtedy, zaraz po nowym roku, aresztowano jej męża, którego wskazali miejscowi Ukraińcy. Sama, wraz z dwoma małymi chłopcami, oczekiwała najgorszego. I kilka tygodni później stało się...

Sowieci przyszli do domu i kazali się w godzinę spakować. Wtłoczyli ich do bydlęcego wagonu i wywieźli – wielodniowa jazda w zamarzającym wagonie – na Syberię. Tam – w zimnie, głodzie i poniżeniu – ocaliła dwóch małych synów. Wykarmiła ich cudem, wyleczyła ze szkorbutu i tyfusu. Po wojnie wróciła z synami do Polski.

Reklama

Nie przyjęła jednak otaczającej ją komunistycznej siermięgi, pozostała w swoim świecie i... dzięki jej wewnętrznej emigracji poznałem ten świat, tak jakbym oddychał jego powietrzem.

Piszę o mojej babci, bo nigdy nie podziękowałem jej za przepych jej wyobraźni, nienaganne maniery i wspaniałe „gładkie ł”, którym posługiwała się na co dzień. Jej Polska pachniała, podczas gdy wokół czuć było peerelowski smród. Miała jeszcze jedna cechę – wspaniale mówiła w jidysz. W Kołomyi, gdzie się wychowała, żyła wtedy całkiem spora i ciekawa społeczność żydowska. Chrześcijańskie dzieci bawiły się z żydowskimi dziećmi, grały, rozmawiały, stąd też dzieciaki szybko uczyły się swoich narzeczy. Kultury przenikały się w sposób naturalny.

Pamiętam, jak w krakowskim tramwaju babcia ujrzała ciotkę – też z Kołomyi – która siedziała na drugim końcu wagonu, i (pewnie dla zgrywy) rozpoczęły ożywioną rozmowę w jidysz. W latach 70. ubiegłego wieku wywołało to zrozumiałe ożywienie współpasażerów. Innym razem mama przybiegła przestraszona i obwieściła ojcu, że właśnie odwiedziła nas jakaś żebraczka i nie ma zamiaru wyjść z przedpokoju. Rodzice zaniepokojeni wyskoczyli na korytarz i... roześmiani wrócili wraz z babcią Kazimierą, która w taki sposób postanowiła ich zaskoczyć. Przebrała się i perfekcyjnie ucharakteryzowała na żebraczkę. Babcia jak już coś robiła, to biła z tego fantazja i jakaś inna konstrukcja myślenia niż u wszystkich, którzy nas wówczas otaczali. Potrafiła wyczarowywać niezwykłości z prozaicznych sytuacji i zdarzeń. Dzięki niej przesiąkałem inną Polską, widziałem inne obrazy. Czytałem Ossendowskiego, Dołęgę-Mostowicza, Wańkowicza, Marczyńskiego... czasami zdradzałem się z tym na lekcjach i wtedy rodzice byli wzywani do szkoły.

Kiedy umarła, bezpowrotnie odeszła tamta Polska.

Jestem już bardzo dojrzałym człowiekiem, ale do tej pory nawet nie poczułem tamtego powiewu. Tamtą Polskę nieśli ludzie tacy jak ona – niepozorna, pełna fantazji i twarda jak kamień, jak przystało na arystokratkę z Kresów.

Wybaczcie, że cały felieton poświęciłem Kazimierze Gadowskiej z domu Hołyńskiej, ale myślę, że każdy z nas miał taką „babcię Kazię”, i one to właśnie sprawiły, że trwamy i jesteśmy.

2020-01-21 09:37

Ocena: +2 0

Reklama

Wybrane dla Ciebie

Bo kiedy się odlewa wielkie dzwony...

2020-02-25 11:59

Niedziela Ogólnopolska 9/2020, str. 65

[ TEMATY ]

felieton

Archiwum prywatne

Świadomie użyłem cytatu z pewnej – mam nadzieję, że już Państwu znanej – piosenki.

Zachodzimy w głowę, dlaczego nie możemy stworzyć dobrze funkcjonującego państwa. Ostatnia szarpanina między służbami specjalnymi i szefem Najwyższej Izby Kontroli Marianem Banasiem dowodzi, że ciągle nie udaje nam się ustabilizować państwowych struktur i sprawić, aby różne środowiska nie narażały na szwank autorytetu państwa, jego powagi i skuteczności. Wbrew pozorom ciągle wiele sytuacji boleśnie nam uświadamia, że nie ma skutecznego i poważnego państwa polskiego. Oto sędzia z Olsztyna podejmuje dziwną akcję i samowolnie, ale korzystając z wadliwie skonstruowanego – tworzonego na kolanie – prawa, karze dyrektorkę sejmowego biura dotkliwymi grzywnami, a ministra sprawiedliwości wzywa przed swoje „oblicze”, także pod karą grzywny. Nikt człowiekowi nie wytłumaczył, czym jest solidne państwo, nikt nie dał dydaktycznego klapsa, gdy poprzewracało mu się w głowie.

Państwo to skomplikowana i delikatna struktura. Nie da się jej bezkarnie psuć i zmieniać pod własne potrzeby. Poza I Rzecząpospolitą, którą przecież – na dobrą sprawę – tworzyli pospołu Polacy, Litwini, Żmudzini i Rusini, nie mieliśmy szczęścia do konstruowania sprawnie działającego i skutecznego państwa. Taki już mamy temperament i narodowy charakter, że zawsze coś nam umyka. Nie mieliśmy też szczęścia do geohistorycznego usytuowania. Nieustannie w przeciągu, ciągle pod ogniem obcych armat, usiłowaliśmy szybko tworzyć własne państwo. Właściwie – pod wpływem nagłych konieczności – czyniliśmy to prowizorycznie i na skróty. Te prowizoryczności potem wrastały nam w publiczną tkankę i uwierały bardziej niż niewygodne buty. Kiedy bowiem mieliśmy np. przyzwoitą konstytucję, która tworzyłaby prawne podwaliny państwowości, wyprzedzając czasy i przewidując historyczne zawirowania? Majowa – ktoś powie: masońska, marcowa – sejmokratyczna; kwietniowa – skrojona pod dyktaturę; komunistyczna – szkoda mówić; kwaśniewska – archaiczny już potworek sporządzony w pół drogi między prezydenturą i kanclerstwem. A bez konstytucji trudno jest budować spójny, oszczędny, ale logiczny i jednoznaczny system prawny, ba – niemożliwością jest skrystalizować system władzy, administracji i funkcjonalność oraz przenikanie się rozmaitych dziedzin życia prawie 60-milionowego (wraz z emigracją) narodu.

Państwo to, oczywiście, suma charakteru narodu i jego doświadczeń, cech organizacyjnych, geniuszu pokolenia, które je tworzy lub zmienia. W tym rejestrze – jako pokolenie Solidarności – wypadamy, niestety, blado. Zgodziliśmy się na koncesje wobec okupantów – komunistów i teraz płacą za to już dwa następne pokolenia.

Państwo, aby dobrze funkcjonowało, musi mieć sprawne służby specjalne (pisałem już o tym), wydolną dyplomację oraz bardzo wydajne i realistycznie zaprogramowane ośrodki zawodowego myślenia na różne tematy, które teraz, w anglosaskim globalnym świecie, zwane są think tankami. Potem dopiero dopasowujemy do tych koncepcji edukację, nowoczesny model patriotyzmu i kultury oraz budujemy poczucie dumy i wyjątkowości, które powinno być mocnym spoiwem dla całej świadomej zbiorowości – bez względu na doraźne i długofalowe różnice polityczne i klasowe. Na tym etapie – w czasie kładzenia fundamentów – trzeba uważać i odrzucać każdą robaczywą śliwkę, każdą skazę. Trzeba mieć świadomość, że to fundamenty na dziesięciolecia. Stąd też tyle mam pretensji do bylejakości, w której była tworzona III RP, do jej nieprawego poczęcia w mariażu z komunistami i zdrajcami. Tak się psuje wielkie budowle. Nigdy jednak nie jest za późno, aby wrócić do fundamentów. Wystarczą odwaga i wizja.

CZYTAJ DALEJ

Testament miłości

2020-02-27 20:24

[ TEMATY ]

Częstochowa

siostry

muzeum

spektakl

ośrodek

Józefitki

Anna Przewoźnik/Niedziela

Widowisko muzyczne „Po śladach Ojca ubogich”

W ramach obchodów jubileuszu 100 rocznicy śmierci świętego kapłana Zygmunta Gorazdowskiego, założyciela zgromadzenia sióstr św. Józefa, 27 lutego br. w Muzeum Monet i Medali Jana Pawła II w Częstochowie, odbyła się premiera widowiska muzycznego „Po śladach Ojca ubogich”.

W spotkaniu jubileuszowym udział wziął bp Andrzej Przybylski, biskup diecezji częstochowskiej. Obecne były siostry z różnych placówek, na czele z generalną zakonu, s. Wandą Matysik, ks. Andrzej Sobota, proboszcz parafii pw. Krzyża św. na terenie której znajduje się Ośrodek Wychowawczy, kapelan ośrodka, dyrektor Radia Jasna Góra o. Andrzej Grad, poseł Lidia Burzyńska, prezydent Ryszard Stefaniak, przedstawiciele Kuratorium Oświaty.

- Postanowiliśmy radować się z gośćmi tym jubileuszem wspólnie z dziećmi, siostrami, pracownikami oraz naszymi przyjaciółmi. Wszystko to, by uczcić jubileusz dla nieba - mówi dyrektor Specjalnego Ośrodka Wychowawczego s. Ezechiela Wolak. W roku jubileuszowym, w którym obchodzimy stulecie narodzin dla nieba św. Zygmunta Gorazdowskiego, pochylamy się nad tą szczególną dla nas postacią. Staramy się zgłębić jego życie i drogę do świętości, na nowo odkryć duchowe dziedzictwo, jakie nam pozostawił. - Obchodzimy ten jubileusz w całym zgromadzeniu i przez cały rok. Nasz dom przyjął formę dziękczynienia, poprzez przypominanie świętego na różne sposoby, również poprzez widowisko.

Dziewczynki z ośrodka, poprzez spektakl teatralny, pokazały życie św. Zygmunta Gorazdowskiego i jego bliskość z Bogiem. Wszystko poprzez muzykę i ruch. Jedyne słowa, które padły ze sceny, to słowa świętego Zygmunta:

„Wszechmogący zmiłuj się nad kornym sługą Twoim, użycz mi siły abym mógł wypełnić posłannictwo twe, a całe życie poświecę dla dobra bliźnich”.

Słowa te były życiowym przesłaniem świętego, który chciał służyć Bogu. Siostry, na wzór założyciela, pełnią takie miłosierdzie wobec drugiego człowieka.

- Staramy się odpowiadać na znaki czasów właśnie na wzór św. Zygmunta – mówi s. Ezechiela Wolak. Na co dzień, opiekując się dziewczętami, które posiadają orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego, realizujemy swoje powołanie, wspierając dziewczynki i ich rodziny.

W ośrodku mamy pod opieką 52 dziewczynki. Na scenie wystąpiły niemal wszystkie.

Siostra Aurelia Mokrzan - inicjatorka i pomysłodawczyni przedstawienia - zaznacza, że taniec jest jej pasją. - Kocham taniec i stąd przez klika miesięcy rodziło się pragnienie, w sercu i na modlitwie, by przygotować spektakl, który poruszy widzów. Zależało mi, by poczuli, że Pan Bóg jest dobry, jest blisko każdego człowieka, że kocha i daje nam świętych.

- Długo pracowałyśmy nad tym przedstawieniem, ale to, co dzisiaj zobaczyłam, przerosło moje oczekiwania. Dziewczynki dokładnie wiedziały co przekazują. Modliłyśmy się przy każdej próbie, wiedziałam, że czują duchowość tego świętego i to poruszało. Ważne jest to, że światła, muzyka, nagłośnienie, prezentacja tekstowa – wszystko było wspaniałe! To też zasługa Krzysztofa Witkowskiego, dyrektora muzeum – dodaje siostra.

Ks. Zygmunt Gorazdowski ogłoszony został świętym w 2005 roku przez papieża Benedykta XVI, wcześniej w 2001 r. został ogłoszony błogosławionym przez św. Jana Pawła II. Dlatego miejsce nie jest przypadkowe - mówi siostra dyrektor. To dwaj polscy święci. W tym roku splatają się setne urodziny św. Jana Pawła II i 100 urodziny dla nieba św. Zygmunta Gorazdowskiego. To nie przypadek, tym bardziej, że w zbiorach Muzeum znajduje się medal św. Zygmunta Gorazdowskiego – mówi dyrektor Ośrodka s. Ezechiela.

Zobacz zdjęcia: Testament miłości

Skoro jubileusz to podczas świętowania pojawił się tort, podziękowania i dyplomy dla osób zaprzyjaźnionych z ośrodkiem.

Do sióstr Józefitek szczególne podziękowania za niesienie miłości bliźnim, skierował Prezes Rady Ministrów Mateusz Morawiecki. List od Premiera przeczytała posłanka Lidia Burzyńska (PIS).

Na zakończenie spotkania wszyscy goście otrzymali perełki„Czyli duchowe myśli św. Zygmunta”.

CZYTAJ DALEJ

Nie żyje pasażer statku Diamond Princess. Był zarażony koronawirusem.

2020-02-28 16:57

[ TEMATY ]

śmierć

Niemcy

statek

koronawirus

wPolityce.pl/PAP/EPA/ALEX PLAVEVSKI

WHO: Wirus może dotrzeć do wszystkich krajów świata.

Brytyjczyk, który był na pokładzie statku wycieczkowego Diamond Princess, zacumowanego w Jokohamie w Japonii, zmarł na chorobę wywołaną przez koronawirusa - poinformowała w piątek japońska agencja prasowa Kyodo.

Agencja Reutera przekazała, że od brytyjskiego ministerstwa spraw zagranicznych na razie nie udało się uzyskać komentarza w tej sprawie.

Dotychczas spośród ponad 3,7 tys. pasażerów Diamond Princess pięć osób zmarło (nie licząc Brytyjczyka), a ponad 700 jest zainfekowanych.

WHO: Koronawirus może dotrzeć do wszystkich krajów świata

Po pierwszym przypadku koronawirusa potwierdzonym w Nigerii Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) ostrzegła w piątek, że epidemia rozszerza się, a wirus może dotrzeć do większości, „jeśli nie do wszystkich krajów” na świecie.

Zainfekowany mężczyzna przyleciał do Nigerii lotem Turkish Airlines ze Stambułu - przekazał również w piątek komisarz ds. zdrowia w stanie Lagos Akin Abayomi.

Abayomi powiedział na konferencji prasowej, że chory podróżował z Mediolanu we Włoszech. 26 lutego trafił do lekarza z objawami Covid-19 i 27 lutego został umieszczony w izolacji w stolicy kraju.

Jest on pierwszym przypadkiem zakażenia w Afryce Subsaharyjskiej.

Rzecznik WHO Christian Lindmeier poinformował w Genewie, że organizacja analizuje doniesienia o ponownym zakażeniu niektórych wyleczonych.

Jednak ogólnie rzecz biorąc osoba, która przeszła zakażenie koronawirusem, będzie odporna przynajmniej przez jakiś czas - zaznaczył.

Lindmeier dodał, że misja WHO do Iranu, w którym w piątek potwierdzono 34 zgony i 388 przypadków zakażenia, ma się rozpocząć na początku przyszłego tygodnia.

Do tej pory w Chinach kontynentalnych, gdzie znajduje się pierwotne ognisko epidemii, koronawirusem zakażone zostały 78 824 osoby, spośród których 2 788 zmarło. Wirus rozprzestrzenił się na ok. 50 krajów, w których odnotowano dotąd ponad 70 przypadków śmiertelnych.

60 przypadków koronawirusa w Niemczech

W Niemczech potwierdzono prawie 60 przypadków zakażenia koronawirusem - poinformowała w piątek rzeczniczka ministerstwa zdrowia. Dodała, że ta liczba obejmuje też osoby, które już wyzdrowiały.

Spytana o to, ile jest potwierdzonych przypadków zakażenia koronawirusem w Niemczech, rzeczniczka odpowiedziała, że w tej chwili prawie 60, ale „sytuacja jest bardzo dynamiczna”.

Dodała, że ministerstwo nie będzie wydawało rekomendacji w sprawie ewentualnego odwołania targów turystycznych ITB, które mają się odbyć w Berlinie w dniach 4-8 marca, gdyż decyzja należy do władz lokalnych.

Jak powiedział w piątek rzecznik rządu Niemiec Steffen Seibert, w tym momencie nie da się oszacować skutków ekonomicznych epidemii koronawirusa. Rzeczniczka ministerstwa gospodarki poinformowała, że rząd nie planuje obecnie wprowadzenia pakietu stymulacyjnego.

Na świecie stwierdzono dotąd ponad 83 tys. zakażeń koronawirusem, zdecydowaną większość z nich 78 824 - w Chinach. Koronawirus rozprzestrzenił się na ok. 50 krajów. Wśród państw Europejskich najwięcej zakażeń zanotowano we Włoszech - 650. Na całym świecie zmarło z powodu koronawirusa ponad 2800 osób.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Najczęściej czytane

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Redaktor Naczelna Tygodnika Katolickiego „Niedziela” wyznaczyła w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję