Reklama

Grobowce wrocławskiej katedry

Bądź na bieżąco!

Zapisz się do newslettera

Kaplica Świętego Krzyża to pierwsza kaplica, do której wchodzimy po przekroczeniu głównej, zachodniej bramy wejściowej katedry. W mur zachodni wmurowano spiżową płytę nagrobną Henryka legnickiego, biskupa we Włocławku (zm. 1398 r.).
Niewiele osób zdaje sobie sprawę, że minąwszy kaplicę Najświętszego Sakramentu, stąpamy po grobowcu. Wejście do krypty jest tuż przy bocznej, południowej bramie wiodącej do katedry. Pochowano tutaj dawnych rządców diecezji, m.in. Tomasza I i Tomasza II, kard. Bolesława Kominka (zm. 1974 r.), ks. inf. Karola Milika (zm. 1976), bp Wincentego Urbana (zm. 1983 r.) i kard. Adolfa Bertrama (zm. 1945 r.), którego szczątki sprowadzono do katedry 9 listopada 1991 r. Zmarł on w zamku biskupów wrocławskich w Javorniku w Czechach, po czym pochowano go na miejscowym cmentarzu. Tu warto dodać, że do 1945 r. część ziem podległych kanonicznie archidiecezji wrocławskiej leżało na terenie ówczesnej Czechosłowacji (dawna austriacka część diecezji). Z kolei archidiecezji wrocławskiej nie podlegała ziemia kłodzka, która należała do archidiecezji praskiej. Zmieniło się to w 1945 r.
Centralne miejsce kaplicy Najświętszej Maryi Panny zwanej Mariacką zajmuje tumba nagrobna bp. Przecława z Pogorzeli, która jest tak wspaniała, że przyrównać ją można do królewskich pomników nagrobnych Przemyślidów z warsztatu Piotra Parlera w katedrze św. Wita w Pradze.
W kaplicy św. Stanisława - patrona Polski zachowały się barokowe epitafia upamiętniające biskupa sufragana Frantza Engelberta Barbo von Waxenstein (zm. 1706 r.), prałata K. M. Frankenberga (zm. 1736 r.) i dziekana Leopolda hr. Sigismunda von Frankenberg (zm. 1731 r.), który ufundował w katedrze kaplicę Zmarłych oraz barokowy wystrój nawy głównej, w tym ambonę i cztery figury ojców Kościoła.
Kaplica św. Jana Chrzciciela powstała w 1408 r. Po pożarze przebudowano ją w 1517 r. na kaplicę grobową bp. Jana Thurzo, którego grobowiec był jednym z najwspanialszych w katedrze, ale - niestety - uległ w 1716 r. zniszczeniu. Ocalała tylko wyrzeźbiona w 1535 r. alabastrowa figura biskupa, spoczywająca obecnie na pięknej, barokowej tumbie. Epitafium na ścianie upamiętnia prałata Leopolda Wilhelma Tharaul (zm. 1706 r.), znanego opiekuna ubogich.
Na osi Cesarskiego Chóru zbudowano kamienny, wysoki słup, zwieńczony tzw. Latarnią Zmarłych. Ten typowo wczesnośredniowieczny motyw widoczny był jeszcze na rysunku F. B. Wernhera. Przestał istnieć w 1759 r. Latarnię zrekonstruowano w 2003 r. Codziennie, po zmroku, zapalana jest w niej lampa. Przypomina, że przy północnej ścianie katedry istniał cmentarz. Funkcjonował do połowy XVI w. Pozostała po nim pamięć, stąd zapewne kaplica Zmarłych, którą zbudowano obok.
Kaplica Zmarłych nosi obecnie nazwę kaplicy Zmartwychwstania. Powstała w 1749 r., a więc już za czasów rządów pruskich na Śląsku. Jest najmłodszą barokową kaplicą katedry. Ufundował ją Johann Christoph Rummerskirch, zaprojektował Johann Christoph Berger, a zbudował Bartholomäeus Wittwer. Powstała na planie prostokąta najpewniej dlatego, że w miejscu, w którym ją wzniesiono, zwęża się ulica. Nakrywa ją kolista kopuła z latarnią. Freski autorstwa Feliksa Antona Schefflera, które początkowo pokrywały kaplicę, zniszczył w 1759 r. pożar, ale odtworzono je z inicjatywy kard. Melchiora Diepenbrocka. Malowidła mocno ucierpiały podczas wielkich zniszczeń katedry w 1945 r. Obecne freski (Śmierć, Sąd Ostateczny, Piekło i Niebo) namalował po II wojnie światowej Wacław Taranczewski z Krakowa. W jej podziemiach jest krypta, w której pochowano kanoników katedralnych.
Szczególnie dużo epitafiów jest w obejściu wokół prezbiterium. Epitafium kanonika K. H. Oberga (zm. 1679 r.), wielkiego jałmużnika, umieszczono pomiędzy kaplicami Mariacką a Elektorską. Nagrobek biskupa sufragana Johanna Balthasa Liescha (zm. 1661 r.) zobaczymy pomiędzy kaplicami św. Elżbiety a Mariacką, zaś płytę nagrobną kanonika i dziekana katedry B. J. Jakuba Jerina (zm. 1663 r.) - w narożniku kaplicy św. Jana Chrzciciela. Naprzeciwko niego zachował się wspaniały, przypominający obraz przestrzenny, barokowy pomnik nagrobny jezuity, archidiakona Piotra Gebauera (zm. 1646 r.), zasłużonego kaznodziei, dlatego przedstawiono go, jak stoi na ambonie.
Obok figury Najświętszej Maryi Panny z Dzieciątkiem wmurowano tablicę upamiętniającą mord w Katyniu, dokonany w 1940 r. przez Sowietów na polskich oficerach. W czasach, gdy kłamano, że zbrodni tej dokonali Niemcy, było to jedno z nielicznych publicznych świadectw prawdy. Podczas Mszy św. w rocznicę mordu katyńskiego wystawiana jest przy niej warta honorowa Wojska Polskiego.
Epitafium jest też w murze prezbiterium. Upamiętnia biskupa von Jerin (zm. 1590 r.). Wykonał je wybitny rzeźbiarz niderlandzki, G. Hendrik. Z kolei przed ołtarzem bocznym z obrazem Matki Bożej Sobieskiego w posadzkę wmurowano tablicę grobową bp. Emanuela Szymońskiego (zm. 1832 r.).
Wspaniałymi, monumentalnymi grobowcami, są kaplice św. Elżbiety i Elektorska. One jednak, jako arcydzieła sztuki barokowej, zasługują na osobne omówienia.

Pomóż w rozwoju naszego portalu

Wspieram

2004-12-31 00:00

Oceń: 0 0

Reklama

Wybrane dla Ciebie

Domem Boga są wierzący

2026-01-20 10:08

[ TEMATY ]

rozważania

Ks. Krzysztof Młotek

Glossa Marginalia

Adobe Stock

Modlitwa Salomona stoi w centrum opisu poświęcenia świątyni w Jerozolimie. Księga Królewska należy do historii deuteronomistycznej. Redakcja dojrzewa w czasie zagrożenia królestwa i na wygnaniu. Tekst kładzie nacisk na jedyność Boga i posłuszeństwo Jego słowu. Król wyznaje, że nie ma podobnego Bogu Izraela. Wspomina Jego wierność (berit) i łaskę (hesed). Pada zdanie, które prostuje wyobrażenia: Stwórca nie mieści się w murach. Hebrajskie „niebo i niebiosa niebios” mówi o rzeczywistości przekraczającej każdą miarę. Świątynia otrzymuje rolę znaku. To miejsce, gdzie wypowiada się Imię Boga. Tam lud kieruje modlitwy, skargi i dziękczynienia. Deuteronomium opisuje ten wybór jako „umieszczenie Imienia” w jednym miejscu. Język pozostaje anikoniczny, wolny od posągów. Modlitwa łączy się z czystą wiarą w Niewidzialnego.
CZYTAJ DALEJ

Arcybiskup Fulton Sheen będzie beatyfikowany!

2026-02-09 17:17

[ TEMATY ]

Abp Fulton J. Sheen

Domena publiczna

Abp Fulton Sheen

Abp Fulton Sheen

Stolica Apostolska poinformowała diecezję Peorii, że proces wkracza na "drogę beatyfikacji"

Stolica Apostolska poinformowała biskupa Louisa Tylkę z diecezji Peoria w stanie Illinois, że proces beatyfikacyjny abp. Fultona Sheena będzie wznowiony, a kolejnym jego etapem jest beatyfikacja.
CZYTAJ DALEJ

Ksiądz o Kacprze Tomasiaku: "jego postawa przy ołtarzu i na skoczni pokazuje konsekwencję, pokorę i odpowiedzialność"

2026-02-10 13:53

[ TEMATY ]

sport

PAP/Grzegorz Momot

Lektor parafii Najświętszego Serca Pana Jezusa w Bielsku-Białej Kacper Tomasiak zdobył srebrny medal w skokach narciarskich na skoczni normalnej podczas Zimowych Igrzysk Olimpijskich 2026. Konkurs rozegrano w Predazzo. Sukces młodego skoczka spotkał się z szerokim odzewem w środowisku kościelnym.

Duszpasterstwo Liturgicznej Służby Ołtarza Diecezji Bielsko-Żywieckiej napisało w mediach społecznościowych: „Drogi Kacprze, tak jak Ty niosłeś kadzidło przed Panem, tak teraz On niech Cię niesie daleko i bezpiecznie. Jesteśmy z Ciebie bardzo dumni i dziękujemy za Twoje świadectwo wiary”.
CZYTAJ DALEJ

Reklama

Najczęściej czytane

REKLAMA

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Zarząd Instytutu NIEDZIELA wyznaczył w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję