Pomału dobiegnie końca trzeci rok mojej posługi biskupiej w archidiecezji wrocławskiej. Przez ten czas odbyłem spotkania z kapłanami poszczególnych dekanatów, zwizytowałem sporo parafii w samym Wrocławiu i w archidiecezji, nawiedziłem wiele parafii z okazji bierzmowania czy też innych posług, które podejmowałem na zaproszenie duszpasterzy. Każdy rok pozwala lepiej poznać owczarnię, która - wolą Ojca Świętego - została powierzona mojej trosce. Nawiązałem wiele kontaktów z władzami cywilnymi, zwłaszcza samorządowymi, i z wyższymi uczelniami naszego miasta. Był to czas przeznaczony na rozpoznanie sytuacji duszpasterskiej w archidiecezji.
W związku z tym rozpoznaniem wyłoniła się potrzeba zwrócenia szczególnej uwagi na rodzinę. W problematykę rodziny zostały wtajemniczone najważniejsze gremia i instytucje diecezjalne, jak Rada Duszpasterska, Rada Kapłańska, księża dziekani i wszyscy kapłani uczestniczący w konferencjach rejonowych, odbywających się jesienią i na wiosnę każdego roku. Również ostatnie Wrocławskie Dni Duszpasterskie podjęły ten ważny temat rodziny. Zapraszani byli wybitni znawcy tego problemu, którzy w sposób kompetentny go naświetlali. Dlaczego właśnie rodzina? Bo coraz bardziej widoczny staje się kryzys rodziny; wzrasta ilość rozwodów, rodzin patologicznych, odczuwalny staje się niż demograficzny. Rodzina narażona jest na niebezpieczeństwa zagrażające jej trwałości, ze względu na stałą rozłąkę małżonków spowodowaną emigracją zarobkową rodaków. W kontekście tych zjawisk problematyka rodzinna staje się bez wątpienia priorytetową wśród różnorodnych inicjatyw duszpasterskich. Z tym bezpośrednio łączy się problem duszpasterstwa młodzieżowego, który wielokrotnie już był podejmowany na łamach czasopism katolickich i nie tylko.
Zgodnie z zapowiedzią przekazaną wiernym w czasie ingresu do katedry i archidiecezji, w szczególny sposób chciałbym położyć akcent na rozwój duszpasterstwa biblijnego. Dobra bowiem formacja biblijna i liturgiczna laikatu jest najlepszym antidotum na proces sekularyzacji, idący przez Polskę i Europę. Odzierając świat z wartości transcendentnych proces ten sugeruje, aby ludzie żyli tak jakby Boga nie było. Stąd też oprócz znanego już w archidiecezji programu „Verbum cum musica”, łączącego słuchanie dobrej muzyki z wykładem biblijnym, erygowałem - w skali ogólnopolskiej i diecezjalnej - 14 października br. w katedrze Dzieło Biblijne. Zadaniem jego jest pogłębianie znajomości Pisma Świętego, szerzenie kultury biblijnej i kształtowanie duchowości biblijnej w różnych warstwach naszego laikatu. W celu przygotowania formatorów biblijnych w terenie, zostało erygowane dwuletnie Podyplomowe Studium Biblijne przy Papieskim Wydziale Teologicznym. Absolwenci tegoż Studium będą w przyszłości formować biblijnie innych ludzi w naszych parafiach. Chodzi o to, aby mieć przygotowanych pod względem biblijnym wiernych, którzy będą wspomagać duszpasterzy w dziele ewangelizacji.
Człowiek - jako istota rozumna - całe życie musi się uczyć. Trzeba ciągle pogłębiać swoją wiedzę, która nie stoi w miejscu, ale się rozwija. Niemal każdy dzień przynosi nowe osiągnięcia w różnych dziedzinach nauki. Dziedziną, która rozwija się w postępie geometrycznym jest informatyka. Aż trudno nadążyć za jej rozwojem. Nauki humanistyczne i teologia mają inne tempo rozwoju, ale i one się zmieniają, ponieważ zmienia się obraz świata, a od tego zależy obraz teologii. Dlatego w dokumentach papieskich dużą wagę przywiązuje się do formacji stałej duchowieństwa. Nasza formacja intelektualna i teologiczna nie kończy się z chwilą opuszczenia seminarium. Kapłani posługujący Ludowi Bożemu muszą być doinformowani na bieżąco w sprawach teologii, aby stare prawdy podawali współczesnym językiem, ze zrozumieniem problemów egzystencjalnych swoich parafian. Problem formacji permanentnej kleru został podjęty w archidiecezji i doczekał się nowych regulacji prawnych.
Do ożywienia życia religijnego przyczyniają się pielgrzymki, peregrynacje relikwii bardzo znanych świętych czy też peregrynacje Biblii w rodzinach. Niektóre pielgrzymki mają w naszej archidiecezji już utrwaloną tradycję, np. pielgrzymka do sanktuarium św. Jadwigi w Trzebnicy czy piesza pielgrzymka wrocławska na Jasną Górę. Od roku 2000 pielgrzymuje tam archidiecezja, tzn. kapłani i wierni, we wrześniu każdego roku. W związku z tym - po zmianie granic archidiecezji w roku 2004 - zostało erygowane sanktuarium diecezjalne Najświętszej Maryi Panny Matki Nowej Ewangelizacji, w kościele pw. św. Anny w Sobótce. Mam nadzieję, że w niedalekiej przyszłości rozwiną się pielgrzymki różnych grup diecezjalnych do tego sanktuarium. Dom Pielgrzyma, który w tej chwili jest remontowany i przystosowywany do nowej funkcji, będzie do dyspozycji pątników. Natomiast ośrodek duszpasterski i Centrum formacyjno-edukacyjne w Oławie-Otoku należałoby przede wszystkim wykorzystać na spotkania duszpasterstwa specjalistycznego, zwłaszcza na spotkania i skupienia młodzieżowe.
Dokonując podsumowania bieżącego roku, myślą trzeba wybiegać w przyszłość. Wrocław rozwija się dynamicznie. Powstają nowe dzielnice, rosną jak grzyby po deszczu nowe domy. Na dzień dzisiejszy wyłania się potrzeba budowy przynajmniej 3 nowych kościołów i erygowania 3 parafii. Na tym proces rozbudowy się nie zakończy, bo wokół Wrocławia powstaje również wiele nowych domów, które z czasem trzeba będzie włączyć w nową sieć parafialną.
Duże nadzieje wiążę z działalnością Papieskiego Wydziału Teologicznego. Wkrótce zostanie zakończony całkowity remont siedziby Fakultetu, dawnego pałacu arcybiskupiego. Na sprawniejsze funkcjonowanie naszej uczelni otrzymaliśmy dofinansowanie z budżetu państwowego. Pomoc ta powinna przyczynić się do stabilizacji kadr, do lepszych wyników naukowych i do twórczej pracy. Wybiegając w przyszłość, trzeba myśleć o powoływaniu nowych katedr, które podyktuje życie i sytuacja Kościoła.
W perspektywie przyszłego roku pojawia się 10. rocznica 46. Międzynarodowego Kongresu Eucharystycznego. Chcemy związać ją z uroczystością Najświętszego Ciała i Krwi Pańskiej (Boże Ciało), idąc w procesji teoforycznej trasą z czasów Kongresu. W naszych parafiach rocznica ta powinna być zaznaczona wzmożonym życiem eucharystycznym, pogłębieniem duchowości eucharystycznej i częstszym zamawianiem Mszy świętych w różnych intencjach.
Mamy w naszym mieście relikwie świętej Joanny Beretty Molla, która wybrała życie dziecka nad własne życie. Może dobrze byłoby, aby te relikwie nawiedzały nasze parafie i przypominały rodzinom, że ich podstawowym obowiązkiem jest ochrona życia od poczęcia do naturalnej śmierci. Można by podjąć na szerszą skalę peregrynację Biblii w rodzinach, która byłaby wspaniałą okazją do wspólnej lektury Pisma Świętego w gronie rodzinnym. Wśród tych różnych inicjatyw najważniejszy jest gorliwy kapłan, który służy wspólnocie parafialnej, troszczy się o poziom życia duchowego i rozwija życie wiary swoich wiernych. Mam nadzieję, że naszym kapłanom nie braknie pomysłów duszpasterskich, natchnień Ducha Świętego i skuteczności działania. Z nadzieją i ufnością wkraczamy w nowy rok kalendarzowy, licząc na pomoc Bożą we wszystkich naszych działaniach.