W dniach 14-23 lipca w Górecku Kościelnym miały miejsce warsztaty ekologiczne Ruchu Ekologicznego św. Franciszka z Asyżu (REFA) - pozarządowej organizacji społecznej zajmującej się ochroną środowiska. REFA skupia głównie młodych katolików i jest jedyną w kraju organizacją, która w swoich działaniach na rzecz ochrony stworzenia odwołuje się do nauczania Kościoła katolickiego, a w szczególności do Sługi Bożego Jana Pawła II oraz Patrona ekologów św. Franciszka z Asyżu.
Roztocze przywitało nas deszczem. W poniedziałkowe popołudnie 14 lipca ciemne, ołowiane chmury zasnuwały niebo nad Góreckiem Kościelnym, w kierunku którego zmierzały grupy młodych ludzi. To uczestnicy kolejnych (już trzynastych) warsztatów ekologicznych Ruchu Ekologicznego św. Franciszka z Asyżu. Warsztaty te są jedną z licznych form działalności REFA. Prowadzone są corocznie w lipcu, w cennych przyrodniczo i kulturowo zakątkach na terenie całego kraju - parkach narodowych i krajobrazowych, rezerwatach biosfery, w górach, na nizinach, nad jeziorami i nad morzem. Ich celem jest formowanie młodych ludzi w duchu poszanowania stworzenia zgodnym z ekospołecznym nauczaniem Kościoła, a w szczególności Jana Pawła II. Uczestnikami są głównie studenci i uczniowie z całego kraju, kadrę stanowią naukowcy KUL, UMCS, pracownicy Muzeum Przyrodniczego w Kazimierzu Dolnym i in. Warsztaty są elementem szerszego programu edukacji ekologicznej „Taniec z wilkiem z Gubbio” realizowanego od wielu lat przez REFA. W trakcie ich trwania staramy się łączyć ze sobą trzy ważne elementy: modlitwę, przyrodę i kulturę oraz wspólnotę. Wszystkie one przewijały się również podczas naszego roztoczańskiego spotkania.
A miejsce nie zostało wybrane przypadkowo. Niektórzy z nas, w tym piszący te słowa, znali bardzo dobrze Roztocze i unikalną atmosferę, jaka panuje w Górecku Kościelnym, zaś dla wielu uczestników z całej Polski ziemia ta jest istną terra incognita. Pojawiła się zatem okazja, aby w oryginalnych okolicznościach przyrody roztoczańskiej przeprowadzić również oryginalne zajęcia dla młodych ludzi.
Bazę stanowiło Górecko Kościelne, gdzie życzliwej gościny udzielił nam ks. Tadeusz Sochan, proboszcz miejscowej parafii. Trudno o lepsze miejsce. Wszak tutaj istniał przed laty klasztor franciszkanów konwentualnych (tych samych, którzy sprawują opiekę duchową nad REFA) i nadal przechadzają się tu, rozmawiając zapewne poufale, „prosty Franciszek z Asyżu z biskupem Stanisławem ze Skałki”, przy kościele stoi figurka Patrona Ekologów a droga do źródełka wiedzie wśród kilkusetletnich dębów. Zaś wypisane na deseczkach, na ścianach domu parafialnego, franciszkańsko-ekologiczne wiersze Sergiusza Riabinina przyprawiły niektórych z nas o łzy wzruszenia. Bowiem docent Riabinin był wielkim orędownikiem franciszkańskiej ekologii, którą propagował wierszem i prozą. Jego prace do dziś stanowią inspirację dla wielu członków REFA. W ostatnich latach Ruch wydał również kilka książek z jego twórczością i opartymi na niej konspektami zajęć edukacyjnych.
Tak wielki ładunek pozytywnych odczuć zniwelował skutki ponurej pogody, jaka nas przywitała. Przystąpiliśmy do konsekwentnej realizacji programu warsztatów. Bo spotkania wakacyjne REFA to nie tylko odpoczynek i podziwianie przyrody i wytworów rąk ludzkich. Nie jest to też sztywny obóz formacyjno-szkoleniowy. To raczej swego rodzaju „zabawy przyjemne i pożyteczne”.
Poznawanie Roztocza rozpoczęliśmy od… filmu, który nie tylko ożywił chmurny dzień, ale też był wspaniałym wprowadzeniem do mającej nastąpić nazajutrz wycieczki po Roztoczańskim Parku Narodowym. Jak się okazuje, jest to doskonała forma przygotowania uczestników do zapoznania się z nowym terenem. Później, wędrując ścieżkami RPN-u czy szlakami Roztocza, spoglądając z wysokości Bukowej Góry na wieś Sochy, spacerując nad Stawami Echo czy Stawem Kościelnym, młodzi ludzie wiedzieli gdzie są i łatwiej zapamiętywali miejsca. W trakcie tych wędrówek realizowaliśmy ważny element warsztatów polegający na poznawaniu przyrody i wartości kulturowo-historycznych terenu. Służyły temu nie tylko wyprawy piesze, których zawsze planujemy bardzo dużo i na długie dystanse, ale również wycieczki autokarowe. Nie sposób w 10 dni poznać pieszo całego Roztocza. My również, korzystając z dobrodziejstw cywilizacji, zwiedziliśmy kilka okolicznych ciekawych miejsc. To Krasnobród z sanktuarium Matki Bożej Krasnobrodzkiej, licznymi kapliczkami i cudownym źródełkiem, z kaplicą św. Rocha, gdzie niegdyś dzielni powstańcy styczniowi wiedli bój z carskim zaborcą. Pamiętają to zapewne stare buki i jodły porastające okolice kapliczki w rez. św. Roch. Niezapomniane wrażenie zrobił też pałac Leszczyńskich, a resztki pięknego angielskiego ogrodu pokazywały, iż w swej historii był jeszcze wspanialszy. Następnie udaliśmy się do Zamościa. Jego poznawanie rozpoczęliśmy od szczególnego dla każdego chrześcijańskiego ekologa miejsca - kościoła pw. Matki Bożej Królowej Polski. To stąd, spod ołtarza „Mocni Nadzieją”, w skwarne czerwcowe popołudnie 1999 r. popłynęły papieskie słowa: „Piękno tej ziemi skłania mnie do wołania o jej zachowanie dla przyszłych pokoleń. Jeśli kochacie tę ojczystą ziemię, niech to wołanie nie pozostanie bez odpowiedzi! Zwracam się w szczególny sposób do tych, którym powierzona została odpowiedzialność za ten kraj i za jego rozwój, aby nie zapominali o obowiązku chronienia go przed ekologicznym zniszczeniem! Niech tworzą programy ochrony środowiska i czuwają nad ich skutecznym wprowadzaniem w życie!… Niech ich wspierają organizacje, które stawiają sobie za cel obronę dóbr naturalnych! W rodzinie i w szkole nie może zabraknąć wychowania do szacunku dla życia, dla dobra i piękna. Wszyscy ludzie dobrej woli winni współdziałać w tym wielkim dziele. Każdy z uczniów Chrystusa niech weryfikuje styl swego życia, aby słuszne dążenie do pomyślności nie zagłuszyło głosu sumienia, które waży to, co słuszne i prawdziwie dobre”.