Reklama

Patrząc w niebo

Baran

Niedziela Ogólnopolska 50/2004

12 grudnia godz. 19.00

12 grudnia godz. 19.00

Bądź na bieżąco!

Zapisz się do newslettera

Wysoko na południowym niebie możemy podziwiać piękny gwiazdozbiór Andromedy jadącej na skrzydlatym Pegazie, którego trzy najjaśniejsze gwiazdy tworzą z jasnymi gwiazdami Andromedy figurę podobną do Wielkiego Wozu. Pod Andromedą i Pegazem rozpoznajemy opisaną ostatnio konstelację Ryb, w której znajduje się teraz tzw. punkt Barana, najważniejsze chyba miejsce na naszym nieboskłonie. Ale to właśnie pobliski niewielki gwiazdozbiór Barana został nazwany przez rzymskiego poetę Maniliusa „Księciem wszystkich znaków”, bowiem punkt równonocy wiosennej leżał niegdyś na jego obszarze. Punkt Barana przesuwa się z powodu zjawiska precesji, średnio co 2000 lat o jeden gwiazdozbiór dalej. Dlatego kiedyś punkt Barana znajdzie się w gwiazdozbiorze Wodnika, kończąc w ten sposób „Wiek Ryb” i rozpoczynając nowy „Wiek Wodnika”. Baran zajmował więc zawsze najważniejszą pozycję w greckiej nauce o niebie. Asyryjczycy w dniu równonocy wiosennej składali w ofierze barana i nazywali ten gwiazdozbiór „ofiarą”. Poza tym Baran jest pierwszym gwiazdozbiorem zodiakalnym i słyszeli o nim chyba wszyscy.
Najwyraźniejsza grupa gwiazd tej konstelacji wyznacza położenie głowy mitologicznego Barana. Pozostała część gwiazdozbioru jest już słabiej widoczna. Gwiazdozbiór związany jest ze znaną grecką legendą, w której baran o złotym runie unosi na swoim grzbiecie Frykosa i Helle, ratując tego pierwszego od złożenia bogom w ofierze. Podczas lotu nad cieśniną morską wydarzył się nieszczęśliwy wypadek. Helle spadła i utonęła w morskiej głębinie, a dla uczczenia jej pamięci wody pobliskiej cieśniny nazwano Hellespont, co oznacza „morze Helle” (dziś Dardanele).
Najjaśniejsza w konstelacji Barana jest piękna gwiazda Hamal (z arabskiego - głowa barana lub owca). Gwiazda ta jest żółtopomarańczowym olbrzymem odległym od nas o 78 lat świetlnych. Z odległości 52 lat świetlnych wdzięczy się biała gwiazda Sheratan, świecąca już znacznie słabiej niż Hamal. Obydwie charakterystycznie odznaczające się gwiazdy zawsze bardzo łatwo rozpoznać na naszym niebie.
Wielki Wóz świeci nisko nad północnym horyzontem, natomiast Trójkąt Letni wskazuje na zbliżającą się nieuchronnie zimę. Gwiazda Altair, będąca dolnym wierzchołkiem Trójkąta, szybko zachodzi pod horyzont. Wieczorem wielki Krzyż Północy (gwiazdozbiór Łabędzia) ustawiony jest przodem do zachodniego horyzontu. Po przeciwnej stronie wschodzi wspaniała konstelacja Oriona, nad którą rozpoznajemy charakterystyczne gwiazdozbiory Byka oraz Bliźniąt. Wysoko odnajdziemy wijącą się przez cały nieboskłon wstęgę Drogi Mlecznej. Wieczorem wschodzi też jasna planeta Saturn, a dwie godziny po północy Jowisz. Nad ranem pojawia się jeszcze Jutrzenka, która z każdym dniem oddala się od widocznego nieco wyżej czerwonego Marsa. Jeszcze dwa tygodnie temu Jutrzenka znajdowała się na niebie wyżej niż Mars. Za jakiś czas piękna Jutrzenka zniknie w blasku Słońca.

Pomóż w rozwoju naszego portalu

Wspieram

2004-12-31 00:00

Oceń: 0 0

Reklama

Wybrane dla Ciebie

To siostry zakonne były architektami wolności w Ameryce - podkreśla abp Lori

2026-10-02 13:06

[ TEMATY ]

Ameryka

siostry zakonne

architektki wolności

arcybiskup William Lori

Joanna Popławska/Niedziela

Podczas krajowego zgromadzenia Konferencji Wyższych Przełożonych Zakonów Żeńskich arcybiskup William Lori podkreślał rolę sióstr zakonnych w budowaniu amerykańskiej wolności. Zaznaczył, że ich świętość i służba pozostają kluczowe dla odnowy Kościoła i społeczeństwa.

Przemówienie arcybiskupa Williama Lori, wygłoszone podczas krajowego zgromadzenia Wyższych Przełożonych Zakonów Żeńskich (CMSWR), zakończyło się owacją na stojąco. Wydarzenie odbyło się w dniach 17-20 września we Florissant w stanie Missouri pod hasłem: „250 lat wolności: Córki Kościoła z pokolenia na pokolenie".
CZYTAJ DALEJ

Czy Polska stanie się drugą Francją? Ostrzeżenie dla polskiej szkoły

2026-10-02 21:38

[ TEMATY ]

Francja

edukacja

Andrzej Sosnowski

PAP/EPA/Firas Abdullah

Paryż - krajobraz po francuskim proteście młodzieży

Paryż - krajobraz po francuskim proteście młodzieży

Płonące szkoły, barykady, starcia z policją i tysiące zatrzymanych. Francuski protest młodzieży, rozpoczęty od realnych problemów edukacji, w części miejsc przerodził się w przemoc. Nie oznacza to, że podobny scenariusz czeka Polskę. Powinien jednak skłonić do pytania: czy europejska szkoła, coraz silniej skoncentrowana na dobrostanie i komforcie ucznia, nadal przygotowuje go do wysiłku, frustracji, odpowiedzialności i poświęcenia?

Francuskie protesty rozpoczęły się od problemów, których nie wolno lekceważyć: braków nauczycieli, złego stanu budynków, przepełnionych klas i niedostatecznych środków na edukację. W ciągu kilku dni objęły znaczną część kraju. 2 października br. około 400 szkół średnich pozostawało zamkniętych, zatrzymano ponad dwa tysiące osób, a 65 pracowników oświaty odniosło obrażenia. Dochodziło do podpaleń i starć z policją.
CZYTAJ DALEJ

Św. Franciszek z Asyżu. Mija 800 lat od śmierci mistyka, stygmatyka i założyciela zakonu franciszkanów

2026-10-03 09:24

[ TEMATY ]

Św. Franciszek z Asyżu

flickr.com

Św. Franciszek mówił, że głosić trzeba zawsze życiem, a czasem - także słowami; pokazał, co to naprawdę znaczy radykalnie żyć Ewangelią - powiedział PAP rzecznik prasowy zakonu franciszkanów o. Jan Maria Szewek. W sobotę mija 800 lat od śmierci mistyka, stygmatyka i założyciela zakonu.

PAP: Jaką spuściznę pozostawił Kościołowi święty zwany „biedaczyną z Asyżu"?
CZYTAJ DALEJ

Reklama

Najczęściej czytane

REKLAMA

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Zarząd Instytutu NIEDZIELA wyznaczył w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję