Reklama

Jasna Góra

Tu zawsze byliśmy wolni – wystawa na Jasnej Górze na 100-lecie Niepodległości

Unikatowe fotogramy z jasnogórskiego archiwum, biżuteria patriotyczna, pamiątki po zesłańcach syberyjskich – m.in. takie eksponaty można już oglądać na nowej wystawie w Arsenale na 100-lecie Niepodległości. Tworzą one opowieść o losach Jasnej Góry od mrocznych czasów zaborów i okresu powstania styczniowego, aż po współczesność. Wystawę otworzył dziś abp Stanisław Gądecki, przewodniczący KEP.

[ TEMATY ]

Jasna Góra

wystawa

abp Stanisław Gądecki

Michał Janik/TV NIEDZIELA

Przesłanie wystawy brzmi: „Tu zawsze byliśmy wolni. Jasnej Góry droga do niepodległości 1882 -1918”. Na nierozerwalne związki polskiego narodu z Cudownym Wizerunkiem Matki Bożej wskazał o. Arnold Chrapkowski, przełożony generalny Zakonu Paulinów.

Abp Stanisław Gądecki otwierając wystawę zwrócił uwagę wolność człowieka w wymiarze indywidualnym i prawe sumienie. - To, co niesie ze sobą wolność wewnętrzna jest sprawą zasadniczą, która determinuje także byt człowieka w każdych okolicznościach – podkreślił przewodniczący KEP. Zauważył też, że tylko sumienie może ocalić człowieka i ocalić państwo . - Jeśli odchodzimy od prawego sumienia, tracimy naszą wolność, stajemy się niewolnikami, i to niewolnikami dzisiaj bardzo wyraźnie widocznymi – relatywizmu moralnego i konsumizmu – mówił.

Zobacz zdjęcia: Tu zawsze byliśmy wolni

- Sanktuarium od ponad sześciu wieków pozostaje złączone z pulsem narodu, że wszystko co ważne dzieje się wśród Polaków, znajduje tu swoje odzwierciedlenie – mówił z kolei kurator wystawy i kustosz Zbiorów Wotywnych Jasnej Góry o. Stanisław Rudziński.

Reklama

- Rola Jasnej Góry polegała na przygotowaniu polskiego społeczeństwa do odzyskania niepodległości, pielęgnowaniu uczuć religijnych i budzeniu ducha narodowego – wyjaśniał o. Rudziński. Zdaniem paulina zasadnicze znaczenie miało przywrócenie w wielkiej skali ruchu pielgrzymkowego, odbudowa charakteru Jasnej Góry jako sanktuarium narodowego oraz przywrócenie do powszechnej świadomości tytułu Matki Bożej jako Królowej Korony Polskiej.

Zebrane na wystawie dokumenty i pamiątki tworzą opowieść o losach Jasnej Góry od czasów zaborów i okresu powstania styczniowego, aż niemal do współczesności. - Poprzez carskie szykany, odrodzenie pielgrzymek okresu międzywojennego, wielkie postaci polskiej i europejskiej historii goszczące w klasztorze, tragiczne lata okupacji i okresu komunizmu po role Prymasa Wyszyńskiego i św. Jana Pawła II – mówi o zamyśle wystawy jej kurator.

Jasnogórska droga do niepodległości rozpoczęła się w roku 1882, kiedy to klasztor obchodził jubileusz 500-lecia fundacji. To niezwykle symboliczne wydarzenie – zwrócił uwagę o. Rudziński. Wtedy to został ustawiony pod Jasną Górą pomnik cara Aleksandra II. Stał w miejscu dzisiejszej figury Matki Bożej Niepokalanej, tam, gdzie piesi pielgrzymi wchodzą przed Szczyt i padając na kolana, oddają hołd Matce Najświętszej.

Reklama

Jak przypomniał paulin, był to czas kulminacji rusyfikacji i prześladowań Polaków pod zaborem, a jednocześnie czas wzmagającej się mobilizacji polskiego Kościoła i społeczeństwa. W ciągu 20 lat paulini przygotowali Jasną Górę do pełnienia Sanktuarium Narodu w wolnej Polsce. Te dzieje w sposób szczególny opowiadają fotografie w postaci dużych rozmiarów fotogramów a także przygotowana specjalna multimedialna prezentacja. Niektóre zdjęcia są prezentowane po raz pierwszy jak np. fotografie pokazujące Jasną Górę końca XIX w. noszące ślady po wielkim pożarze wieży, który wybuchł w nocy z 15 na 16 sierpnia 1900 r.

Fotogramy pokazują także zmiany jakie zachodziły w architekturze Jasnej Góry pod wpływem poszukiwań stylu narodowego w Polsce przed 1918 r. i tuz po odzyskaniu niepodległości, szczególnie dzięki działaniom znakomitego architekta Stefana Szyllera.

Cennym eksponatem wystawy jest figura Matki Bożej Niepokalanej, która została postawiona na placu zaraz potem, jak rozebrano pomnik cara.

W centrum wystawy znajduje się obraz - wotum częstochowskiego malarza Aleksandra Markowskiego zatytułowany „ W środku nocy”. Wśród płonących serc, otaczających Matkę Bożą w Jasnogórskim Wizerunku i przybyłą do Niej Matkę Bożą z Ostrej Bramy, wśród różnorakich wotów-znaków polskiej historii artysta umieścił także krzyże Katynia i Sybiru – symbole Golgoty Wschodu.

- Jasna Góra jest prawdziwym skarbcem pamiątek, które noszą wyraźne ślady martyrologii polskiego narodu – zauważa o. Rudziński. Do tych szczególnych darów należy duża grupa tzw. biżuterii patriotycznej. Biżuteria ta ze względu na występujące na niej symbole i hasła ma charakter specyficznie polski nieznajdujący precedensu w dziejach biżuterii innych krajów. Odgrywała ona rolę i znaczenie symbolu demonstracji uczuć patriotycznych i religijnych.

Do rzadkich i cennych pamiątek należy tzw. krzyżyk Olszynki Grochowskiej. W polskich kolekcjach muzealnych znajduje się tylko kilka podobnych krzyżyków. Jest wykonany z gałązek olszyny i oprawiony w złoto. Na środkowym złotym okuciu łączącym ramiona krzyża, ma wygrawerowany napis: „25 lutego 1831, z Olszynki", czyli datę bitwy w Olszynce Grochowskiej stoczonej w pobliżu Pragi (obecnie część dzielnicy Praga-Południe w Warszawie) w czasie powstania listopadowego 1831 r. Ich powstanie wiązane jest z postacią znanej z działalności dobroczynnej i patriotycznej Klaudyny z Działyńskich Potockiej, która zainicjowała wykonanie krzyżyków w Dreźnie, gdzie przebywała po upadku powstania listopadowego opiekując się polskimi wychodźcami. Było ich, jak się przypuszcza, około 200. Przez wiele lat po upadku powstania listopadowego były niemal patriotyczną relikwią.

Kolejna grupa biżuterii patriotycznej pochodzi z lat z 1860—1861 r. z okresu żałoby narodowej, kiedy to Polki nosiły czarną, żałobną biżuterię z symbolami męczeństwa i niewoli. W zbiorach jasnogórskich z tego czasu zachowało się kilka charakterystycznych obiektów. Z chwilą wybuchu powstania w 22 stycznia 1863 r. obok żałobnych elementów pojawiły się ozdoby z trójpolowym herbem polskim (Orzeł, Pogoń, Archanioł), a na wielu z nich występował symbol nadziei — kotwica. Z tego okresu w zbiorach jasnogórskich znajduje się m.in. duża srebrna brosza w formie krzyża, na którym jest umieszczona kotwica z orłem polskim i palmą męczeńską w otoku wieńca cierniowego, a także kilkanaście pierścieni o tej samej symbolice. Wśród tego okresu są także srebrne brosze z charakterystycznym dla biżuterii patriotycznej napisem: „Boże zbaw Polskę". Niektóre z nich można zobaczyć na wystawie.

Z jasnogórskich zbiorów wydobyte zostały również na ekspozycję oryginalne kajdany, w które zakuwani byli Sybiracy, także fragmenty odzieży zesłańców.

- To są pamiątki, które wzruszają, szczególnie ta biżuteria związana z czasami zaborów, z walką o wolność, przypomina nam o tym, jak bardzo Polacy utożsamiali się z losami swojej Ojczyzny – powiedział przeor klasztoru o. Marian Waligóra.

Wśród wyjątkowych znaków ducha religijno – patriotycznego Polaków czasów II wojny światowej zobaczyć można np. obozowy różaniec z medalikiem wyrzeźbionym przez więźnia w kawałku szczoteczki do zębów.

- Przeszłość ta pragnie zapewnić nas, że jest żywa i że z niej narodzić się musi przyszłość dla nas, Polaków, dokładnie tak samo, tak jak narodziła się 100 lat temu – powiedział kustosz wystawy o. Rudziński. Ekspozycja została przygotowana przez pracowników Zbiorów Sztuki Wotywnej na Jasnej Górze, wśród nich o. Cyryla Motyla, paulina i Marka Soczyka.

Podczas otwarcia wystawy obecni byli m.in. bp Artur Miziński, sekretarz generalny KEP, ks. Paweł Rytel-Andrianik, rzecznik KEP, o. Arnold Chrapkowski, generał Zakonu Paulinów, o. Marian Waligóra, przeor Jasnej Góry, o. Stanisław Rudziński, kustosz Zbiorów Sztuki Wotywnej na Jasnej Górze, który czuwał nad realizacją wystawy oraz o. Jan Golonka, były wieloletni kustosz jasnogórskich zbiorów wotywnych.

2018-05-02 17:52

Oceń: 0 0

Reklama

Wybrane dla Ciebie

Kamion w Pałacu Sztuki w Krakowie

2020-03-20 17:29

[ TEMATY ]

Kraków

wystawa

malarstwo

Wieluń

Duda‑Gracz

Biuro prasowe jasnej Góry

W dniu 5 marca 2020 w Pałacu Sztuki w Krakowie otwarto Jubileuszową Wystawę Ogólnopolskich Plenerów Malarstwa Figuratywnego im. J. Dudy-Gracza „20 x Kamion 10 x Szczyrk”.

Wernisaż cieszył się bardzo dużym zainteresowaniem.

Gościem specjalnym wernisażu była Wilma Duda-Gracz, żona patrona plenerów (zmarła niestety niedawno, 16 marca 2020).

Wystawa to prezentacja wybranych aspektów działalności artystycznej z ostatnich dwudziestu lat plenerów w Kamionie i dziesięciu lat plenerów w Szczyrku. Prace pochodzą z kolekcji rodzinnej Wilmy i Agaty Dudy Gracz, Muzeum Ziemi Wieluńskiej, pracowni artystów oraz kolekcji Joanny Rynkiewicz, sponsora pleneru w Szczyrku. Grupę tę stanowią dzieła artystów powracających do sztuki figuratywnej o charakterze narracyjno – symbolicznym i ekspresyjnym, o podobnym sposobie poszukiwania, lecz różnorodnej, subiektywnej interpretacji.

Przez plenery przewinęło się kilkudziesięciu artystów z całej Polski. W Krakowie można oglądać prace 16 z nich: Romana Banaszewskiego, Renaty Bonczar, Andrzeja Borowskiego, Stanisława Chomiczewskiego, Mariana Danielewicza, Jana Norberta Dubrowina, Anny Jagodovej, Andrzeja Kacperka, Pawła Kotowicza, Przemysława Lasaka, Waldemara Marszałka, Krzysztofa Pasztuły, Aliny Sibery, Joanny Sierko-Filipowskiej, Janusza Szpyta, Leszka Żegalskiego oraz Wielkiego Nieobecnego -Jerzego Dudy-Gracza.

Na 5 kwietnia zaplanowano wernisaż wystawy w Muzeum Ziemi Wieluńskiej, który jednak ze względu na sytuację epidemiologiczną stanął pod znakiem zapytania.

Zobacz zdjęcia: Wystawa
CZYTAJ DALEJ

Bośnia i Hercegowina: dwóch kapłanów i trzy zakonnice w Medjugorja zarażone koronawirusem

2020-03-30 08:55

[ TEMATY ]

Medjugorie

koronawirus

Moto Itinerari / Foter.com / CC BY-SA

W Medjugorju w Hercegowinie - od prawie 40 lat miejscu nieustannych objawień maryjnych – stwierdzono pięć przypadków zarażenia koronawirusem: dwa u tamtejszych franciszkanów i trzy u sióstr w pobliskim klasztorze. Chorzy pozostają pod opieką zespołu medycznego, a wszystkie działania są podejmowane w porozumieniu z władzami cywilnymi i służbą zdrowia. Poinformował o tym 29 marca chorwacką Informacyjną Agencję Katolicką IKA o. Miljenko Šteko - przełożony hercegowińskiej prowincji franciszkańskiej. Dodał, że w porozumieniu z wizytatorem apostolskim [abp. Henrykiem Hoserem] prowincja będzie nadal zapewniać opiekę duszpasterską nad parafią i to wswzystko, co będzie potrzebne do jej funkcjonowania w tych warunkach.

Jeden z zarażonych zakonników o. Tomislav Pervan, posługujący w Medjugorju od 7 lat, wydał oświadczenie, w którym oznajmił, że stwierdzono u niego pozytywny wynik testu na obecność koronawirusa w jego organizmie. Powiadomił o tym swych współbraci i całą wspólnotę parafialną w tej hercegowińskiej wiosce 29 bm. w liście na utworzonej niedawno stronie hercegovackiportal.com . Jednocześnie zaznaczył, że według lekarzy jego organizm przezwyciężył wirusa i nie ma niebezpieczeństwa pogorszenia się jego stanu zdrowia.

"Jak może pamiętacie, w środę 25 marca rano wspomniałem, abyśmy się modlili za papieża, który też jest zagrożony [wirusem], ale poleciłem także swoje potrzeby waszym modlitwom. Niektórzy uznali, że coś jest nie w porządku" – napisał franciszkanin. Wyjaśnił, że tydzień wcześniej poczuł gorączkę, drgawki i inne objawy, typowe dla niego, gdy ma grypę. Nazajutrz utrzymywała się już tylko nieznacznie podwyższona temperatura, ale opiekująca się nim siostra zaraz zaopatrzyła go w odpowiednie lekarstwa. Sytuacja zdawała się poprawiać, chory mógł normalnie oddychać i nie wykazywał żadnych oznak, "o których tyle się teraz mówi".

Kapłan zaznaczył następnie, że na wszelki wypadek poddał się badaniu na obecność wirusa Covid-19 i wówczas okazało się, że wynik testu jest pozytywny. Zapewnił, że w czasie swej choroby nie wychodził z domu ani nie prowadził samochodu, a jednak – zauważył – ktoś przyniósł tego wirusa do domu, w którym oprócz niego mieszka jeszcze ponad 20 sióstr. Są to w większości starsze kobiety, które spędzają tam swe ostatnie lata, trwając jednocześnie na modlitwie. "I one są zagrożone a gdyby wszystkie przeszły badania, to z pewnością liczba zarażonych byłaby wyższa" – ubolewał kapelan. Podkreślił, że "teraz wszystko jest w rękach Pana i lekarzy".

Na zakończenie oznajmił, że lekarze, badający go, stwierdzili, że pokonał on kryzys a jego organizm stworzył układ odpornościowy i nie zagraża mu pogorszenie zdrowia. Dodał, że oczywiście leczenie jest nadal konieczne i musi on się stosować do wszystkich poleceń lekarzy. "Mam nadzieję, że będzie dobrze, z Bożą pomocą. Wszystkich was proszę, abyście w swych modlitwach pamiętali o tym klasztorze i o tych trzech zarażonych siostrach (...). Prośmy Pana, aby odwrócił od nas zło tej zarazy!" – zakończył swój list o. T. Pervan.

CZYTAJ DALEJ

Szumowski: zapadła decyzja o dystrybucji m.in. ponad 5 mln maseczek, 2 tys kombinezonów, 6 mln rękawiczek

2020-03-30 15:48

[ TEMATY ]

koronawirus

Szumowski

PAP/Radek Pietruszka

Środki ochrony osobistej trafią nie tylko do szpitali zakaźnych, ale też do pozostałych jednostek systemu ochrony zdrowia, a także służb - poinformował w poniedziałek minister zdrowia Łukasz Szumowski. Wyjaśnił, że będzie to ponad 5 mln 200 tys. maseczek, prawie 32 tys. kombinezonów, ponad 6 mln rękawiczek.

Podczas konferencji prasowej Szumowski mówił, że do tej pory resort komunikował, że państwo jest odpowiedzialne przede wszystkim za szpitale zakaźne i placówki jednoimienne. "To pozostaje w mocy, na pierwszej linii frontu mamy osoby, które tam w tym jednostkach pracują i pacjenci z koronawirusem powinni trafiać przede wszystkim do tych szpitali" - zaznaczył.

Jednocześnie - jak mówił - sytuacja się zmienia i liczba stwierdzonych przypadków będzie w tysiącach. "To oznacza, że coraz większe ryzyko jest w pozostałych zakładach i miejscach, gdzie są leczeni pacjenci" - stwierdził.

Minister poinformował o decyzji o dystrybucji środków ochrony osobistej nie tylko do szpitali zakaźnych, ale też do pozostałych szpitali, POZ, aptek, ratownictwa medycznego, służb takich, jak policja i straż graniczna.

"W związku z tym dziś podjęta została decyzja o dystrybucji ponad 5 mln 200 tys. maseczek, prawie 119 tys. masek FFP2 i wyższych, prawie 32 tys. kombinezonów, ponad 6 mln rękawiczek, 41,5 tys. gogli ochronnych oraz 60 tys. 5-litrowych pojemników płynów dezynfekcyjnych. Zostaną rozdysponowane i do szpitali jednoimiennych, i do pozostałych jednostek ochrony zdrowia" - przekazał.(PAP)

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Najczęściej czytane

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Redaktor Naczelna Tygodnika Katolickiego „Niedziela” wyznaczyła w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję