Reklama

Czeladzkie skarby

Bądź na bieżąco!

Zapisz się do newslettera

Kościół św. Stanisława w Czeladzi obok wielu zabytków malarskich, liturgicznych posiada również wiekowe, pochodzące z 1637 r., dziewięciogłosowe organy, bogato zdobione motywami roślinnymi. Jeszcze trzydzieści lat temu w czasie liturgii rozbrzmiewał ich głos, obecnie ten wczesnobarokowy instrument oczekuje na gruntowną renowację.

Organy przeniesiono do kościoła wkrótce po jego zbudowaniu, czyli ok. 1913 r. Pierwotnie instrument był umieszczony centralnie, przy balustradzie chóru. Jednak, kiedy po wojnie zakupiono nowe 41-głosowe organy, stare przeniesiono na boczny chór kościoła, ustawiając je przy tylnej ścianie. Podczas montowania rozety instrument odsunięto, powodując wiele szkód. Organy zostały wykonane dla dawnej świątyni w 1637 r. Świadczy o tym zachowana inskrypcja z tą datą. Obok znajdują się również inicjały "RP" i "AM". Mogą to być monogramy twórcy organów. Instrument ma dwie sekcje dźwiękowe - manualną i pedałową, posiada wiatrownice klapowo-zasuwowe i mechaniczną trakturę. Manuał umieszczony jest w lewej bocznej ścianie organów. Prof. Julian Gembalski, badając czeladzkie organy, napisał m.in., że posiadają prospekt wczesnobarokowy, architektoniczny, zdobiony dekoracją snycerską, ozdabiają je trzy wieżyczki, środkowa zamknięta półkolistym ryzalitem i niższe wieżyczki boczne - zamknięte kątowo.

Pierwotnie instrument był typowym w swej konstrukcji pozytywem bez pedału. Jednak postanowiono dodać sekcje pedałową i stąd widać zmiany w konstrukcji szafy. Zespół brzmieniowy zachowany jest częściowo w stanie oryginalnym. Szczególnie cenne są piszczałki prospektowe, pochodzące z pewnością z okresu budowy organów, wykonane z cyny, z charakterystycznym dla manieryzmu i wczesnego baroku ukształtowaniem górnych labiów. Mechanizm powietrzny jest młodszy od pozostałych części, został zamontowany najprawdopodobniej w XIX w. Składa się z dużego prostokątnego miecha magazynowego oraz kanałów powietrznych. W 1996 r. w pracowni Konserwacji Organów w Krakowie odrestaurowano metalowe piszczałki oraz zniszczoną przez korniki szafę i piszczałki drewniane.

"Cenny zabytek - jak powiedział ks. prał. Mieczysław Oset - wymaga jeszcze wielu konserwatorskich starań, by przywrócić mu dawną świetność". Znajdzie to na pewno swoje odbicie w organizowanym w świątyni festiwalu "Ave Maria". "Czeladzka świątynia - jak się o niej wypowiedział Sławomir Pietras - jest wprost stworzona w swej urodzie architektonicznej i wielkości do organizowania w niej festiwalu muzyki sakralnej. Przestrzeń, wspaniały chór, piękne prezbiterium i niezwykłe warunki akustyczne - wszystko to sprzyja muzyce organowej i wokalnym popisom". Należy przypomnieć, że od przybycia do parafii ks. Mieczysława Oseta świątynia odzyskała swój dawny blask. Zmieniono dach świątyni, pokrywając go miedzianą blachą, wymieniono niszczejące cegły klinkierowe, uszczelniono miejsca narażone na działanie wilgoci, uporządkowano parkany oraz zbudowano małą architekturę. Księdzu Prałatowi udało się wzbogacić świątynię o nowe piękne mozaiki nad wejściami do świątyni i Pietą, wybudować Dom Katechetyczny. Po intronizacji obrazu Matki Bożej Pocieszenia urządzono kolejne kaplice: św. Anny, św. Stanisława, Matki Bożej Częstochowskiej i Miłosierdzia Bożego. Odnowiono także ściany świątyni, podkreślając jej architekturę. Ufundowane zostały stacje drogi krzyżowej, odnowiono prezbiterium, ukazując kunszt najróżniejszych detali architektonicznych, a przede wszystkim ufundowano marmurowy ołtarz z relikwiarzem św. Stanisława oraz ikonami Ewangelistów. Natomiast nową polichromię otrzymały boczne kaplice św. Stanisława i Matki Bożej Pocieszenia oraz Matki Bożej Częstochowskiej. Jak widać, bardzo dużo już uczyniono, jednak czeladzka świątynia kryje jeszcze wiele dzieł sztuki sakralnej, które czekają na odnowę, by znów jaśnieć blaskiem.

Pomóż w rozwoju naszego portalu

Wspieram

2000-12-31 00:00

Oceń: 0 0

Reklama

Wybrane dla Ciebie

Czy w piątek po Bożym Ciele obowiązuje wstrzemięźliwość od pokarmów mięsnych?

2026-05-30 10:36

[ TEMATY ]

wstrzemięźliwość

Adobe Stock

W piątek w oktawie Bożego Ciała obowiązuje wstrzemięźliwość od pokarmów mięsnych, chyba że została udzielona dyspensa.

Piątkowa wstrzemięźliwość od pokarmów mięsnych nie obowiązuje tylko w piątki, w które wypada uroczystość (por. Kodeks Prawa Kanonicznego, kan. 1251). Zgodnie z Tabelą pierwszeństwa dni liturgicznych, zawartą w Ogólnych normach roku liturgicznego i kalendarza w Mszale Rzymskim (str. [84]), w roku liturgicznym występują dwie oktawy, które mają różną rangę: oktawa Wielkanocy w randze uroczystości (grupa I) oraz oktawa Narodzenia Pańskiego w randze święta (grupa II).
CZYTAJ DALEJ

Świadectwo Dominiki Chorosińskiej: „Wiara jest łaską”

2026-05-29 19:10

[ TEMATY ]

wiara

świadectwo

Dominika Chorosińska

jest łaską

gotowi na dobro

Agata Kowalska

Dominika Chorosińska

Dominika Chorosińska

Podczas konferencji "Gotowi na Dobro" w panelu poświęconym wierze i empatii posłanka Dominika Chorosińska, znana aktorka i matka sześciorga dzieci, podzieliła się osobistym świadectwem. Z prostotą i głębią opowiedziała, jak wiara kształtuje jej życie, daje pokój w świecie pełnym niepewności i pomaga pełniej realizować powołanie żony, matki i kobiety publicznej.

Pytana na samym początku o to, czym dla niej jest wiara, Dominika Chorosińska nie szukała efektownych słów:
CZYTAJ DALEJ

Leon XIV: zdrowie psychiczne to nie tylko kwestia kliniczna, ale także duchowa

2026-05-30 10:46

[ TEMATY ]

Papież Leon XIV

Vatican Media

Nie możemy podchodzić do kwestii zdrowia psychicznego wyłącznie jako do zagadnienia klinicznego czy technicznego. Człowiek może żyć autentycznie i przezwyciężać wiele wewnętrznych słabości - w perspektywie sensu. Kiedy natomiast człowiek odkrywa, że jego życie ma wartość, rodzi się nadzieja. A nadzieja nie jest naiwną iluzją - jest siłą duchową - wskazał Papież w przemówieniu do uczestników spotkania Organizacji Państw Iberoamerykańskich (OEI).

Leon XIV zwrócił się do przedstawicieli OEI, uczestniczących w spotkaniu „Mapy nadziei dla regionalnej agendy edukacyjnej. Zdrowie psychiczne, technologie cyfrowe i edukacja”. Temat wydarzenia Ojciec Święty określił jako „jedno z najpilniejszych i najważniejszych wyzwań naszych czasów” - relacjonuje Vatican News.
CZYTAJ DALEJ

Reklama

Najczęściej czytane

REKLAMA

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Zarząd Instytutu NIEDZIELA wyznaczył w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję