Długo czekali męczennicy z mokotowskiego więzienia na własny kawałek ziemi, który stał się symbolicznym miejscem ich wiecznego spoczynku.

Na cmentarzu Wilkowyja, 15 września br., staraniem ocalałych członków niepodległościowego Zrzeszenie "Wolność i Niezawisłość", którzy znaleźli współpracowników i sponsorów, poświęcony został Pomnik - Symboliczna Mogiła Ofiar Komunizmu.

Przed kaplicą cmentarną uczestnicy uroczystości, w dużej części z opaskami biało-czerwonymi na rękach i oznaczeniami różnych ugrupowań kombatanckich, utworzyli regularny czworobok, którego barwne ramy tworzyły poczty sztandarowe, oddziały wojskowe i drużyny harcerskie. Przy ołtarzu polowym Mszy św. koncelebrowanej przez wielu kapłanów przewodził bp Kazimierz Górny, a homilię wygłosił ks. inf. Józef Sondej. Senior rzeszowskich duszpasterzy, pamiętający dobrze czasy okupacji, starał się ukazać ogrom cierpienia, jakie zadano narodowi polskiemu w czasie wojny i po jej zakończeniu, gdy oddano nas pod wpływy reżimu sowieckiego. Patrioci więzieni za działalność na rzecz odzyskania pełnej suwerenności albo za wyrażanie takich pragnień poddawani byli długotrwałemu i upokarzającemu śledztwu i niewyobrażalnym torturom. Cierpienia te są nieporównywalne z tymi, co przeżyć musieli Amerykanie w wyniku terrorystycznego ataku, który przed kilku dniami wstrząsnął światem.

Członkowie IV Zarządu "WiN" wywodzący się w większości z naszego regionu przeżywali przez trzy lata okrucieństwo śledztwa, a 1 marca 1951 r. ponieśli śmierć z katowskiej ręki. Naród polski do sześciomilionowej liczby umarłych i pomordowanych w czasie wojny dodawał ciągle nowe ofiary ze swych najszlachetniejszych synów i córek, a nawet mówić o tym nie było wolno. Dziś odzyskują swoje imiona i zasługi.

Po Mszy św. dalszy ciąg tej żałobnej, ale uroczystej ceremonii miał miejsce przy Symbolicznej Mogile, dokąd za orkiestrą i pocztami sztandarowymi udali się zgromadzeni.

Na małym zboczu wilkowyjskiego cmentarza, tuż za kaplicą wznosi się z żelaza wykuty krzyż, spinający dwa potężne głazy, które przytłaczają człowieka, a równocześnie są symbolem siły - wynik pracy dyplomowej absolwenta Liceum Plastycznego Bogdana Ożoga, wykonany w pracowni i pod kierunkiem profesorów artystów tej szkoły. Głazy - dar Przedsiębiorstwa Produkcji Materiałów Drogowych zostały przetransportowane z Kamieniołomu w Lipowicy koło Dukli. Po krótkich wypowiedziach organizatorów i tych, którzy ocaleli, przy dźwiękach hymnu narodowego odsłonięcia Symbolicznej Mogiły dokonali syn zamordowanego 1 marca 1951 r. Mieczysława Kawalca, Mieczysław Huchla - prezes obecnego ZG "WiN" i Jerzy Woźnak - podsekretarz Stanu ds. Kombatantów.

Bp Kazimierz Górny Akt poświęcenia pomnika poprzedził słowami pamięci o tych, którzy oddali życie za Polskę i wdzięczności dla tych, którzy przywracają pamięć narodu.

Na Symbolicznej Mogile umieszczono nazwiska członków IV Zarządu "WiN" zamordowanych 1 marca 1951 r. w więzieniu mokotowskim: ppłk. Łukasza Cieplińskiego, ppłk. Mieczysława Kawalca, mjr. Adama Lazarowicza, kpt. Franciszka Błażeja, kpt. Józefa Batorego, por. Karola Chmiela, por. Józefa Rzepki.

Złożenie kwiatów i salwa honorowa zakończyły tę podniosłą uroczystość na cześć tych, którzy bezbronni umierali na torturach lub od strzału w tył głowy.